Dergiler / Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2013 / Cilt: 15 - Sayı: 27

KLASİK MANTIKTA ÖNERMELER VE HALİDİ'NİN ÖNERME ANLAYIŞI

Aussagen in Der Klassıschen Logık und Halıdıs Auffassung Von Aussagenlogık

Sayfa
75–93
DOI
—

Özet

Ahmed b. Süleyman el-Halidi, XIX. yüzyılda yaşamış bir mutasavvıftır. Halidiyye tarikatınamensubiyetinden dolayı Halidi lakabıyla tanınır. Kendisi bir hadis alimi, dil bilimcisi, edip ve şairolan çok yönlü bir şahsiyettir. Biz bu çalışmamızda onun Kifayetü'l-Mübtedî et-Tahkîk fi Fenn-iİlmi'l-Mantık adlı eseri içinde yer alan ve mantığın en önemli konularından biri olan önermelerkonusunu incelemeye çalıştık. Halidi konuya önce tarifle başlamaktadır. Daha sonra önermeleriyüklemli ve şartlı olarak iki kısma ayırmaktadır. Eserde önermeler arası ilişkiler içinde yer alançelişik ve düz döndürme konuları da izah edilmektedir. Detaylı bir şekilde incelenen bu bölümleribiz de makalemizde ayrıntılı olarak göstermeye çalıştık.

Abstract

Der vielseitige Gelehrte Ahmed b. Süleyman el-Ervadi war ein Mystiker aus dem XIX. Jahrhundert, der aufgrund seiner Zugehörigkeit zum Halidiyye-Orden mit dem Beinamen Halidi bekannt war und neben seinem Wirken als Hadith- und Sprachwissenschaftler auch als begabter Dichter und Literat galt. In der vorliegenden Arbeit haben wir, ausgehend von seinem Werk Kifâyetü'lmübtedi'l-mütehakkık fî fenn-ilmi'l-mantık, eines der wichtigsten Themen der Logik, also die Aussagen, behandelt. Halidi tritt in das Thema mit einer Definition ein und unterteilt im Anschluss die Aussagen in zwei Arten: prädikative und konditionale. Wir gehen im vorliegenden Artikel detailliert auf diese Abschnitte ein, welche in dem erwähnten Werk ebenfalls umfassend dargestellt sind. Auch die Themen ,,Kontradiktion'' und ,,einfache Umwandlung'', die sich im Werk in dem Kapitel ,,Beziehungen zwischen Aussagen'' befinden, werden mit Beispielen dargelegt. Schlü

Anahtar kelimeler: Ahmed b. Süleyman el-Halidi, Tasavvuf , Mantık, Önermeler Mantığı