SOME BRICK ORNAMENTATION ELEMENTS IN THE FIRST PERIOD OF HÂKÂNÎ (KARAHANLI) MOSQUES

İLK DÖNEM HÂKÂNÎ (KARAHANLI) CAMİLERİNDEKİ BAZI TUĞLA SÜSLEME UNSURLARI

Abstract

Hâkânîds (Karahanids) a Central Asian Turkish state, founded in the 9th century in the broad area of today's Eastern Turkestan, and was ruled between 840-1212 happened to be the first Turkish state admit to Islam officially. This study focuses on architectural achievements of Hâkânids (Karahanids) leading and guiding her followers in the fields of religious and civil architecture. In particular, Hazar Diggaron Mosque (10th Century) and Talhatan Mosque (11th Century), as the prominent examples of their respective qualities of design and construction are examined, whereas a special attention is paid on the ornamentals done mostly by brick decoration.

Özet

IX. yüzyılda kurulan ve X. yüzyılda İslamiyet'i kabul eden Hâkânî (Karahanlı) devleti, Orta Asya ve günümüz Doğu Türkistan toprakları üzerinde, 840 - 1212 yılları arasında hüküm sürmüş bir Türk devletidir. İlk Müslüman Türk devleti olmak vasfıyla; inşa ettikleri dini ve sivil mimari yapılarla kendinden sonra gelen devletlere öncülük eden Hâkânîlere (Karahanlılara) odaklanan bu makalede de; Türk-İslam dünyasında kubbeli ve merkezî planlı büyük camilerin ilk örnekleri ve öncüleri olması açısından büyük önem taşıyan Hazar Degaron (Diggaron) Camii (X. yüzyıl) ve Talhatan Baba Camii (XI. yüzyıl) ele alınmış, plan şeması olarak daha sonraki cami mimarisine derin tesirleri olan bu iki caminin tuğla süslemeleri analiz edilmiştir.