Journals / Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi / 2026 / Cilt: 13 Sayı: 3

The Approaches of Individuals Living in Turkey to COVID-19 Diseases and Vaccination

Türkiye’de Yaşayan Bireylerin COVID-19 Hastalığı ve Aşılanmaya İlişkin Yaklaşımları

Gülay Börekçi(MERSİN ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-7879-7959
Bahar Uluca(MERSİN ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-1116-6498
Yasemin Güven(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0002-2450-863X
Ezgi Önen Efecan(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0003-2083-8225
Şeyma Akbulut(MERSİN ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-0650-0423
Sümbüle Köksoy Vayısoğlu(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0002-3302-037X
Emine Öncü(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0001-6660-1640
Maile Kaya(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0002-1956-0310
Başak Dülger(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0001-6032-315X
Gizem Yeter(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0002-1233-2892
Mualla Yılmaz(Mersin Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi,)0000-0003-2685-4306
Pages
719–733
Publication Date
2023-09-28
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

It was found that the vaccination rates of those undergraduates/graduates, health workers, having individuals at home over the age of 65, and non-smokers were higher (p<0.05).

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Objective: This study aims to determine the the approaches of individuals living in Turkey towards the COVID-19 pandemic.
📊
Key Findings & Data:Methods: This online study used a questionnaire with 550 people between the ages of 18-90 living in Turkey who can use web2 technologies.
💡
Conclusion & Impact:It was found that the vaccination rates of those undergraduates/graduates, health workers, having individuals at home over the age of 65, and non-smokers were higher (p<0.05).
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:COVID-19 · SARS-CoV-2 · Toplum

Abstract

Objective: This study aims to determine the the approaches of individuals living in Turkey towards the COVID-19 pandemic. Methods: This online study used a questionnaire with 550 people between the ages of 18-90 living in Turkey who can use web2 technologies. Results: 34.5% of participants stated having contact with a COVID-19 positive individual, 42% had a PCR test, 18.7% had the disease, and 47.4% had vaccine, 52.4% that vaccine was protective, 88.9% that the disease was severe and 56.9% that the disease was not frightening. It was found that the vaccination rates of those undergraduates/graduates, health workers, having individuals at home over the age of 65, and non-smokers were higher (p<0.05). Significant difference was found between contact with a COVID-19 patient, having a COVID-19 test, being vaccinated against influenza, presence of chronic disease, thinking that the vaccine is protective and the disease is frightening, and being vaccinated (p<0.05). The anxiety level of those who thought that the disease was severe was found to be high. It was determined that those who think that the disease is scary have a higher level of anxiety and a higher risk perception of contracting COVID-19, whereas those who think that the vaccine is protective have a lower risk perception (p<0.05). Conclusion: The results showed that individuals' socio-demographic and health-related features have affected the level of COVID-19 anxiety, risk perception and vaccination.

Özet

Amaç: Bu çalışmada Türkiye’de yaşayan bireylerin COVID-19 hastalığı ve aşılanmaya ilişkin yaklaşımlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışma Türkiye’de yaşayan 18-90 yaş arası web2 teknolojilerini kullanabilen 550 kişi ile online anket kullanılarak yapılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %34.5’i COVID-19 pozitif bireyle temas ettiğini, %42’si PCR testi yaptırdığını, %18.7’si hastalığı geçirdiğini, %47.4’ü COVID-19 aşısını yaptırdığını, %52.4’ü aşının koruyucu olduğunu, %88.9’u hastalığın ağır seyrettiğini ve %56.9’u hastalığın korkutucu olmadığını belirtmişlerdir. Lisans/lisansüstü eğitime sahip olanların, sağlık çalışanı olanların, evde 65 yaş üstü birey bulunan ve sigara içmeyenlerin aşılanma oranlarının yüksek olduğu bulunmuştur (p<0.05). COVID-19 hasta bireyle temas etme, COVID-19 test yaptırma, grip aşısı olma, kronik hastalık varlığı, aşının koruyucu ve hastalığın korkutucu olduğunu düşünme ile aşı olma durumları arasında anlamlı fark saptanmıştır (p<0.05). Hastalığın ağır seyrettiğini düşünenlerin kaygı düzeyi yüksek bulunmuştur. Hastalığın korkutucu olduğunu düşünenlerin ise hem kaygı düzeyinin hem de COVID-19’a yakalanma risk algısının daha yüksek olduğu, buna karşın aşının koruyucu olduğunu düşünenlerin risk algısının ise daha düşük olduğu saptanmıştır (p<0.05). Sonuç: Araştırma sonuçları bireylerin tanıtıcı ve sağlığa ilişkin bazı özelliklerinin COVID-19 kaygı düzeyi ve risk algısı ile aşılanmayı etkilediğini göstermektedir.

