Journals / Humanities Sciences / 2016 / Cilt: 11 Sayı: 2

MODERNLEŞME SÜRECİNDE OSMANLI KADINLARININ EĞİTİMİYLE İLGİLİ BASINDA YER ALAN TARTIŞMALAR

Pages
55–68
Publication Date
2016-04-11
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu çalışma basın üzerinden sürdürülen tartışmaları ele alarak Osmanlı entelektüelleri için “kadınların eğitimi”nin ne anlama geldiğini anlamayı amaçlamıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Tanzimat’tan İkinci Meşrutiyet’e kadar izlenen politika ajandası, kadınların eğitim sisteminde de reformlar yapılmasını ön görmüştür.
📊
Key Findings & Data:Bu önemli girişimlere Kız Rüştiyeleri’nin (1858) ve Darülmuallimatlar’ın (1870) bütün İstanbul ilinde açılmış olmaları eklenmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışma basın üzerinden sürdürülen tartışmaları ele alarak Osmanlı entelektüelleri için “kadınların eğitimi”nin ne anlama geldiğini anlamayı amaçlamıştır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Modernleşme · Kadınların Eğitimi · Osmanlı’da Kadın Dergileri

Özet

Tanzimat’tan İkinci Meşrutiyet’e kadar izlenen politika ajandası, kadınların eğitim sisteminde de reformlar yapılmasını ön görmüştür. Tanzimat döneminde, beş yaşıyla altı yaş arası Müslüman kızların ilkokula gitmesinin zorunlu koşulması kadınların eğitimde açısından önemli bir rol oynamıştır. Bu önemli girişimlere Kız Rüştiyeleri’nin (1858) ve Darülmuallimatlar’ın (1870) bütün İstanbul ilinde açılmış olmaları eklenmiştir. Son olarak ise genç kızlar, Osmanlı devletinde 1915 yılında yükseköğrenime kabul edilmişlerdir. Bu eğitimdeki modernleşme hamleleri, Osmanlı entelektüelleri tarafından da yakından takip edilmiş ve basında tartışmalar ortaya çıkmıştır. Dönemin eğitimli Osmanlı kadın yazarları, kadınların eğitimine karşı çıkan erkek aydınlarına kendi dergilerinde cevap vermişlerdir. Osmanlı aydınları, toplumunun içinde bulunduğu kötü durumu, kadınların cahil kalmasına bağlamışlardır. Modernleşme sürecinde, kadınlar, ilerlemenin “parlayan yıldızı” olarak görülmüştür. Bu çalışma basın üzerinden sürdürülen tartışmaları ele alarak Osmanlı entelektüelleri için “kadınların eğitimi”nin ne anlama geldiğini anlamayı amaçlamıştır.

🔖

Cite This Article

AKDAĞ, Ç. (2016). MODERNLEŞME SÜRECİNDE OSMANLI KADINLARININ EĞİTİMİYLE İLGİLİ BASINDA YER ALAN TARTIŞMALAR. Humanities Sciences, Cilt: 11 Sayı: 2, 55–68. https://ajindex.com/articles/992593

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (5)

  1. Akşit, E.E., (2005). Kızların sessizliği: Kız enstitülerinin uzun tarihi. İstanbul: İletişim Yayınları. • Akyüz, Y., (2009). Türkiye’de Öğretmen Yetiştirmenin 160.Yılında Darülmuallimîn’in İlk Yıllarına Toplu ve Yeni Bir Bakış, OTAM, Sayı:20, Ankara. • Berkes, N., (2009). Türkiye’de Çağdaşlaşma. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. • Çaha, Ö., (1996). Sivil Kadın. Ankara: Vadi Yayınları. • Çoşkun, B., (2010). Türk Modernleşmesini Kadın romanlarında Okumak, Turkish Studies, Fall, Vol 5/4. ss: 931-964. • Durakbaşı, A., (2002). Halide Edip Türk Modernleşmesi ve Feminizm. İstanbul: İletişim Yayınları. • Gündüz, M., (2008). İkinci Meşrutiyet İdeolojilerinde Sosyoloji ve Geleceğin Toplum Tasavvuru, Doğu Batı, Sayı: 45, ss.149-170. • Haşim, N. ve Şeyhülislam, M.S., (1992).
  2. Aile Hayatı, Tesettür Meselesi, Kadın Hukuku. Sosyo-Kültürel Değişme Sürecinde Türk Ailesi (3 cilt). Ankara: T.C. Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Yayınları. ss.1106-1123. • Karaca, Ş., (2010).
  3. Şemsettin Sami ve Kadınlar, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Vol:3, Sayı:13, ss:137-146. • Karakışla, Y.S., (2004). Müslüman Evlerinde Avrupalı Mürebbiyeler (1901),
  4. Toplumsal Tarih, Cilt:20, Sayı:126, ss:98-100. • Kodaman, B., (1999). Abdülhamid Devri Eğitim Sistemi. Türk Tarih Kurumu, III. Baskı, Ankara. • Kurt, S. K., (2011). Osmanlı Devleti’nde Kadın Eğitimi,Harem’den Mektebe. İstanbul: Yitik Hazine Yayınları. • Kurt, S.K., ve Polat, S., (2013). Osmanlı Devleti’nde Kızların Eğitiminde Okulun Önemi, Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt:2, Sayı:2, ss:80-100. • Mithat, E.A., (1994). Fatma Aliye Bir Osmanlı Kadın Yazarının Doğuşu Biyografi(1911). (Çev.: Bedia Ermat). İstanbul: Sel Yayıncılık. • Somel, S.A., (2010). Osmanlı’da Eğitimi Modernleşmesi (1839-1908)
  5. İslamlaşma, Otokrasi ve Disiplin. İstanbul: İletişim Yayınları. • Tekeli, Ş., (1982).Kadınlar ve Siyasal Toplumsal Hayat. İstanbul: Birikim Yayınları. SÜRELİ YAYINLAR (PERIODICALS) • Emine Semiye, “Kadın Mecmuası Muhteremesine Edirne’den”, Kadın, 8 Kânunuevvel 1324 [21 Aralık 1908]. • Emine Semiye, “Selanik Terakki Mektebi”, Hanımlara Mahsus Gazete, 23 Temmuz 1314 [4 Ağustos 1898]. • Fatma Aliye, “Haftalık Süs Risalesine”,Süs,26 Kânunusani 1340 [26 Ocak 1924]. • Fatma Aliye, “Ta’lim ve Terbiye-i Benat-ı Osmaniye", Hanımlara Mahsus Gazete, 25 Kanunuevvel 1311 [6 Ocak 1896]. • Halide Edip, “Haftanın Muhasebesi Türk Kadınları Hakkında”, Büyük Mecmua, 8 Teşrini evvel 1335 [8 Ekim 1919]. • Halide Edip, “Yirminci Asırda Kadınlar”, Mektep Müzesi, 14 Mayıs