DOKTORA DERECESİNİN KÖKENİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

Özet

Üniversiteler ilk kuruldukları Ortaçağ’dan bu yana içerik, diploma, akademik dereceler, öğretim üyelerinin nitelikleri açısından birçok değişime uğramıştır. Bu değişikliklerin temelinde, üniversitelerin işlevlerinin farklılaşmaya başlaması yatar. Üniversitelerin işlevlerindeki farklılaşma kaçınılmaz bir şekilde doktora derecesinin anlamını da değiştirmiştir. Burada hem üniversitelerin işlevlerinin günümüze kadar geçirmiş olduğu farklılaşmanın hem de doktora derecesinin anlamında meydana gelen değişiminin tarihsel kökenlerinin ortaya koyulması hedeflenmiştir. Ortaçağ üniversitesi belirli meslekleri öğretmeye odaklanmıştı. Buna bağlı olarak Ortaçağ’da kazanılan doktor unvanı da öğretim becerilerine dayanmaktadır. Ortaçağ sonrası üniversite mesleğe öğrenci yetiştirmenin yanında bilimi de geliştirmeye odaklanmıştır. Buna paralel olarak öncelikle Almanya’da doktora bilimsel araştırma temeline oturmuştur. Yirminci yüzyılda ise üniversite öğrenciye hizmet, bilime hizmet işlevlerinin yanına topluma hizmet işlevini de ilave etmiştir. Türkiye’de bilimsel ve araştırma odaklı üniversitenin gelişimi ise çok geç gerçekleşmiştir.

Abstract

Since the first period in which they were founded, universities have undergone many changes in terms of content, diploma, academic degrees, and the qualifications of faculty members. The basis of these changes lies in the differentiation of the functions of universities. The differentiation has inevitably changed the meaning attributed to doctoral degree. In this paper, it is aimed to reveal the historical origins of both the differentiation of university functions and the change in the meaning attributed to doctoral degree. The Medieval University had focused on teaching certain professions. Accordingly, the degree of doctorate in Medieval Age was based on teaching skills. The post-medieval university focused on developing science as well as educating students on the profession. Paralel to this, firstly in Germany the doctorate has been based on scientific research. In the twentieth century, the university added serving the society as a function in addition to serving to students and science. The development of scientific and research-oriented universities in Turkey took too long.