Meme kanseri tedavisine bağlı lenfödem gelişen kadınların deneyimlerinin incelenmesi

Investigation of experiences of women who developed lymphedema related to breast cancer treatment

Abstract

Objective: To reveal experiences of women who develop lymphedema due to primary breast cancer. Materials and Methods: This is a descriptive and qualitative research. Twenty women diagnosed with lymphedema due to primary breast cancer were included in the study. Data were collected with a patient characteristics form, a semi-structured interview form and in-depth interviews. Results: Five main themes and subthemes concerning experiences of wom- en developing lymphedema due to primary breast cancer emerged. The main themes were recognizing lymphedema, the physical, emotional and social experiences and expectations from nurses. Conclusion: After developing lymphedema, the women experienced physi- cal difficulties in treatment of lymphedema, self-care, housework, sleeping, job and the season of summer, emotional difficulties including worries about the future and considering themselves as disabled, social difficulties in their relationships with their husbands, children and other members of their families and friends, body image and hobbies. They expected nurses to give information about prevention, treatment and care of lymphedema and wished to receive care from the same nurse. It is recommended that the same nurse should provide care for these patients during treatment of breast cancer (surgery, radiotherapy, chemotherapy, hormone-therapy etc.). It is also recommended that education programs should be developed to improve nurses knowledge about lymphedema due to breast cancer, care for this condition, difficulties experienced by the patients and these patients expectations from nurses.

Özet

Amaç: Meme kanseri tedavisine bağlı lenfödem gelişen kadınların deneyim- lerini açıklamaktır. Yöntem ve Gereçler: Tanımlayıcı kalitatif bir çalışmadır. Primer meme kanseri tedavisine bağlı lenfödem tanısı koyulan 20 kadın araştırmanın ör- neklemini oluşturmuştur. Veriler hasta tanıtıcı özellikler formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak, derinlemesine görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Bulgular: Meme kanseri tedavisine bağlı lenfödem gelişen kadınların ya- şadıkları deneyimler ile ilgili beş ana tema ve alt temalar saptanmıştır. Ana temalar; lenfödemi fark etme, fiziksel, duygusal, sosyal olarak yaşadıkları deneyimler ve hemşirelerden beklentileridir. Sonuç: Bu araştırmada elde edilen sonuçlara göre; kadınlar lenfödem geliştik- ten sonra fiziksel olarak lenfödem tedavisi, öz bakım, ev işleri, uyku, meslek ve yaz mevsimi ile ilgili, duygusal olarak gelecekle ilgili endişe ve kendisini engelli olarak görme, sosyal olarak yaşadıkları deneyimler eşi, çocukları ve di- ğer aile üyeleri, arkadaşları ve sosyal çevre, beden imajı ve hobileri olmak üze- re günlük yaşamlarında birçok konuda güçlük yaşadıklarını belirtmişlerdir. Kadınlar, hemşirelerden lenfödemin önlenmesi, tedavisi ve bakımı hakkında bilgi vermelerini, tedavi sürecinde aynı hemşireden danışmanlık almak iste- diklerini ifade etmişlerdir. Aynı hemşirenin, meme kanseri tedavisi süresince (ameliyat, radyoterapi, kemoterapi, hormonterapi vb) kadınlara lenfödemin önlenmesi, geliştikten sonra bakım ve yönetilmesi hakkında danışmanlık yap- maları önerilmektedir. Ayrıca hemşirelerin bu alanda yeterliliklerini artırmak için sertifika programlarının geliştirilmesi önerilmektedir.