TÜRKİYE TÜRKÇESİNDE KİŞİ ADI OLARAK “GÜL” ve BİRLEŞENLERİ

Özet

Kişi adları, adbiliminin inceleme alanlarından birini oluşturmaktadır. Türkçede kişi adlarıyla ilgili birçok çalışma yapılmıştır. Türkçedeki kişi adları farklı açılardan ele alınmıştır. Türkiye Türkçesinde Türkçe kökenli veya Türkçenin etkileşim içinde olduğu doğu ve batı dillerinden geçen sözcükler kişi adı olarak da kullanılmıştır. Türkçeye Farsçadan geçen gül sözcüğü de Türkçede kişi adı olarak kullanılan sözcüklerdendir. Bu çalışmanın konusu, Türkçede kişi adı olarak kullanılan gül ve gül ile oluşturulan kişi adlarıdır. Çalışmada gül ve gül ile ilgili kişi adları ilk olarak yapısal olarak ele alınmıştır. Çalışmanın örneklemini oluşturan 305 addan, 296’sı birleşik addan oluşmuştur. Gül ile ilgili birleşik adların Farsça ve Türkçe söz dizimsel yapılardan oluşabildiği görülmüştür. İkinci olarak gül ile ilgili birleşik yapıdaki kişi adları eşdizimlilik özelliklerine göre değerlendirilmiştir. Eşdizimlilik bakımından gül sözcüğünün farklı kavram alanlarına yönelik sözcüklerle birleşik adlar oluşturduğu tespit edilmiştir. Üçüncü olarak gül ile ilgili kişi adları cinsiyet açısından değerlendirilmiştir. Cinsiyet bakımından ad verme geleneği bağlamında gül ile ilgili kişi adlarının daha çok kadın adı olarak kullanıldığı saptanmıştır.