The Letter to Pope XV. Benedictus Narrates the Urkun in Kyrgyzstan

Papa XV. Benedictus’a Hitaplı Kırgızistan’daki Ürkün’ü Anlatan Mektup

Abstract

The massacre, called “Urkun”, which the Kyrgyz were faced with by the Russians in 1916, is one of the symbolic events of the Kyrgyz national awakening and nationalization. The letter, which is the subject of the article and narrates about Urkun, is in the Ottoman archives and belongs to 1917. The letter, whose author is unknown, has been recorded under the name of “report”. The German letter of approximately seven pages and its attached French translation are an original text in this respect. As far as we know, this report, prepared in a foreign language, aiming to create public opinion in the Western world regarding the events and the Muslims of Russia represents an avantgarde situation. With this article the content of the letter will be discussed and it also includes our guesses about why it was sent to the Pope besides the identities of the people who wrote the letter.

Özet

Rusların Türkistan’ı işgali ile başlayan süreçte en önemli hadiselerden birisi 1916’da meydana gelen isyanlardır. Türkistan’ın birçok şehrindeki olaylar Ruslar tarafından kanlı şekilde bastırılmış olup bu süreçte özellikle Kırgızların yaşadığı kıyım ve zorunlu göç “ürkün” adı ile tarihe geçmiştir. Bu dönem Kırgız milli uyanışının, uluslaşmasının simgesidir. Makaleye konu olan ve ürkünü anlatan mektup ise Osmanlı arşivlerinde yer almakta olup 1917 yılına aittir. Müellifi belli olmayan mektup “rapor” adı ile arşiv kayıtlarına alınmıştır. Yaklaşık yedi sayfalık Almanca mektup ve ekinde yer alan Fransızca çevirisi bu manada özgün bir metindir. Zira hadiselere ve Rusya Müslümanlarına dair Batı dünyası nezdinde kamuoyu yaratmayı amaçlayan yabancı dilde hazırlanmış bu rapor bildiğimiz kadarıyla bir ilk olma vasfını taşır. Bu makalede mektubun içeriğine değinilecek olup mektubu yazan kişilerin kimlikleri de dâhil olmak üzere neden Papa’ya gönderildiğine dair tahminlerimiz de yer almaktadır.