Dergiler / Abant İzzet Baysal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2019 /
Nidâî-i Ankaravî’nin Risâle-i Tarikat-ı Nidâî Adlı Eseri
- Sayı
- 2019 ·
- Sayfa
- 510–532
- DOI
- —
Özet
İslam medeniyeti dâhilinde şekillenen ve Türk İslam Edebiyatı’na kaynaklık eden ilimlerin en önemlilerinden birisi tasavvuftur. Varlık ve mahiyeti ile insan-âlem-Tanrı münasebetleri tasavvufun temel konularından olmakla beraber nefsin hususiyetleri ve nefis tezkiyesi de bu ilim dâhilinde sıklıkla ele alınan meselelerdendir. Bu bağlamda mutasavvıflar nefsi mertebeler halinde izah etmeye çalışmışlar ve bu hususta atvar-ı seb’a olarak da adlandırılan mensur/manzum eserler telif etmişlerdir. Bu gelenek çerçevesinde eser kaleme alan müelliflerden birisi de XVI. asırda yaşamış olan Nidâî-i Ankaravî’dir. Hekimlik yönü ile ön plana çıkan Nidâî’nin nefsin mertebelerini ele aldığı eseri Risâle-i Tarikat-ı Nidâî’dir. Çalışmada öncelikle müellifin hayatı, eserleri ve tasavvufî yönü hakkında genel bilgiler verilecek, akabinde Risâle-i Tarikat-ı Nidâî’nin muhteva incelemesi yapılacaktır. Son olarak ise eserin transkripsiyonlu metni verilecektir. Neticede Mevlevî-meşrep bir hekim/şair olan Nidâî’nin Risâle’sinden hareketle nefsin mahiyeti, mertebeleri ve tezkiye metodları hakkındaki görüşlerinin ortaya konulması amaçlanmaktadır.
Abstract
Sufism is a significant science that was shaped within Islamic civilization and formed a basis for Turkish Islamic Literature. The existence and its quality and the relationship among man, world and God are the basic issues of sufism. The properties of nafs and the purification of nafs are the matters that are dealt within sufism. In this context, sufis tried to explain nafs in stages and wrote books that are named atvar-ı seba. One of the authors who wrote a book within the scope of this tradition is Nidâî Ankaravî. Nidâî, famous for his doctorship wrote Risâle-i Tarikat-ı Nidâî’ that is about stages of nafs. In this study, the content of Risâle-i Tarikat-ı Nidâî will be evaluated. Then, the transcribed text will be given. We aim to reveal the ideas of Nidâî about the properties and stages of nafs and the purification methods of nafs.