Hadis Rivâyet Sisteminde İsnad Modelleri ve Rivâyetlerin Olasılığı Kuramı Kapsamında Değerlendirilmesi

Özet

Hadis iliminde, bir rivâyetin atfedildiği kaynağa aidiyetini belirlemede râvilerin güvenilirliğikadar isnadın niteliği de önemli bir yer işgal etmektedir. Bazı isnad türleri rivayetinkaynağa ait olma ihtimalini tayin etmede o denli baskındırlar ki, râvilerin güvenilirliğifaktörünü geri plânda bırakabilirler. Bu zaviyeden bakıldığında, rivâyetlerin olasılığı kuramıbakımından isnad modellerinin katagorik bir yaklaşımla ele alınması ve netice üzerindekipotansiyel etkinliğinin araştırılması elzem görünmekteydi. Bu makale, bu çerçevede teorik birincelemeyi gerçekleştirmeyi ve muhtemel sonuçlarını tartışmayı amaçlamktadır.