Türkiye'de Çek Kullanımının Düzenlenmesi

Abstract

This paper develops a simple model of the market for checks in Turkey. The Central Bank controls the lump-sum amount that the drawee banks are legally responsible to pay per bad check. An increase in this amount is believed to support real economy. I show that banks will tend to restrict the quantity of checks when this responsibility is increased. A percentage point increase in banks' obligation per bad check could lead up to a 1.7% decline in the total supply of checks on the margin. This means that a rise in this obligation may harm the real economy rather than providing support.

Özet

Bu çalışma Türkiye'deki çek piyasasını basit bir teorik çerçevede incelemektedir. Merkez Bankası çek defterini sağlayan bankaya düşen nakdi sorumluluk tutarını belirlemektedir. Bu tutarın artırılmasının reel ekonomiyi destekleyebileceği düşüncesi hakimdir. Bu çalışma, söz konusu tutardaki artışın bankaların çek arzını kısacağını göstermektedir. Sorumluluk tutarındaki %1'lik bir artışın çek arzı üzerinde %1.7'ye varan azalmalara yol açabileceği ve bu düzenlemeden en fazla etkileneceklerin küçük ve orta ölçekli işletmeler olacağı tahmin edilmektedir. Bu da, söz konusu artışın reel ekonomiyi desteklemekten ziyade zarar verebileceğine işaret etmektedir.