A Study on Migration from Afghanistan to Turkiye in the Context of Türkiye-Afghanistan Relations

Türkiye ile Afganistan İlişkileri Bağlamında Afganistan’dan Türkiye’ye Yönelik Göç Üzerine Bir İnceleme

Abstract

Migration, the phenomenon of people temporarily or permanently displacing themselves, has existed throughout human history. However, modern states have brought certain challenges to migration movements. Afghanistan is a country that established friendly relations with Turkiye through an agreement signed in 1921. These friendship agreements were later renewed in 1928 and 2014. Furthermore, a "Cultural Agreement" was signed between the two countries in 1959. Due to political problems in the 1970s, the Soviet Union's invasion in 1979, the violence and conflict during and after the invasion, the economic problems experienced during this period, and changes in government, Afghanistan has become a country that exports migrants. The aim of this article is to examine the political relations between Turkiye and Afghanistan within the framework of the friendship and cooperation agreements concluded between the two states, and then to evaluate migration from Afghanistan to Turkiye. This evaluation highlights the long-standing friendship and cooperation approach that emerged between the two countries more than a century ago. This study concludes that the reasons for migration from Afghanistan to Turkiye are diverse, but primarily driven by economic factors and security concerns. Furthermore, it reveals that Turkiye's policy towards Afghan migrants is shaped within the framework of international law and reflects an effort to strike a balance between humanitarian aid and coping with the increasing pressure of irregular migration. This qualitative study utilizes descriptive analysis and document analysis as its primary methods. In addition to the literature review, the study also draws upon press reports and relevant international and national legal norms.

Özet

Göç diye nitelendirilen insanların geçici veya kalıcı bir bir biçimde yer değiştirme olgusu insanlık tarihi boyunca var olmuştur. Ancak modern devlet göç hareketliliği için bazı zorlukları beraberinde getirmiştir. Afganistan 1921 yılında imzalanan bir anlaşma ile Türkiye ile dostluk ilişkisi kurmuş bir ülkedir. Daha sonra bu dostluk anlaşmaları 1928 ve 2014 yıllarında yenilenmişitir. Ayrıca iki ülke arasında 1959 yılında bir Kültür anlaşması imzalanmıştır. Afganistan 1970’li yıllarda yaşadığı siyasi sorunlar, 1979 yılındaki Sovyetler Birliğinin ülkeyi işgal etmesi, bu işgal sırasında ve sonrasında yaşanan şiddet ve çatışma ortamı, bu süreçte yaşanılan ekonomik sorunlar, yönetim değişikliği gibi nedenlerle göçmen ihraç eden bir ülke konumundadır. Bu makalenin amacı Türkiye ile Afganistan arasındaki siyasi ilişkilerin, iki devlet arasında akdedilen dostuk ve iş birliği anlaşmaları çerçevesinde ele alınmasından sonra Türkiye’ye yönelik Afganistan kaynaklı göçü değerlendirmektir. Bu değerlendirme sonucunda yüzyılı aşkın bir süre önce iki ülke arasında ortaya çıkan samimi dostluk ve iş birliği yaklaşımına dikkat çekilmektedir. Çalışmada Afganistan’dan Türkiye’ye yönelik göçün nedenlerinin farklı nitelikte olduğu ancak ağrlıklı olarak ekonomik nedenler ve güvenlik kaygısı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanında Türkiye’nin Afgan göçmenlere yönelik politikasının uluslararası hukuk kuralları bağlamında biçimlendiği ve artan düzensiz göç baskısına karşı insani yardım ile bu göçle baş edebilme arasında bir denge sağlama çabası içinde olduğu görülmektedir. Çalışma nitel araştırma olup bu kapsamda betimleme ve doküman incelemesi temel yöntem olarak kullanılmıştır. Çalışmada literatür bilgisi yanında basın haberleri ve ilgili uluslararası ve ulusal hukuk normlarından da yararlanılmıştır.