🔖

Cite This Article

Börekçi, G., Uluca, B., Güven, Y., Efecan, E. Ö., Akbulut, Ş., Vayısoğlu, S. K., Öncü, E., Kaya, M., Dülger, B., Yeter, G., Yılmaz, M. (2023). The Approaches of Individuals Living in Turkey to COVID-19 Diseases and Vaccination. Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 3, 719–733. https://doi.org/10.31020/mutftd.1252400

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (41)

  1. Mutlu O, Uygun İ, Erden F. Koronavirüs hastalığı (COVID-19) Tedavisinde kullanılan ilaçlar. Kocaeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2020;6(3):167-73.
  2. T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü. COVID-19 (SARS-CoV-2 Enfeksiyonu) Genel Bilgiler, Epidemiyoloji ve Tanı, Ankara: Bilimsel Danışma Kurulu Çalışması, T.C. Sağlık Bakanlığı, Ankara, 2020:1-32.
  3. Uludağ Ö. Koronavirüs enfeksiyonları ve yeni düşman: COVID-19. Adıyaman Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2020;6(1):118-27.
  4. Chen N, et al. Epidemiological and clinical characteristics of 99 cases of 2019 novel coronavirus pneumonia in Wuhan, China: a descriptive study. Lancet (London, England) 2020;395(10223):507–13.
  5. World Health Organization (WHO). Erişim tarihi: 20.04.2023. Available from: https://www.who.int/publications/m/item/weekly-epidemiological-update-on-covid-19---20-april-2023
  6. T.C. Sağlık Bakanlığı. COVID-19 Bilgilendirme Platformu. Erişim tarihi: 27.04.2023. Erişim adresi: https://covid19.saglik.gov.tr/
  7. Cao W, et al. The psychological impact of the COVID-19 epidemic on college students in China. Psychiatry Research 2020;287:112934.
  8. Yıldırım Baş F. The importance of vaccination in the pandemia and Covid-19 vaccination studies. Med J SDU 2021; (ozelsayi-1):245-8.
  9. Gölbaşı SD, Metintas S, Önsüz MF. Web sitelerinde yer alan COVID-19 ile ilişkili mitlerin infodemi açısından değerlendirilmesi: bir içerik analizi. Turkish Journal of Pathology 2022;20(1):138-51.
  10. Elmaoğlu E, ve ark. Bireylerde COVID-19 aşısına yönelik tutum ile COVID-19 kontrolü algısı arasındaki ilişki. Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi 2021;1:337-53.
  11. Aloğlu N, Sönmez M. Türkiye’de COVID-19 pandemisi ve aşısına yönelik tutum ve davranışların bazı değişkenler ile incelenmesi. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi 2021;7(3):520-35.
  12. Yılmaz H, ve ark. Türkiye’deki insanların COVID-19 aşısına bakışı. Dicle Tıp Dergisi 2021;48(3):583-94.
  13. T.C. Sağlık Bakanlığı. COVID-19 Aşısı Ulusal Uygulama Stratejisi Erişim tarihi: 30.12.2021. Erişim adresi: https://covid19asi.saglik.gov.tr/TR-77706/covid-19-asisi-ulusal-uygulama-stratejisi.html
  14. World Health Organization (WHO). Erişim tarihi: 30.06.2022. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/WHO-2019-nCoV-EHS_continuity-survey-2020.1
  15. Roman P, et al. Influenza vaccinations during the COVID-19 pandemic. MMWR 2020;70:1575–8.
  16. Chiu N, et al. The impact of COVID-19 on routine vaccinations in Taiwan and an unexpected surge of pneumococcal vaccination. Hum Vaccines Immunother 2022;13:1-9.
  17. Komori A, Mori H, Naitoa T. The COVID-19 pandemic increased the demand for pneumococcal vaccination in Japan. Hum Vaccines Immunother 2021;17(11):4673–4.
  18. Bekçibaşı M. Physicians’ approaches to prophylaxis and vaccination during the COVID-19 pandemic: A cross-sectional survey study from Turkey. Klimik Dergisi 2022;35(1):21-5.
  19. Dereli F, ve ark. 65 yaş ve üzeri bireylerin bağışıklama durumlarının belirlenmesi: Aile Sağlığı Merkezi Örneği. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 2022;7(2):299-305.
  20. Ceyhan S, Uzuntarla Y. Akademik personelin COVID-19’a yönelik bilgi, tutum ve davranışlarının belirlenmesi. Turkish Studies 2020;15(6):259-76.
  21. Yorguner N, Bulut NS, Akvardar Y. COVID-19 salgını sırasında üniversite öğrencilerinin karşılaştığı psikososyal zorlukların ve hastalığa yönelik bilgi, tutum ve davranışlarının incelenmesi. Archives of Neuropsychiatry 2021;58:3-10.
