EFFECTIVENESS OF SHANGHAI COOPERATION ORGANIZATION ON SOLVING PROBLEMS IN THE CENTRAL ASIA

ORTA ASYA'DAKİ GÜVENLİK SORUNLARININ ÇÖZÜMÜNDE ŞANGAY İŞBİRLİĞİ ÖRGÜTÜ'NÜN ETKİNLİĞİ

Abstract

This study is trying to find out the effectiveness of the Shanghai Cooperation Organization on security problems that inherited the USSR and later happened in the region. In order to demonstrate the permanence/effectiveness of the organization, the countries' approaches, especially China and Russia, to these problems in the region are discussed individually and comparatively. Border problems, ethnic problems, separatist and extremist groups with drug trafficking has examined in differently and geographic, ethnic and cultural boundaries drawn without consideration of realities, the pressure exerted on the people, global power's support for radical groups has caused to the escalation of security problems in the region. Shanghai Cooperation Organization which has a significant potential in terms of economic, demographic, military and strategic resources shows to potential to take an active role in terms of providing security with cooperation with international actors and completion of the institutional structure of the organization, establishment of competent bureaucrats and adequate budget. But, it is observed that, the solutions produced by SCO in terms of security problems of the region seem to be not enough. The reasons of this situation are both have not completed the institutional structure and hegemony of Russia and China over organization. This situation poses the problem of taking the necessary decisions for the solution.

Özet

Bu makalede Orta Asya'da SSCB döneminden tevarüs eden ve sonrasında bölgede oluşan güvenlik problemlerinin çözümü adına Şangay İşbirliği Örgütü'nün bu problemlerin çözümündeki etkinliği sorgulanmıştır. Şangay İşbirliği Örgütü'nün bölge problemlerine getirmiş oldukları çözümlerin kalıcılığını/etkinliğini ortaya koymak için bölgenin ve örgütün başat güçleri olan Çin ve Rusya başta olmak üzere bölgedeki ülkelerin problemlere yaklaşımı ayrı ayrı ve karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Sınır problemleri, etnik problemler, terörist, ayrılıkçı ve aşırıcı gruplar ile uyuşturucu kaçakçılığı farklı bölümler halinde incelenmiştir. Coğrafi, etnik ve kültürel gerçeklikler dikkate alınmadan çizilen sınırlar, bölge halkına uygulanan baskılar, küresel güçlerin bölgedeki radikal gruplara verdikleri destek bölgedeki güvenlik sorunlarının tırmanmasına neden olmuşlardır. Bölgenin güvenliğini tehdit eden bu problemlerin çözümünde ekonomik, demografik, askeri ve stratejik kaynaklar açısından önemli bir potansiyele sahip olan Şangay İşbirliği Örgütü'nün uluslararası aktörlerle yapacağı işbirliği ve örgütün kurumsal yapısının tamamlanması, yetkin bürokrasi ve yeterli bütçesinin güvenliğinin sağlanmasında etkin rol alabilecek bir potansiyele sahip olabileceğini göstermektedir. Ancak Şangay İşbirliği Örgütü'nün bölgenin güvenlik problemlerine hali hazırda ürettiği çözümlerin yeterli olmadığı görülmektedir. Bu durumun kaynağında yatan temel nedenler hem Şangay İşbirliği Örgütü'nün kurumsal yapısını tamamlanmamış olması hem de Rusya ve Çin'in Şangay İşbirliği Örgütü üzerinde kurmuş oldukları hegemonyadır. Bu durumun çözüm için gerekli kararların alınmasında problem teşkil ettiği ve Şangay İşbirliği Örgütü'nün etkinliğini zayıflattığı düşünülmektedir.