Journals / Mütefekkir / 2023 / Cilt: 10 Sayı: 19

Solutıons to The Dhawy al-Arḥām Issue in The Context of Ispirli Omer Efendi’s Risālah of Farāiḍ on Inheritance Law

İspirli Ömer Efendi’nin Ferâiz Risâlesi Bağlamında Zevi’l-Erhâm Meselesine Dair Çözümler

Pages
91–115
Publication Date
2023-06-15
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Ayrıca yapılan bu çalışmayla, benzer meselelerin çözümünü kolaylaştıracak metotların geliştirilmesi ve konuyla ilgili pratik çözüm yollarının ortaya konulması amaçlanmaktadır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Temel esasları naslarla belirlenen ferâiz ilmi, Peygamberimizden sonra fıkıh kitaplarında ayrı bir bölüm olarak ele alınmış ve zamanla geliştirilerek önemli çalışmalar ortaya konulmak suretiyle geniş bir literatür oluşturulmuştur.
📊
Key Findings & Data:Bu risâle, aynı eser üzerine yazılan şerhlerden farklı olarak Sirâciyye’de yer alan problemlerin çözümüne dair getirdiği formül niteliğindeki izahlar bakımından önem arz etmektedir.
💡
Conclusion & Impact:Ayrıca yapılan bu çalışmayla, benzer meselelerin çözümünü kolaylaştıracak metotların geliştirilmesi ve konuyla ilgili pratik çözüm yollarının ortaya konulması amaçlanmaktadır.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:İslam Hukuku · İspirî · Müderris

Özet

Temel esasları naslarla belirlenen ferâiz ilmi, Peygamberimizden sonra fıkıh kitaplarında ayrı bir bölüm olarak ele alınmış ve zamanla geliştirilerek önemli çalışmalar ortaya konulmak suretiyle geniş bir literatür oluşturulmuştur. Bu çalışmalardan biri de Hanefî mezhebi bağlamında konuyu ele alan Sirâciyye’dir. Bu eser üzerine yapılan çok sayıda çalışmadan biri de sadece zevi’l-erhâm bölümü üzerine İspirli Ömer Efendi’nin yazmış olduğu şerhtir. Bu çalışmada öncelikle tabakat kitaplarından ve başta Hamdiyye risâlesi olmak üzere kendi risâlelerinden istifade edilerek Ömer Efendi’nin hayatı, ilmi şahsiyeti ve eserleri hakkında bilgi verilecektir. Diğer alanlarda kaleme aldığı eserlerine ulaşılabilecek kaynaklara işaret edildikten sonra fıkıh alanındaki telifleri kısaca, bu çalışmanın konusu olan Ferâiz Risâlesi ise etraflıca tanıtılacaktır. Böylece, ferâiz ilminin şaheserlerinden biri olan Sirâciyye’nin zevi’l-erhâm bölümünün birinci sınıfına dair şerhini içeren Ferâiz Risâlesi’nin tenkitli neşri ile söz konusu eser bilim dünyasının dikkatine sunulacaktır. Bu risâle, aynı eser üzerine yazılan şerhlerden farklı olarak Sirâciyye’de yer alan problemlerin çözümüne dair getirdiği formül niteliğindeki izahlar bakımından önem arz etmektedir. Müellifin bu açıklamaları ve kısaca değindiği problemlerin çözüm aşamaları ise ayrı ayrı tablolar halinde izah edilerek mütevazı bir katkı hedeflenmektedir. Ayrıca yapılan bu çalışmayla, benzer meselelerin çözümünü kolaylaştıracak metotların geliştirilmesi ve konuyla ilgili pratik çözüm yollarının ortaya konulması amaçlanmaktadır.

