Journals / Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi / 2016 / Cilt: 16 - Sayı: 32

AN OVERALL EVALUATION ON THE ISSUE OF FUGITIVE SOLDIERS IN OTTOMAN EMPIRE IN WORLD WAR YEARS

BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA OSMANLI DEVLETİ’NİN FİRARİ ASKERLER SORUNUNA DAİR GENEL BİR DEĞERLENDİRME

Pages
5–41
DOI
—

Abstract

Fighting on many fronts in First World War and taking part in the war with altogether mobilization, Ottoman Empire faced with lack of manpower steadily despite resisting until the end of the war. There were many negative factors for forcing limited human resources and preventing the mobilization of the people for the war. The foremost of these factors was the problem of fugitive soldiers. This issue became an unsolvable level by interrupting the army’s ability to fight and led to a serious problem of internal security. Because a great number of fugitive soldiers involved in several crimes including banditry. Although the Ottoman Empire resorted to a number of judicial, administrative and military measures to cope with the problem, there were still myriads of fugitive soldiers. In this study, the issue of fugitive soldiers in Ottoman Empire in World War years will be evaluated in general and the causes and dimensions of the problem, how the state tried to deal with the problem and the relation of the issue with banditry incidents will be discussed.

Özet

Birinci Dünya Savaşı’nda birçok cephede savaşmak zorunda kalan ve savaşa topyekûn seferberlikle giren Osmanlı Devleti, savaşın sonuna kadar dirense de gittikçe artan insan gücü eksikliğiyle karşılaştı. Zira sınırlı insan kaynağını zorlayan ve savaş için halkın seferber edilmesini engelleyen birçok olumsuz faktör vardı. Bunların başında ise firari askerler sorunu gelmekteydi. Söz konusu sorun, özellikle savaşın sonlarına doğru, ordunun savaşma kabiliyetini sekteye uğratarak baş edilemeyecek boyutlara ulaşırken ciddi bir iç güvenlik sorununa da yol açtı. Bunun nedeni ise firar eden askerlerin hiç de küçümsenmeyecek bir kısmının, başta eşkıyalık olmak üzere birçok suça karışmasıydı. Osmanlı Devleti, firariler sorunuyla baş edebilmek için askerî, adlî ve idarî birtakım tedbirlere başvursa da, savaşın sonuna gelindiğinde hâlâ on binlerce firari asker vardı. Birinci Dünya Savaşı yıllarında Osmanlı ordusundaki firari askerler sorununun genel olarak ortaya konulacağı bu çalışmada, sorunun ortaya çıkış nedenleri, ulaştığı boyutlar, devletin bu sorunla nasıl baş etmeye çalıştığı ve eşkıyalık olaylarıyla ilişkisi ele alınmaktadır.

Keywords: Birinci Dünya Savaşı, Osmanlı Ordusu, Firari Askerler, Eşkıyalık