Kur'an'da geçen Lugavî İdgam'ın ve Fekk-i İdgam'ın Ses Delaletine Etkisi

ه يف داللة ال َّصوت يف القرآن ِّ وفَ كِّ أثر اإلدغام الل

Abstract

Bu çalışma, Kur'anı Kerim’deki lügavi idgamı, geçtiği ayetlerin siyak ve sibakı üzerinde meydana getirdiği etkileri açısından ele almaktadır. Ayetlerin peşpeşe ve düzenli olarak gelmesi ses açısından önem taşıdığı bilinmektedir. İşte bu çalışma ilk kez idgamın geçtiği ayetlerde, idgamın yapılması durumunda ortaya çıkan “Hafa” delaleti, idgamın yapılmaması durumunda ise ortaya çıkan “mücahere” delaleti başta olmak üzere idgamın çeşitli delaletlerini işleyecektir. Aynı zamanda, ayette tek başına geçen idgam, tek başına geçen fekk-i idgam, bir arada geçen hem idgam hem fekk-i idgam gibi Kur'an'da idgamın geçtiği çeşitli şekillerini işleyeceğiz. Çalışmamızda lugâvî idgamın Kur’an’daki ses olgusunun oluşmasını sağlayan delaletlerini incelemeye çalışırken, şekilsel olarak Lugâvî idgamı ele almayacağız. Zira bu husus, okuyuşla alakalı bir durumdur ve bu konuyu ele alan birçok çalışma bulunmaktadır. Bu nedenle idgamın, çağdaş çalışmaların değinmediği yeni bir yönünü işleyeceğiz. Söz ettiğimiz bu yeni yön de mudgam ve muzharın sesinden anlaşılan delalet konusudur. İdgamın ifade ettiği delaletleri, ayetlerin sebeb-i nüzulundan ya da siyak ve sibakından yola çıkarak ve semantik metoda başvurarak temellendirmeye çalışacağız. Son olarak çalışmamızın sonunda, konuyla ilgili vardığımız önemli bulgulara yer vereceğiz.

Özet

يت قبلَ تتناول هذه املقالة لة يف سياق اآلية واآلاي ها، ً يف سياق التَّتااع وا َ ومن املعلوم أ َّن للصوت داللة يف هاذه افااايف يف حاال َّن ايدياد َ النتظاام، لنا املقالاة أََّّناا تاد د داللاة إىل غريمها من الدالالت، و ً اإلدغام، إضافة كِّ اجملاهرة يف حال ف َ اإلدغام، وداللة ً تد د أيضا ِّ ود ُ و َ ك ِّ صو اإلدغاام والاا ِّ وحده، أو جمييف ال يف آايت القرآن النرمي من حيث جمييف اإلدغام اللغوي ِّ اللغوي كِّ ً َ ا ه، وحد أ ودمها معاا و و اِّر ُ ْ ع َ يف م ا َ َ املت ان ااو َ الت اإلدغاام اآلياة الواحادة، وتقتصار املقالاة سانحاول الن إىل دال ُ ةلاال د اساة دالال ِّت إدغاام ال َّصاوت َّة يف القارآن النارمي، وال نا ااهرة ال َّصاوتي لتلاك الظَّ تصاو ِّ ِّ لبناايف َّ ا الظَّ رة ا ة اللغاوي ااه إلدغاام مان النَّاحياة ال َّ انلية، َّ ل َّصاوتي ل إىل مناق اة ُ صٌلذاريةص، لاذلك نتَّ اة ْهاا ثاو ص تناولت ص واضاحة َّة ي ِّ ف ْ ار َ فهاذه م اةلة ج ص ص انا ٍ جدياد َِِّ ا ْ َع ٌُ مل تا عا ادديذاة، ة البحاو َ ر، وساو نارع ليا َ ظْه ُ دَغس أو الا ا ُ وهاو موضاوع الداللاة امل اتاادة مان ال َّصاوت الا ا ِّ اة املناسابة داللاة اإلدغاام دلدلَّ داللاة اإلدغاام يف اآلايت ساب َ عِّ موضاوع ْ ار َ نا ِّ ِّو الن ارول، ل مان ةلاس أسابا ِّ املاةذو ة او نروهلاا، أو ع اياقها ا ، ِّ ِّ العاام لادالِّ ِّ ملعا ال َّصاوت يف التَّحليا الادالِّ َ َّة مانه ُ يف د اساة هاذه القضاي ا وساو نتَّب ساياقة مان ح الظ ِّ َ ياث جاانل هاو و افااايف، النَّتائ اليت تتعلَّق مبا تو َّصلنا إلية من مال ِّ ويف َّناية البحث خنلُص إىل أهس حظات حول هذا املوضوِّع ا