AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThe inscriptions mostly date to the Roman Imperial Period, but there are also a few Hellenistic examples (nos. 13, 19, 24, 25).
📌 3 Key Takeaways
Abstract
In this contribution we introduce some new ancient Greek inscriptions from the Bursa Museum. Of the 36 artefacts, the first four are dedications, while the remaining are funerary stones. Six funerary stelai do not bear any inscriptions. The provenance of some artefacts unfortunately remain unknown, but in general they were brought to the museum from Bursa province and its environs such as the districts of Nilüfer, İnegöl, Orhaneli, Harmancık, Keles, Gemlik, Karacabey and Orhangazi, as well as from the province of Yalova. The ex-votos are offered to Meter Taurene, Men Tauropoleites, Zeus Kersoullos and Apollon. The funerary inscriptions are humble, but apart from contributing to the already rich onomastics of Bithynia Mysia, they also provide some interesting information, such as concerning a freedman (no. 5), a new phyle called Protinia (no. 10), the posthumous honouring of a woman doctor (no. 11), and, a teacher (no. 16). The inscriptions mostly date to the Roman Imperial Period, but there are also a few Hellenistic examples (nos. 13, 19, 24, 25).
Özet
Bu makalede Bursa müzesindeki bir grup Eski Yunanca yazıtlı yeni eser tanıtılmaktadır. Burada yayımlanan 36 eserin ilk 4 tanesi adak, geriye kalan eserler ise mezar taşıdır. Mezar taşlarından altı tanesinde (no. 26-31) yazıt yoktur, fakat bu eserlerin de bilim dünyasında tanınması için makaleye onlar da alınmıştır. Bu yazıtsız eserler olasılıkla atölyelerde üretilmiş ve hiç bir zaman bir müşteriye satılmamış ve mezar taşı olarak kullanılmamıştır. Mezar yazıtlarından bazıları (no. 21-25) Laflı ve Bru (2016) tarafından müzede bizim çalışmamıza rağmen ve müzeden izinsiz biçimde daha önce yayımlanmıştır. Bu yazıtların bazıları tarafımızdan burada düzeltilmiştir. Makalede bazılarının buluntu yerleri bilinmemekle birlikte eserlerin genellikle Bursa ve çevresinde bulundukları görülmektedir. Buluntu yerleri olarak Bursa’da Nilüfer, İnegöl, Orhaneli, Harmancık, Keles, Gemlik, Karacabey, Orhangazi ve Mudanya ilçeleri ile Yalova ili görülmektedir. Adak yazıtları bize Meter Taurene, Men Tauropoleites, Zeus Kersoullos ve Apollon gibi tanrıların isimlerini vermektedir. İlk iki tanrı Mysia bölgesinde tapınım gören tanrılardan değildirler ve kültlerini olasılıkla Küçük Asya’nın güney batı bölgelerinde aramak gerekmektedir.Makalede tanıtılan mezar taşlarının ise lahit, prizma biçimli altar, silindir altar, stel, ölü yemeği sahneli stel ve de altar üzerinde stel olarak karşımıza çıktığı görülmektedir. Zengin bir mezar taşı tipolojisi vardır. Buradaki yazıtlar da Mysia bölgesinin onomastiği hakkında bilgilerimizi zenginleştirmektedir. Basit de olsa mezar yazıtlarından bir azatlı (no. 5), Protinia isimli bir phyle (no. 10), bir demos’un bir kadın doktoru onurlandırması (no. 11), bir öğretmen (no. 16) gibi bilgiler de edinilmektedir. Yazıtlar büyük oranda Roma İmparatorluk Dönemi’nin 2. ve 3. yüzyıllarına aittir. Ancak olasılıkla Hellenistik Dönem’e ait birkaç yazıt da vardır (no. 13, 19, 24, 25).Yazıtların çevirileri şöyledir:1. Epitynkhanon’un oğlu Metrodoros (bunu) Meter Taurene ve Men Tauropoleites için adak olarak (sundu).2. Hayırlı uğurlu olsun! Asklepiades’in oğlu, Aoriasse köyünden Ankyra