Journals / Manas Journal of Social Studies / 2020 / Cilt: 9 - Sayı: 1

The Central Asian History of İslam

İslamın Orta Asya Tarihi

Pages
517–528
DOI
—

Abstract

In the Turkish world of Central Asia, the intensive and continuous acts of the Sufism and the members of dervish orders have had a great influence on the establishing and rooting of Islam in the region. In those depressing periods when the Mongols reigned, these orders were the safest and peaceful refuge for people. The Turks did not have any difficulty in accepting Islam, that they knew with their mystical content and they easily intimidated them into themselves. The spiritual leaders of the ancient period called the Kam or Shaman, who gave the direction, have now been replaced by the Sufi dervishes called Ata and Baba. After the Mongol ruler Genghis Khan, who occupied most of the Islamic lands, he shared his country among his sons. Jochi Khan, Chagatai Khan, Ögedei Khan, and Tolui Khan, and their children and grandchildren became Muslims with their tribes in less than a century as a result of the attempt of the Sufi dervishes. After the VII. Mongol ruler Ghazan Khan took power in 1295, he declared Islam as the official religion of his country as he was a Muslim.

Özet

Orta Asya Türk dünyasında İslam’ın bir daha çıkmamacasına yerleşip kök salmasında, Tasavvuf ve tarikat erbabının bölgede sürdürdükleri yoğun ve sürekli irşâd faaliyetlerinin çok büyük tesiri olmuştur. Moğol kasırgasının hüküm sürdüğü o buhranlı dönemlerde, bu tarikatlar insanların en emin ve huzurlu sığınağı olmuştur. Türkler, mistik muhtevasıyla tanıdıkları İslam’ı kabullenmekte hiç de zorlanmamış ve O’nu benliklerine kolaylıkla sindirmişlerdir. Eski dönemin halka yön veren Kam veya Şaman denilen manevi önderlerinin yerini artık Ata ve Baba denilen Sufi dervişler almıştır. İslam topraklarının büyük bir kısmını işgal eden Moğol hükümdarı Cengiz Han’dan sonra, ülkesini paylaştırdığı oğulları Çöçi Han, Çağatay Han, Oktay Han ve Tulay Han ile bunların çocukları ve torunları özellikle sufi dervişlerin çalışmaları sonucu daha bir asır geçmeden kavimleriyle birlikte Müslüman olmuşlardır. VII. Moğol hükümdarı Gazan Han 1295’te iktidarı ele aldıktan sonra, kendisi Müslüman olduğu gibi İslam’ı ülkesinin resmi dini olarak ilan etmiştir.