AN ANALYSIS OF THE SCHOOL ADMINISTRATORS’ LEADERSHIP STYLES IN TERMS OF DIFFERENT VARIABLES

OKUL YÖNETİCİLERİNİN LİDERLİK STİLLERİNİN FARKLI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Abstract

The aim of this study is to determine the leadership styles of school administrators according to the views of teachers working at primary and secondary education. The study is in a research model. The exemplification of the study consist of randomly selected 500 teachers who are working in 25 primary and secondary schools in Ankara, Yozgat, Kastamonu and Van in 2005-2006 educational year. In this study “Multifactor leadership questionnaire MLQ” developed by Bass & Avolio was used. The Alpha Co-efficiency number of 45 entries in the questionnaire is 9,5. For the data calculation t-test was used for binary comparisons, one-way variance analysis (F) was used for the comparisons of groups more than two and for the leadership sub-dimensions and for the results of leadership comparisons Pearson momentum multiplication co-efficiency number (r) was calculated. Results were tested on P≤0,05 & P≤0,01 levels. The result of the study shows that as the leadership styles of the school administrators differentiates according to the gender of the teachers, marital status, age, experience levels, schools graduated, school type they are working in there exists no difference in terms of the subjects; and as there exists high positive relation between converting leadership and extra effort, satisfaction and effectiveness, operant reward and extra effort, laissez- faire has been found mid-level negative relation between leadership and extra effort and satisfaction and effectiveness.

Özet

Bu araştırmanın amacı, ilköğretim ve ortaöğretimde görev yapan öğretmenlerin görüşlerine göre, okul yöneticilerinin gösterdikleri liderlik stillerini farklı değişkenlere göre saptamaktır. Araştırma tarama modelindedir. Araştırmanın örneklemini 2005-2006 eğitim-öğretim yılında rastgele seçilen Ankara, Yozgat, Kastamonu ve Van illerinde resmî 25 ilköğretim ve ortaöğretim okulunda görev yapan toplam 500 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada Bass ve Avolio (1995) tarafından geliştirilen “Çok Faktörlü Liderlik Anketi - Değerlendirme Formu (5x Kısa)” (Multifactor Leadership Questionnaire MLQ) kullanılmıştır. Anketteki 45 maddenin toplam Cronbach Alpha Katsayısı =,95’tir. Veriler hesaplanırken, ikili karşılaştırmalarda t-testi, ikiden fazla grupların karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi (F) liderlik alt boyutları ile etkileri arasındaki ilişki için de Pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı ( r ) hesaplandı. Sonuçlar, p≤0,05 ve p≤0,01 düzeyinde test edilmiştir. Bu araştırmanın sonucunda, okul yöneticilerinin liderlik stilleri, öğretmenlerin cinsiyetine, medeni durumlarına, yaşlarına, kıdemlerine, mezun oldukları okullara, görev yaptıkları okul türüne göre farklılık gösterirken, branşlarına göre farklılık göstermediği, dönüşümcü liderlik ile ekstra çaba, doyum ve etkililik, koşullu ödül ile ekstra çaba, doyum ve etkililik arasında yüksek düzeyde pozitif ilişki görülürken, laissez – faire liderlikle ekstra çaba, doyum ve etkililik arasında negatif yönde orta düzeyde bir ilişkinin varlığı bulunmuştur.