ERMENİ-GÜRCÜ DİNÎ MÜNASEBETLERİNE DAİR BAZI TESPİTLER (V-XII. YÜZYIL)

Özet

Bu çalışmada Ermeni ve Gürcülerin milli ve dini gelişmelerinde ön plana çıkan periyotlar ele alınarak, Hristiyanlığın yayılmasıyla birlikte, başlangıçta ciddi sorunlar yaşamayan iki toplumun zamanla mezhep farklılıkları nedeniyle bazı gerginlikler yaşadığı, Bizans ve Sasani İmparatorlukları arasında kalmaları nedeniyle de kültürel gelişmelerinin benzerlik gösterdiği tespit edilmektedir. Ermeniler ve Gürcüler Hristiyanlıktan önce dönemin güçlü devletleri Pers ve Roma arasında kalarak iki devletin siyasi ve kültürel hegemonyasına karşı durmaya çalıştılar. Bu dönemde kısmi ortak hareket ettikleri görüldü. Hristiyanlıkla birlikte başlayan mezhep kavgaları, özellikle Ermenilerin kendilerini Hristiyanlığın Kafkasya'daki meşru tek temsilcisi ilan etmeleriyle iki toplum arasındaki gerginlikler artmaya başladı. Bununla birlikte Ermenilerin ilerleyen yıllarda büyük Ermenistan ideallerinin şekillenmesiyle Gürcü topraklarının bir kısmını Ermenistan coğrafyası içinde göstermeleri aralarında uzun yıllar sürecek siyasi ve dini itilafların başlamasına zemin hazırlamıştır. Günümüzde bile varlığını devam ettiren bazı kilise ve manastırların kimliği problemi Orta Çağlarda yaşanan tartışmalara dayanmaktadır.

Abstract

This study examines the significant periods in the national and religious developments of Armenian and Georgian history and presents that at the onset of Christianity two nations did not have an apparent conflict but tensions arose over the time because of sectarian differences and their cultural developments were significantly similar because of the influence of both Byzantine and the Sasanid Empires. Armenians and Georgians tried to stand up against the political and cultural hegemony powerful state two states between Persia and Rome the period before Christianity. During this period it showed partial joint action. Christianity began with sectarian violence, particularly increased tensions between the two communities began to declare their only legitimate Armenian Christianity themselves representative in the Caucasus. However, it has prepared the ground for the start of political and religious by Armenia shaping the great ideals in the coming years, conflict a portion of the Armenians in Armenia show the geography of Georgian territory. The problem of identity even today some churches and monasteries that survive based on discussions that took place in the middle ages.