YARGI DENETİMİNDEN MİLLETLERARASI ANDLAŞMALAR YOLUYLA KAÇMAK: AKKUYU NÜKLEER GÜÇ SANTRALİ ANDLAŞMASI

Özet

Türkiye Parlamentosu gelecekteki nükleer güç tesislerinin kurul- masına dair bir kanunu kabul etmiştir. Ancak bu kanunun uygulanması amacıyla çıkarılan yönetmeliğin bazı maddelerinin yürürlüğü Danıştay tarafından durdurulmuştur. Güç tesisinin kurulmasından ısrar eden Tür- kiye Hükümeti, Rusya ile Türkiye’nin güneyindeki Akkuyu bölgesinde güç tesisinin inşası, işletilmesi ve sökülmesine ilişkin bir iki taraflı uluslararası andlaşma imzalamıştır. Türkiye Anayasası’nın 90/5. mad- desi uyarıncas hukuka uygun şekilde yürürlüğe giren uluslararası andlaşmalar mahkemeler tarafından denetlenemez ve iptal edilemez. Söz konusu maddede andlaşmanın içeriğinden bahsedilmemiştir. Ancak bu boşluk hükümetlere iç hukuku ihlal eden bir ulusal iç konuyu uluslara- rası andlaşma konusu yapmak ve hukuksal denetimden kaçırmak imkânı vermektedir. Akkuyu Güç Tesisi Uluslararası Andlaşması bunun bir örneğidir. Söz konusu tesisin ulusal kanun ve yönetmeliklerce kurulup işletilmesi gerekirken, hukuk devletinin bir sonucu olan yasal denetimler ve engel- ler nedeniyle, Akkuyu Güç Tesisi Türk ve Rus Hükümetleri arasındaki bir uluslararası andlaşmanın konusu haline getirilmiştir. Bu sorunun tek çözümü, yürürlüğe girmeden önce uluslararası andlaşmaların yargı or- ganları tarafından ön-denetime tabî tutulması olabilir.