İNSAN AYNASINDA TECELLÎ EDEN CEMÂL-İ İLÂHÎ’NİN DİVÂN ŞAİRLERİMİZİN DİLİNDEKİ İFADESİ

Özet

Başta Kur’an, hadis ve tasavvuf olmak üzere çok geniş kaynaklardan beslenen Divan edebiyatı, dünyanın en zengin ve ilgi çekici edebiyatlarından biridir. Divan şairlerinin düşünce dünyası üzerinde çok derin tesirler bırakan tasavvuf şüphesiz bu edebiyatın en önemli kaynakları arasındadır. Osmanlı toplumunda şiir, düşüncenin aktarıldığı en önemli vasıtalardan biridir. Tasavvufî düşüncede insan ilahî tecellilere mazhardır ve o, Allah’ın isim ve sıfatlarını en güzel bir şekilde aksettiren bir “ayna” konumundadır. Sahih hadis kaynaklarında insanın ‘Rahmân’ ya da ‘Hak’ suretinde yaratıldığını ifade eden hadis-i şerifler de bu dü- şünceyi kuvvetlendiren amillerdir. Bu çalışmada dînî ve tasavvufî düşünceden hareketle insanın ilâhî tecellilere mazhar oluşunun dîvan şairlerimiz tarafından sanat zemininde nasıl ifade edildiği incelenmiştir.