Determinants of Inflation In Turkey In Recent Years: Time Series Analysis With Multiple Structural Breaks

Türkiye'de Son Yıllarda Enflasyonun Belirleyicileri: Çoklu Yapısal Kırılmalı Zaman Serisi Analizi

Abstract

Inflation is one of macroeconomic variables that economies carefully watch in all time periods. The inflation rate in Turkey, which converges to two digit numbers by rising to 9.58 percent in January, attracts attention of policy makers, especially Central Bank, and general public. This study investigates the determinants of CPI with the help of five different models for 2006:M1-2015:M6 period. Stationarity of the series is analyzed by Kapetanios (2005) unit root test with multiple structural breaks and it is estimated that the series are I(1). Cointegration relation is examined by Maki (2012) cointegration test with multiple structural breaks and it is found that the series are cointegrated. Short and long run relation between series are estimated by DOLS method. In long run analysis, it is seen that increases in cost and taxes levied on consumers are the most important determinants of inflation in Turkey. It is determined that the error correction mechanisms of models work

Özet

Enflasyon, her dönemde ekonomilerin en çok dikkat ettikleri makroekonomik değişkenlerden biridir. Türkiye'de Ocak 2016'da yüzde 9.58'e ulaşan ve iki haneli büyüklüklere yaklaşan enflasyon, başta Merkez Bankası olmak üzere, politika yapıcıların ve kamuoyunun dikkatlerini bu konuya çekmiştir. Çalışmada Türkiye'de TÜFE'nin belirleyicileri 2006M1:2015M6 dönemi için, beş farklı model yardımıyla incelenmiştir. Serilerin durağanlığı; Kapetanios (2005) çoklu yapısal kırılmalı birim kök testi ile analiz edilmiş ve serilerin I(1) olduğu sonucuna varılmıştır. Çalışmada eşbütünleşme ilişkisi, Maki (2012) çoklu yapısal kırılmalı eşbütünleşme testi ile analiz edilerek serilerin eşbütünleşik olduğu belirlenmiştir. Seriler arasındaki uzun ve kısa dönem ilişkisi; DOLS yöntemiyle tahmin edilmiştir. Uzun dönem analizinde Türkiye'de tüketici enflasyonun en önemli belirleyicilerinin maliyet artışları ve tüketicilerden alınan vergiler olduğu görülmüştür. Kısa dönem analizinde modellerin hata düzeltme mekanizmalarının çalıştığı tespit edilmiştir