CONTRIBUTION OF THE FIVE-YEAR DEVELOPMENT PLANS TO TOURISM IN TURKEY

Abstract

the number of tourists influenced by political, economic and social events in Turkey and showed an irregular development. In the First Five-Year Development Plan the average change in the number of tourists with a maximum 23.7%, yet; the minimum 0.4% realized in 6th Five-Year Development Plan when 1980’s coup happened. In this period, due to political instability and security problems, demand to Turkey was decreased. In 1976, the number of tourists visiting Turkey 1.675.846 increased, number of tourists continuously decreasing following years decreased 1.288.060 because of effects millitary coup in 1980. Since 1983 increasing the number of tourists has been observed with the increasing political and economic stability. It caused fluctuations in the demand of tourists coming to Turkey because of the occurrence of similar economic, social, political problems in 6th and 7th Five-Year Development Plan period. Despite the increase in the number of tourists every year in 9th The Five-Year Development Plan period, the conflicts in neighboring countries have affected Turkey, particularly since 2010 and expected targets was unrealized, the average change in the number of tourists reached 8.18% that was the second lowest value in the planned period. When average of the rate of change in tourism revenues was maximum 52.4% in 2th Five-Year Development Plan Period , the lowest was realized 8.2% in 9th Five-Year Development Plan . Since 1990, it has been observed that a significant increase in tourism revenues. Due to the political problems and earthquake in 1998-1999, both the number of coming tourists and tourism revenues decreased. The increase in tourism revenues continued until 2009, but after 2009

Özet

Ekonomik, toplumsal, eğitim ve siyasal faktörlerin gelişerek, insanların yaşam kalitesinin maddi ve manevi alanlarda ilerlemesi ve toplumsal refahın artması ülkenin kalkınmasına bağlıdır. Ekonomik kalkınma turizmi etkilerken, turizmde meydana gelen gelişmeler de ekonomik kalkınmayı etkilemektedir. Türkiye'de; kırsal kalkınmaya yaptığı katkı, yatırımları uyarıcı etkisi, istihdam ve gelir olanakları sağlaması gibi sebeplerden dolayı, kalkınma planlarında turizme daha fazla önem verilmektedir. Türkiye'de 1963 yılından itibaren her beş yılda kalkınma planları hazırlanmış ve bu planlar, kamu yatırımları için zorunlu hedefler, özel yatırımlar için ise yol gösterici hedefler içermektedir. Türkiye'de 1963-1983 yılları arası Kalkınma Planlarındaki hedeflere; siyasi ve ekonomik istikrarsızlık, imkânların sınırlı olması gibi sebeplerden dolayı ulaşılamazken, 1983-2012 yılları arasında Türkiye turizmi açısından olumlu gelişmeler yaşanmıştır. 1983'den sonra turizm yatırımların artmasıyla, Türkiye'nin turist sayısı ve turizm gelirleri sürekli artış göstermiştir. Türkiye; 2000 yılında turist sayısı bakımından dünyada 20. ve turizm gelirleri bakımından 14. sırada iken, 2012 yılında turist sayısı bakımından altıncı, turizm gelirleri bakımından onuncu sıraya yükselerek, dünyanın en fazla tercih edilen destinasyonlarından biri haline gelmiştir. Türkiye turizmindeki bu gelişmede beş yıllık kalkınma planlamaların katkısı önemlidir