A Strategic Obligation Caused by the Gallipoli Campaign: The Ottoman-Bulgarian Agreement on Allocation of Borders

Çanakkale Savaşlarının Ortaya Çıkardığı Stratejik Bir Zorunluluk: Osmanlı-Bulgar Hudut Tashihi Antlaşması

Abstract

Having decided to seize Istanbul, the Entente powers waged a very bloody war over the Dardanelles and the Gallipoli Penin-sula. During this time Bulgaria was a neutral state and had strategic value through its geographical position. For this rea-son, both the Entente and the Central powers tried to include Bulgaria in their respective fronts with various promises. Bul-garia had lost territories during the Second Balkan War and wanted to recover its losses by taking advantage of this situa-tion. The Ottoman State, which was striving to ensure trans-portation and establish land connection with its allies, accept-ed to make concessions on a very limited area. The Ottoman-Bulgarian Border Relocation Agreement, which left Didy-moteicho and its vicinities to Bulgaria, was signed on 6th Sep-tember 1915. In this way, transportation started to be estab-lished between Germany and Istanbul, and the balance be-tween the blocks began to alter. English-French forces, which, until then, had been unable to advance over Gallipoli in the way they wished, came to see that it was unrealistic to sustain the war in the face of this recent situation developing against them. They therefore evacuated Ariburnu and Sedd el Bahr, which they had previously invaded.

Özet

İstanbul'u ele geçirmeye karar veren İtilâf devletleri, Çanakkale Boğazında ve Gelibolu yarımadasında çok kanlı bir savaşı başlattılar. Bu sırada Bulgaristan tarafsız bir ülkeydi ve sahip olduğu coğrafî konumu itibariyle, stratejik açıdan değer kazanmıştı. Bunun için hem İtilaf hem de İttifak devletleri tarafından, çeşitli vaatlerle kendi cephelerine dâhil edilmeye çalışıldı. Ancak, İkinci Balkan Savaşında toprak kaybına uğrayan Bulgaristan, bu durumdan yararlanarak kayıplarını telafi etmek istiyordu. Müttefikleri ile karadan bağlantı kurabilmek ve ulaşımı sağlamak için çaba sarf eden Osmanlı Devleti, çok sınırlı bir alan üzerinde taviz vermeyi kabul etti. Dimetoka ve havalisini Bulgaristan'a bırakan Osmanlı-Bulgar Hudut Tashihi Antlaşması, 6 Eylül 1915 tarihinde imzalandı. Böylece Almanya-İstanbul arasında ulaşım sağlanmaya başladı ve bloklar arasındaki dengeler değişti. O güne kadar Gelibolu'da istedikleri ilerlemeyi sağlayamayan birleşik İngiliz-Fransız kuvvetleri, aleyhlerine gelişen bu yeni durum karşısında savaşı sürdürmenin gerçekçi olmadığını gördüler ve işgal ettikleri Arıburnu ve Seddülbahir'i tahliye ettiler.