BİR CUMHURİYET REFORMUNUN ANALİTİK SEYRİ: TÜRKİYE’DE PAZAR TATİLİNİN KABULÜ

Analytical Process of a Republican Reform: The Adoption of Sunday as a Holiday in Turkey

Özet

Bu makalede, Türkiye’de hafta tatilinin cumadan pazara alınmasını gerektiren ekonomik, politik ve ideolojik etkenler üzerinde durulmuştur. Tatil değişikliğini, 1920’lerin ikinci yarısında Müslüman-Türk tüccarlar gündeme getirmiştir. Bu değişiklik, uzun bir süre gündemde kalmasına rağmen, Kemalist iktidar tarafından sürüncemede bırakılmıştır. Bunda “dinî hassasiyet” ya da muhtemel bir “gelenekçi tepki” kadar, 1929 Dünya Bunalımı’nın dış ticarette neden olduğu daralma da belirli bir düzeyde rol oynamıştır. Pazar tatili, 27 Mayıs 1935 tarihinde ekonomik gerekçelere dayandırılarak kabul edildiğinde, laik rejimin bu yıllarda izlediği Batılı kimlik siyasetinin de bu değişikliğin hayata geçirilmesinde dolaylı bir etkisi olmuştur.

Abstract

This article deals with the ways in which economic, political and ideological factors made it necessary for the Kemalist government in Turkey to switch the weekly rest day from Friday to Sunday the 1920s and 1930s. Muslim-Turkish merchants brought the rest day change into agenda in the second half of the 1920s. Although this change had remained on the agenda for a long time, it was procrastinated by the Kemalist government. Behind this delay were not only the existing “religious sensitivities” or a possible “traditionalist reaction” but also the constriction in foreign trade transactions that was stipulated by the Great Depression in 1929. As such the Westernist identity politics of the secular Turkish regime played only a secondary role and had an indirect effect on the adoption of Sunday as a rest day in May 27 1935, while the economic reasons had a primary and more direct influence on such a decision.