Hûzî Makaminin Tarihsel Süreçlere Göre Değişim Çizgileri Üzerine

Özet

XIII. – XXI. yy. arasında literatur taraması yapılan Hûzî makamının, günümüzdeaz kullanılan ve unutulmaya yüz tutmuş makamlar sınıfına girdiği düşünüldüğünden,makamın tekrar gün yüzüne çıkarılarak kullanılabilir bir makam haline getirilmesi amaçedinilmiştir. XV. yy’da Merâgî döneminde terkip edildiği düşünülen bu makamın öncelikletarihsel değişim çizgileri incelenmiş, makamın perdeleri, aralıkları ve tanımları tespit edilip,ulaşılabilen müzik kaynaklarından elde edilen veriler toplanmış ve dizileri meydanagetirilmiş, benzer dizilerin tanım çoğunluğuna göre makamın diziileri günümüznazariyatına göre tekrar düzenlenmiş ve açıklama yoluna gidilmiştir. Günümüzde azkullanılan bu makamın bestelenen eser sayısı saz eserinden daha ziyade sözlü eserlerüzerine olmuştur. Hûzî makamı ismi adı altında TRT nota arşivi ve Dârü’l Elhân Külliyatıincelendiğinde Hûzî makamının toplamda 21 adet, ancak 15 adet notası bulunabilen sözlüeserinin olduğu ve 1 adet notası bulunabilen saz eserine rastlanılmıştır.2 İlk olarak 15. yy.’dagörülen bu makamı yaşatabilmek amacı ile 1 saz eserinin günümüze ulaşması nedeniyle veyapılacak benzer çalışmalara örnek teşkil etmesi ümidiyle, makamın tüm tarihsel süreçleriincelenmeye çalışılmıştır.