Journals / Akif / 2016 / Cilt: 42 - Sayı: 42

Klasik Bir Tasavvufî Eser Olarak Mesnevî ve Bosnalı Bazı Şârihleri: Sûdî Bosnevî, Ali Dede Bosnevî ve Abdullah Bosnevî

Journal
Akif
Pages
1–1
Publication Date
2016-12-31
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Biz bu makalemizde, bir klasik olarak Mesnevî’yi ele alıp onun üzerine Bosna asıllı üç isim tarafında yapıldığı belirtilen şerhlerin aidiyetini tespit ve özelliklerini tahlil etmeye çalışacağız.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Mevlânâ’nın Mesnevî’si yazıldığı günden itibaren tasavvufî ve ilmî muhitte ilgi ile karşılanmış, okunmuş ve üzerine şerhler yazılmıştır.
📊
Key Findings & Data:Bunlardan, Fars klasiklerine yazdığı şerhlerle bilinen Sûdî-i Bosnevî’nin (v. 1007/1599?), Mesnevî’yi de şerh ettiği belirtilmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Biz bu makalemizde, bir klasik olarak Mesnevî’yi ele alıp onun üzerine Bosna asıllı üç isim tarafında yapıldığı belirtilen şerhlerin aidiyetini tespit ve özelliklerini tahlil etmeye çalışacağız.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Klasik eser · Mesnevi · Sûdî Bosnevî

Özet

Hz. Mevlânâ’nın Mesnevî’si yazıldığı günden itibaren tasavvufî ve ilmî muhitte ilgi ile karşılanmış, okunmuş ve üzerine şerhler yazılmıştır. Klasik eserlerde görülen; esere olan ilginin, belirli bir çevre veya bölge ile sınırlı olmaması Mesnevî için de geçerlidir. İşte bu ilginin tezahürlerinden birisi olarak Bosna asıllı sûfî ve edîbler, Mesnevî üzerine çeşitli şerhler yazmışlardır. Bunlardan, Fars klasiklerine yazdığı şerhlerle bilinen Sûdî-i Bosnevî’nin (v. 1007/1599?), Mesnevî’yi de şerh ettiği belirtilmiştir. Bir diğer şerh atfedilen isim, Halvetî şeyhi Ali Dede el-Bosnevî’dir (1007/1598). Çeşitli eserleri olan Ali Dede’nin, Mesnevî’nin dîbâcesi üzerine de şerh yazdığı İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı kataloğunda görünmektedir. Eserin aidiyeti üzerinde durulacaktır. Diğer bir müellif ise Abdullah Bosnevî’dir (v. 1054/1644). Bosna asıllı sûfîlerin önemli isimlerinden olan Abdullah Bosnevî’nin altmış civarındaki eserlerinin arasında, biri kayıp olmak üzere Mesnevî üzerine de üç ayrı şerhi bulunmaktadır. Biz bu makalemizde, bir klasik olarak Mesnevî’yi ele alıp onun üzerine Bosna asıllı üç isim tarafında yapıldığı belirtilen şerhlerin aidiyetini tespit ve özelliklerini tahlil etmeye çalışacağız.

🔖

Cite This Article

Çoban, A. (2016). Klasik Bir Tasavvufî Eser Olarak Mesnevî ve Bosnalı Bazı Şârihleri: Sûdî Bosnevî, Ali Dede Bosnevî ve Abdullah Bosnevî. Akif, Cilt: 42 - Sayı: 42, 1–1. https://ajindex.com/articles/840269

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (5)

  1. Acer, Abdulrahman, “Abdurrahman Câmî’nin Hayâtının İlmî-İrfânî Vechesine Kısa Bir Bakış”, Molla Câmî’de Varlık, ed. Abdulrahman Acer-Şamil Öçal, İstanbul: Litera yay., 2016.
  2. Aruçi, Muhammed, “Sûdî Bosnevî”, DİA: İstanbul, 2009, c. XXXVII. Atâî, Nev‘îzâde, Hadîkatü’l-Hakâik Fî Tekmileti’ş-Şekâik, Şakaik-i Nu’maniye ve Zeyilleri -içinde-haz.: Abdülkadir Özcan, İstanbul: Çağrı yay., 1989. Bağdâdî, İlmî Dede, Şerh-i Dîbâce-i Mesnevî, Konya Bölge Yazma Eserler Ktp., 15 Hk 174/3......., Şerh-i Dîbâce-i Mesnevî-i Şerîf el-Latîf, İBB, Atatürk Kitaplığı, Osman Ergin Yazmaları, no: 125. Bağdatlı, İsmail Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn Esmâü’l-Müellifîn ve Âsâru’l-Musannifîn, haz.: Kilisli Rifat Bilge - İbnü’l-Emin Mahmud Kemal İnal, İstanbul, 1951 (I. cilt ). Bosnevî, Abdullah, Şerh-i Beyt-i Mesnevî, Süleymaniye Ktp., Hacı Mahmud Efendi, 2396......., Şerh-i Manzûme-i Cezîretü’l-Mesnevî, Beyazıt Devlet Ktp.,no: 9262. Bosnevî, Sûdî, Şerh-i Bostân, İstanbul: Matbaa-i Âmire, 1288, c. I......., Şerh-i Gülistan, İstanbul: el-Hac Muharrem Efendi Matbaası, 1291. Bosnevî, Sûdî, (nispet edilen şerh), Sûdî’ninMesnevî Şerîf Şerhi, İBB Atatürk Kitaplığı, 451. Bursalı, Mehmet Tahir, Osmanlı Müellifleri, haz.: A. F. Yavuz -İ. Özen, İstanbul: Meral yay., t.y., c. I. Cehajic, Dzemal, “Nakşibendî Tarikatının Bosna-Hersek ve Genel Olarak Yugoslavya’daki Sosyo-Politik Durumları”, çev. H. İbrahim Şimşek, Dînî Araştırmalar, Eylül-Aralık 1999, c. 2, sa: 5. Ceyhan, Semih, “Mesnevî”, DİA: Ankara, 2004, c. XXIX......., “Osmanlı Mesnevî Şerhçiliğinde Sadreddin Konevî Tesiri”, I. Uluslararası Sadreddîn Konevî Sempozyumu Bildirileri, Konya: MEBKAM, 2008......., İsmail Ankaravî ve Mesnevî Şerhi, (UÜSBE, Basılmamış Doktora Tezi, Bursa, 2005).
  3. Çoban, Ali, Cezire-i Mesnevi ve Şerhlerine Göre Mevlevî Sülûkü, (NEÜSBE, Basılmamış Doktora Tezi, Konya, 2014).
  4. Demirli, Ekrem, “Bir Tasavvuf Klasiği Olarak Fusûsu’l-Hikem: İbnü’l-Arabî’nin Fusûsu’l-Hikem’i ve Ekberî Geleneğin Teşekkülündeki Rolü”, İslam ve Klasik, haz.: Sami Erdem-M. Cüneyt Kaya, İstanbul: Klasik Yay., 2008.
  5. Devellioğlu, Ferit, Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lügat, Ankara: Doğuş Mat., 1970. Eflâkî, Ahmet, Âriflerin Menkıbeleri I, çev.: Tahsin Yazıcı, İstanbul: Hürriyet yay., 1973. Esrâr Dede, Tezkire-i Şuarâ-i Mevleviyye, Mevlâna Müzesi İhtisas Kütüphanesi, no: 1502. Evliyâ Çelebi, Mehmed Zıllî b. Dervîş, Evliyâ Çelebi Seyâhatnâmesi, Dersaâ