AN ANALYSIS OF INTERACTION BETWEEN EASTERN AND WESTERN IDENTITIES IN ORHAN PAMUK’S SNOW

ORHAN PAMUK’UN KAR ROMANINDA DOĞU VE BATI KİMLİKLERİ ARASINDAKİ ETKİLEŞİME ANALİTİK BAKIŞ

Abstract

Because Orhan Pamuk comes from a wealthy family, raised in the westernized district of Nişantaşı and graduated from the American Robert College in Istanbul, he is seen as a member of the secular elite by religious and nationalist groups in Turkey who ignore the literal content of his work. At the same time however, because of his critical attitude to the military and to the secularisation project of the early Republic, Pamuk is criticised by the secular elite for sympathising with religious groups. In response, he has responded in works such as Snow which act as a dual critique of both militant secularism and politicised Islam. Pamuk‟s works generally, and Snow in particular, argue there is a broad range of ideologies and perspectives in (re)constructing modern Turkish identity, and that individuals mostly do not wholly submit to one ideology exclusively. As Azade Seyhan observes, Pamuk‟s work gives no credence to “those who see him as a champion of modern Islam or who condemn him as an agent provocateur against the Kemalist reforms of the Republic.” In this work, I will demonstrate that Pamuk uses double-edged locations and characters, to both highlight oppositional dualisms, but also more importantly to show their entanglement, how they work in relation to one another. To do this I will first establish the attitudes within Turkey to the „old‟ East and the „new‟ West and how they have changed from the early 19th century to the modern era. I will then examine Pamuk‟s locating of Snow within Kars and how its architecture and environment are representative of the two-faces of Janus. Finally, I will closely analyse the character of Ka and his struggle to reconcile his default secularism and his emotional draw to faith. In doing so, a range of works from philosophers such as Jacques Derrida, literary theorists such as Mikhail Bakhtin, and on contemporary social commentators such as Meltem Ahiska, Zafer Şenocak, Azade Seyhan, and Fredric Jameson are considered

Özet

Orhan Pamuk"un varlıklı bir aileye mensup olması, İstanbul"un batılılaşmış bir semti olan Nişantaşı"nda büyümesi ve İstanbul"da Amerikan Robert Koleji"nden mezun olması gibi sebeplerden dolayı, eserlerinin içeriğini görmezlikten gelen muhafazakâr ve milliyetçi gruplarca laik elit sınıfın bir üyesi olarak görülür. Bununla birlikte, aynı zamanda orduya ve erken Cumhuriyet (döneminin) laikleştirme projesine karşı eleştirel tavrı nedeniyle Pamuk, muhafazakâr gruplara sempati gösterdiği için laik elit tarafından eleştirilir. Kar başta olmak üzere Pamuk"un eserleri genellikle modern Türk kimliğinin (yeniden) inşasında çok çeşitli ideolojiler ve perspektifler olduğunu ve bireylerin çoğunlukla bir tek ideolojiye bütünüyle teslim olmadığını öne sürer. Bu yönüyle de Kar adlı eserinde hem militanlaşmış laiklik anlayışının hem de siyasi İslam"ın çifte eleştirisini gözler önüne sermektedir. Azade Seyhan"ın işaret ettiği gibi, Pamuk"un eserleri "onu modern İslam"ın muhafızı olarak görenlere veya onu Cumhuriyet"in Kemalist reformlarına karşı casus bir provokatör olarak kınayanlara" prim vermez. Bu çalışmada, Pamuk"un sadece birbirine zık ikilikleri vurgulamak yerine, daha da önemlisi bunların nasıl iç içe geçtiklerini ve nasıl birbiriyle ilişki içinde yürüdüklerini göstermeye ve bunu yaparken de iki tarafın karakterler ve mekanların nasıl kullanıldığı ortaya konulmaya çalışılacak. Bunun için önce Türkiye"deki "eski" Doğu ve "yeni" Batı"ya yönelik tavırları ve bu tavırların 19.yüzyıldan modern döneme kadar geçirdiği değişimler belirlenip, sonra da Pamuk"un Kar"ı Kars"a yerleştirmesi ve oranın mimarisi ve çevresinin nasıl Janus"un çift yüzünün temsili olduğu incelenecek. Son olarak da, ,,Ka" karakterini ve onun varsayılan laiklik ile dine çekimini uzlaştırma çabası yakından analiz edilecek. Bu yapılırken de Jacques Derrida gibi filozofların, Mikhail Bakhtin gibi edebiyat kuramcılarının bir dizi eserlerine ve Meltem Ahiska, Zafer Şenocak, Azade Seyhan ve Jameson gibi çağdaş toplum eleştirmenlerine başvurulmuştur