The First Printing House of American Protestant Missionaries in Ottoman Territory Malta (1822–1833)

Amerikan Protestan Misyonerlerin Osmanlı Coğrafyasına Yönelik İlk Matbaası Malta (1822-1833)

Abstract

One of the first initiatives of the American Protestant missionaries who came to Ottoman territory at the beginning of the nineteenth century was to set up a missionary printing house. The subject of this study is the Malta missionary printing house, which was set up by American Protestant missionaries seeking a gateway into Ottoman territory. The printing house was initially run by Protestant missionaries with little idea about how to operate a press, and it failed to live up to expectations. For this reason, the missionaries eventually hired a professional printer and multilingual assistants. As time passed, the changing nature of missionary work and strategy led the printing house to become active in new fields, and the press, which had been established for printing only religious texts, began to publish secular documents as well, primarily schoolbooks. Faced with political problems in the region, tensions with the Catholic Church, and negative attitudes on the part of regional publics and governments, Protestant missionaries began to turn their attention to different communities and expanded their printing work into different languages. In its eleven years on the island of Malta, before it moved to Izmir (Smyrna) in December 1833, the press published millions of pages in all the languages spoken in the Ottoman Empire and the Mediterranean region.

Özet

Osmanlı coğrafyasına 19. yüzyılın başında gelen Amerikan Protestan misyonerlerin ilk girişimlerinden birisi misyon matbaasının kurulması olmuştur. Bu çalışma Amerikan Protestan misyonerlerin Osmanlı coğrafyasına erişim kapsamında kurdukları Malta misyoner matbaasını konu almaktadır. Başlangıçta matbaacılık bilgisi olmayan Protestan misyonerler tarafından çalıştırılan matbaa, ihtiyaçları karşılayamadığındabir matbaacı ve farklı dillere hâkim yardımcılarla yoluna devam etmiştir. Misyonerlik faaliyetlerinin kapsamve içeriğinde yaşanan değişimler, matbaanın stratejilerinde değişikliği gerektirmiş ve sadece dinsel metinbasmak üzere kurulan matbaa, okul kitapları başta olmak üzere seküler metinler de basmıştır. Protestanmisyonerler faaliyet gösterdiği süre içinde bölgedeki politik sorunlar ile Katolik Kilisesi, bölge halkı ve hükümetlerin olumsuz tavrından etkilenerek farklı topluluklara yönelen misyon faaliyetlerini desteklemek içinfarklı dillerde basılan yayınlarını giderek artırmıştır. Aralık 1833’de İzmir’e taşınan matbaa, adada geçen onbir yıl boyunca Akdeniz civarı ve Osmanlı İmparatorluğu’nda konuşulan dillerde milyonlarca sayfa baskıyapmıştır.