IS IT POSSIBLE TO REVIEW ASABIYYA THEORY IN THE CONTEXT OF TRIBE, STATE AND GLOBALISATION

KABİLE, DEVLET VE KÜRESELLEŞME BAĞLAMINDA ASABİYE KURAMINI YENİDEN OKUMAK MÜMKÜN MÜ?

Abstract

Ibn Khaldun has a leading position in the social sciences with his multidisciplinary approach that is globally approved. This multidisciplinary approach is clearly seen in the Muqaddimah, his unique work. He established a new branch of science which is called as ‘Ilm-i Umran (The Science of Prosperity)’. Prosperity and asabiyya are two key concepts of his new science. Asabiyya (feeling of solidarity) has play an important role in the formation of social and political structures which it’s traces could be seen throughout history. Without disregarding its sui generis structure, we consider Ibn Khaldun’s ‘asabiyya’ as a concept which will add new colors and dimensions to the plural/collective identity designs. In this sense, asabiyya concept that includes definitions such as social coherence, communal spirit and group solidarity could be associated with collective identity. Global Asabiyya approach which has been put forward in this article as a collective social design refers to the formation and reinforcement of loyalties, identities and belongingness within a humane ideal. As a compound vector including different mentalities and reasoning, global asabiyya will enable the check-up of world cultures and civilizations.

Özet

İbn-i Haldun sosyal bilimler alanında multidisipliner yaklaşımıyla bütün dünyada kabul gören öncü bir konuma sahiptir. Onun bu yaklaşımı eşsiz eseri Mukaddime’de açıkça görülmektedir. O, İlm-i Umran adını verdiği yeni bir bilim dalı ortaya koymuştur. Umran ve asabiye bu bilim dalının iki anahtar kavramıdır. Asabiye (dayanışma duygusu), toplumsal ve siyasal yapıların oluşumunda tarih boyunca izleri görülebilecek önemli bir rol oynamıştır. Kendine özgülüğünü unutmamak şartı ile İbn-i Haldun’un ‘asabiye’ kavramını ‘kolektif kimlik’ tasarımlarına yeni bir renk ve boyut kazandıracak bir kavram olarak düşünmekteyiz. Bu noktada, ‘asabiye’ kavramını bir toplumsal bağlılık, komünal ruh ve grup dayanışması gibi tanımlar içerdiğini düşünerek çoğul/kolektif kimlikle ilişkilendirmek mümkündür. Bu çalışmada bir kolektif toplumsal tasarım arayışı olarak ortaya konan ‘global (kürevî) asabiye’ yaklaşımı sadâkat odağının ve kimlik oluşumunun ve aidiyet çerçevesinin bir insanlık ideali ile teşekkülü ve güçlendirilmesidir. Farklı akılların ve zihniyet biçimlerinin bileşke vektörü olarak global asabiye, dünya kültür ve medeniyetlerinin check-up’tan geçmesinde etkili olacaktır.

Keywords: İbn-i Haldun, Sosyal Bilimler, Mukaddime, Asabiye, Kolektif Kimlik, Global (Kürevî) Asabiye