vatandaşı Apollonios (bu sütunu tanrının) emri uyarınca, gizli ayinlerin başkanı Rufus’un kâhinlik (profetlik) yaptığı sırada Zeus Kersoullos’a adadı.3. Hayırlı uğurlu olsun! Asklepides oğlu Antigenes ve Aphia bu sekos’u (kutsal yeri?) masraflarını kendileri karşılayarak rahip Aristokrates’in kâhinlik (profetlik) yaptığı sırada tanrıya adadılar.3a. Hayırlı uğurlu olsun! Menios’un oğlu Metrodoros (ve) Euraion Neiketes kötü mevsimler (nedeniyle?) ve kendileri için adağı - - - - - - - - kâhinlik (profetlik) yaptığı sırada (sundular).4. Apollon? [Ak]raios? için bu altarı (tanrının) emri uyarınca Akylas’ın oğlu Polyainos eşi ile beraber dikti.5. Artemon’un azatlısı ey Ekgle(k)tos, elveda!6. Marcus’un oğlu Lucius (bu altarı) yaşarken kendisi için ve kendi (eşi) Nennis’in kızı Asklepiodote için (yaptırdı).7. Aur(elia) Doris çocukları Elpidephoros ve Eutykhides ile beraber biricik kocası Eutykhides için anısı nedeniyle (bu altarı dikti).8. Menestheus oğlu Hermas eşi Khreste için onun anısı nedeniyle (bu mezarı) parasını kendisi ödeyerek (yaptırdı).9. Papianus’un? oğlu - - - - - - - - ve onun karısı - - -ia Artemi- - - kocası/karısı - - -des’in oğlu/kızı S- - - - için anısı nedeniyle (bu mezarı yaptırdı).10. Ben Asklepiodotos’un oğlu, Protinia phylesi’nden phylarkhos Aurelius Stakhys hayattayken bu mezarı kendim için ve biricik eşim Secunda ve biricik çocuklarım için yaptırdım.11. Demos (insanlar) mütevazı bir şekilde hayat sürmüş olan kadın doktor (ebe?) Fabia Fabula’yı (ölümünden sonra onurlandırdı).12. Bu mezarı, M(arcus) Domiti(o)s Stertinni(o)s Aristainetos pek tatlı hayat arkadaşı Longus’un kızı Maxima için (yaptırdı).13. Diliporis’in oğlu Torkosinies - - - - - - - yaptırdı. Onun damadı Didipes’in oğlu - - - - - -. Elveda!14. Mnaseas’ın kızı, Menestratos’un ise eşi Ammia. Elveda!15. Marcus’un kızı, Bassus’un ise eşi 15 yaşındaki Aleksandris için.16. Öğretmen Claudius Phillys’ün oğlu 15 yaşındaki Tiberius Claudius Phillys için.17. P(ublius) Acilius (veya Pakilios) bir ismi de Khrysios olan Diogenes’in kızı olan eşi, cömert? Tatia için hayattayken - - - (bu mezarı yaptırdı).18. Philargyros’un oğlu 6 (veya 7) yaşındaki Paideros için. Philargyros ve Astratie? kendi oğulları Paideros için bu mezarı (yaptırdılar).19. Poseidonios’un oğlu Demetrios (ve) eşi Mainia?. Elveda!20. Aristokrates’in oğlu - - - - - - onun - - -21. Selam ey yoldan geçen! Örnek biçimde 60 yıl yaşam sürmüş olan Diogenes’in oğlu Diogenes; vah ki ne vah! Teimotheos’un oğlu Diogenes 12 yıl birlikte yaşam sürdüğü kendi eşi Fabia Rufa için; (ki) o 25 yaşını tamamladı; (bu) steli hatırası nedeniyle yaptırdı.22. Henüz hayatta olan G(aius) Murius Valens ve Muria Prima için ve onların oğulları 22 yıl yaşamış olan Rufus için. (Bu) steli kızları Marcella yaptırdı.23. Menekrates’in oğlu Rhadamanthys. Elveda!24. Bias’ın oğlu ey Hipparkhos, elveda!25. Dionysodoros’un oğlu Kharmides.32. Neikias ve Aphrodite’nin kızları, L(ucius) Orfius Felix’in ise eşi, 23 yaşındaki Lakaina. Elveda!33. Tyrannion ve Aristo yaşarken ve akılları yerindeyken (bu) mezarı çocukları Eia için yaptırdılar. Elveda!34. Ben, Deios’un (veya Deias’ın) kızı Aur(elia) Teimothea henüz hayatta iken kendim için ve 50 sene yaşayan kocam Deios (veya Deias) oğlu Phoibion’un hatırası nedeniyle bu mezar anıtını çocuklarım Eutykhes ve Teimothea ile birlikte yaptırdım.35. Philotas’ın oğlu Philotas - - - - - -36. Fragman.