Orta Asya'da İslami radikalleşme: Teori, trendler ve görünüm

Abstract

Proliferation of radical Islamist movements across Central Asia since the collapse of the Soviet Union is substantiated by the increasing support to such groups as the Hizb ut-Tahrir, the Al Islamiyya and the Islamic Movement of Uzbekistan in the form of political, cultural and educational activities. This paper aims at demonstrating how theoretical tools from social movement literature can contribute to the analysis of transformation of potential followers into active supporters for these radical Islamic groups. It argues that use and application of socio-structural models to explain the rising support for these groups is of limited utility since such models tend to ignore variation among these movements. Rather this paper focuses on resource mobilization, political opportunity and framing perspectives in the study of social movements in order to advance our understanding of the diverse ideological, organizational and resource management work required to facilitate the mobilization of potential followers.

Özet

Sovyetler Birliği’nin yıkılışından itibaren Orta Asya’daki radikal İslami hareketlerdeki bariz artış Hizb ut-Tahrir, Al Islamiyya ve Özbekistan İslami Hareketi gibi grupların siyasi, kültürel ve eğitim aktivitelerine artan destek ile gözlemlenmektedir. Bu çalışmanın amacı sosyal hareketler literatürünü kullanarak bölgede faaliyet gosteren radikal İslamcı grupların potansiyellerini nasıl aktif desteğe çevirdiğinin analizidir. Sosyal-yapısal modellerin bu tip gruplara artan desteği açıklamadaki faydası, gruplar arasındaki varyasyonları iyi analiz edemediğinden tartışmalıdır. Bunun yerine, bu çalışma sosyal hareketler literatüründe bulunan kaynak seferberliği, politik fırsatlar ve ifade etme modellerini kullanarak radikal İslami grupların potansiyel takipçilerini aktif destekçilere dönüştürmeyi nasıl başardıklarının daha iyi analiz edileceğini savunur.