  22. Ergün E, Ergün Ş, Çelebi İ. Acil sağlik hizmetleri personellerinin COVID-19 hakkında bilgi, korunma düzeyleri ve etkileyen etmenler. Paramedik ve Acil Sağlık Hizmetleri Dergisi 2020;1(1):16-27.
  23. Ertaş A, ve ark. Türk toplumunun COVİD-19’a ilişkin bilgi, tutum ve uygulamaları. EKEV Akademi Dergisi 2021;25(86):1-20.
  24. Koçyiğit M, Aktaş Koç M. COVID–19 sürecinde medya ekolojisindeki değişimin gündem belirleme kuramı çerçevesinde incelenmesi. Kastamonu İletişim Araştırmaları Dergisi 2021;6:27-42.
  25. Kızılay Toplum Merkezi Çalışanları. Erişim tarihi: 30.06.2022. Erişim adresi: https://communityengagementhub.org/wp-content/uploads/sites/2/2021/07/COVID-19a-I%CC%87lis%CC%A7kin-Bilgi-Tutum-ve-Uygulama-KAP-Deg%CC%86erlendirme-C%CC%A7alis%CC%A7masi-3.pdf
  26. IPSOS. Erişim tarihi 28.06.2022. Available from: https://www.ipsos.com/tr-tr/asi-olmayanlarin-yarisi-18-35-yas-grubundan
  27. Li KY, et al. COVID-19 vaccination in patients with rheumatic diseases: vaccination rates, patient perspectives, and side effect. IID 2022;10:e589.
  28. Gök G, Baydoğan G. COVID-19 aşısı olma durumu ve COVID-19'dan korunmanın sağlık inanç modeli bağlamında değerlendirilmesi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi 2022;12:231-48.
  29. Yılmaz D, Karaman D, Yılmaz H. İntörn hemşirelik öğrencilerinin Koronavirüs (COVID-19) korkusunun aşı karşıtlığına etkisinin incelenmesi. The Journal of Turkish Family Physician 2021;12(4):179-91.
  30. Miller JD, et al. Public attitude toward COVID-19 vaccination: The influence of education, partisanship, biological literacy, and coronavirus understanding. FASEB J 2022;36:e22382.
  31. Oruç MA, Öztürk O. Attitudes of health care professionals towards COVID-19 vaccine a sequence from Turkey. Hum Vaccin Immunother 2021;17(10):3377-83.
  32. Ahmed G, et al. Healthcare provider attitudes toward the newly developed COVID-19 vaccine: Cross-sectional study. Nursing Reports 2021;11(1):187-94.
  33. Addis SG, Nega AD, Miretu DG. Knowledge, attitude and practice of patients with chronic diseases towards COVID-19 pandemic in Dessie town hospitals, Northeast Ethiopia. Diabetes Metab Syndr 2021;15(3):847-56.
  34. Türk Kızılayı Toplum Merkezi Çalışanları. COVID-19’a İlişkin Bilgi, Tutum ve Uygulama (KAP) Değerlendirme Çalışması. 2021. Erişim tarihi:27.04.2023. Erişim adresi:https://communityengagementhub.org/wp-content/uploads/sites/2/2021/07/COVID-19a-I%CC%87lis%CC%A7kin-Bilgi-Tutum-ve-Uygulama-KAP-Deg%CC%86erlendirme C%CC%A7alis%CC%A7masi-3.pdf
  35. Çavmak Ş, Atalay E, Gök B. Üniversite öğrencilerinin COVID-19 aşısına yönelik tutumunu etkileyen unsurların incelenmesi. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2022;19(1):53-65.
  36. Özdin S, Bayrak Özdin Ş. Levels and predictors of anxiety, depression and health anxiety during COVID-19 pandemic in Turkish society: The importance of gender. Int J Soc Psychiatry 2020;66(5):504-11.
  37. Erdoğdu Y, Koçoğlu F, Sevim C. COVID-19 pandemisi sürecinde anksiyete ile umutsuzluk düzeylerinin psikososyal ve demografik değişkenlere göre incelenmesi. Klinik Psikiyatri Dergisi 2020;23(Ek 1):24-37.
  38. Didin M, Yavuz B, Gezgin Yazıcı H. COVID-19’un öğrencilerin stres, anksiyete, depresyon, korku düzeylerine etkisi: Sistematik Derleme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2022;14(1):38-45.
  39. Zhang WR, et al. Mental health and psychosocial problems of medical health workers during the COVID-19 epidemic in China. Psychother Psychosom 2020;89(4):242-50.
  40. Aslan A, Yalçın A. COVID-19 risk algısı ölçeğinin Türkçe’ye uyarlaması: geçerlilik ve güvenirlik çalışması, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2022;31(1):1-20.
  41. Bali EB. Yeni Tip Koronavirüs (COVID-19) pandemisi bilgi ve korunma yolları hakkında sağlık teknikeri adaylarının farkındalık düzeyleri. Flora İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Dergisi 2021;26(1):67-77.