🔖

Cite This Article

EKŞİ, A. (2023). Solutıons to The Dhawy al-Arḥām Issue in The Context of Ispirli Omer Efendi’s Risālah of Farāiḍ on Inheritance Law. Mütefekkir, Cilt: 10 Sayı: 19, 91–115. https://ajindex.com/articles/941503

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (13)

  1. Bağdâdî, İsmail Paşa. Hediyyetü’l-ʿârifîn, esmâʾü’l-müʾellifîn ve âs̱ârü’l-muṣannifîn. 2 Cilt, İstanbul: y.y., 1951.
  2. Bostan, Osman. Ömer b. Ali el-İspirî ve er-Risâletü’l-Cûdiyye İsimli Eserinin Tahkiki. Rize: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2016. Cevherî, Ebû Nasr İsmâîl b. Hammâd. Tacü’l-luğa ve sıhâhu’l-ʿArabiyye. 6 Cilt. thk. Ahmed Abdülgâfur Attar. Beyrut: Dârü’l-ilmi li’l-melayin, 1987.
  3. Çöğenli, M. Sadi. “Mutarrizî”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 31/375–377. Ankara: TDV Yayınları, 2020.
  4. Dağcı, Şamil. “Osmanlı Dönemi Kaynaklarında Yer Alan İspirli Âlimler”. Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 29 (2008), 23-42.
  5. Demir, İsmail. “Sarf Bilgisi ve Ömer b. Alî b. İbrâhîm b. Halîl el-İspirî’nin er-Risâle fî Temeyyüzi’l-Ebvâb Adlı Eserinin Edisyon Kritiği”. Kafkas Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 1/2 (2014), 60–80.
  6. Duman, Fatih - Kara, Ömer. “Hayatı ve Eserleriyle İspirli Ömer Efendi”. Erzurum İspirli Kadızade Mehmed Arif Efendi ve Ömer Efendi Sempozyumu Tebliğler Kitabı. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları, 2014.
  7. İbn Hazm, Ebû Muhammed b. Ali b. Ahmed b. Saîd Zahirî. el-Muhallâ. 15 Cilt. Kahire: İdâretü’t-tıbaati’l-müniriyye, 1347. İbn Kemal. Şerḥu’l-Ferâʾizi’s-Sirâciyye. İstanbul:
  8. Süleymaniye Kütüphanesi, Cârullah Efendi, 1119, 1b-115a. İbn Kudâme, Ebû Muhammed Muvaffakuddîn Abdullah b. Ahmed b. Muhammed el-Cemmâîlî el-Makdisî. el-Muğnî. 15 Cilt. thk. Abdullah b. Abdulmuhsin et-Türki, Abdülfettah Muhammed el-Hulv. Riyad: Dâru âlemi’l-kütüb, 1997.
  9. İspir, Ruşen - İspir, Remzi. Mukayeseli İslâm Miras Hukuku ve Günümüz Miras Hukuku. İstanbul: Şamil Yayınevi, 2021. İspirî, Ömer b. Ali b. İbrahim b. Halil. er-Risâle fî Zekâti’l-Bakar. İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Kütüphanesi, Yazmalar, 465. İspirî, Ömer. “er-Risâletü’l-Cûdiyye fi’l-Âyeti’n-Nûhiyye”. Mecelletü külliyeti’d-dirâseti’l-İslâmiyye. thk. Abdullah el-Cubûrî. Bağdat: Matbaatü’l-Ânî, 1970. İspirî, Ömer. er-Risâletü’l-Hamdiyye. İstanbul:
  10. Süleymaniye Kütüphanesi, Hacı Mahmut, 259. İspirî, Ömer. Husûnu’l-metâlib. İstanbul:
  11. Süleymaniye Kütüphanesi, İbrahim Efendi, 477. Esad Efendi, 3808. Halet Efendi, 803. İspirî, Ömer. Mecmûatü Resâil. İstanbul:
  12. Süleymaniye Kütüphanesi, Esad Efendi, 3530. İspirî, Ömer. Risâle-i Cûdiyye. İstanbul:
  13. Süleymaniye Kütüphanesi, Esat Efendi, 3530. Kara, Ömer. “Ömer b. Alî el-İspirî’nin Furûk’la İlgili Bir Risâlesinin Tenkitli Neşri.” Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi