A physician and a politician: Dr. Behcet Uz and His Health Policies

Abstract

The course of history is changed by the major figures. Even though the reformists and revolutionists are not always appreciated while they are alive, the pacemakers, whose value is appreciated after many years, carve out a niche in history and are recognized by the society. The physicians, surgeons, and politicians influence the society deeply in the historical process. Dr. Behcet Uz, born in 1893, has been greatly admired for his medical skills, his personality promoting common action with the community when he was a mayor, and his revolutionary health care plans executed when he was the Minister of Health. Dr. Uz has been a recognized and an appreciated statesman by many. In this study, Dr. Behcet Uz, who served as the Minister of Health for two terms between 1946 and 1948; and 1954 and 1955, and his efforts in establishing the first and second National Health Care Plans and the Health Bank, which were planned to be executed both in his ministerial terms, were analyzed. Data from the Republic Archives of the Republic of Turkey Prime Ministry, Archives of the Turkish Grand National Assembly, Official Gazettes and private newspapers of the period and face to face interviews performed with the relatives of Dr. Behcet Uz were taken into account.

Özet

Tarihsel gidişat büyük şahsiyetlerle değişir. Yeniliğe açık devrimci kişilikler yaşadıkları dönemde çok fazla anlaşılamasalar da tarihin gidişatını değiştiren, yıllar sonra değerleri anlaşılan ve örnek alınan kişiler olarak tarih sayfalarında ve insanların zihinlerinde yer edinirler. Tarihsel sürece bakıldığında toplumlarda hekim, cerrah, politikacılar toplumu derinden etkileyen kişilerdir. 1893 doğumlu Dr. Behçet Uz, gerek hekimlik vasıfları, gerek belediye başkanlığı sırasında toplumla ortak hareket eden yapısı, gerekse sağlık bakanı iken ortaya koyduğu devrimci sağlık planları ile büyük takdir toplamış, günümüz açısından herkes tarafından kabul ve takdir edilen bir devlet adamıdır. Bu çalışmada, 1946-1948 yılları ile 1954-1955 yılları arasında iki dönem sağlık bakanlığı yapan Dr. Behçet Uz ve onun her iki bakanlık döneminde de gerçekleştirmeyi planladığı I. ve II. Milli Sağlık Planları ve Sağlık Bankası kurulması çabaları incelenmeye çalışılmıştır. Çalışma sırasında T.C. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi, Türkiye Büyük Millet Meclisi Arşivi, Dönemin Resmi ve Özel gazeteleri ve Dr. Behçet Uz'un yakınları ile gerçekleştirilen yüz yüze görüşmelerin verileri dikkate alınmıştır.