Journals / Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2013 / Cilt: 12 - Sayı: 23

Ebu Said Muhammed Hadimi’s work which is named epistle on Ibn Sina’s commentary of al-Ikhlas sura as a philosophical commentary

Bir Felsefî tefsir örneği olarak Muhammed Hâdimî’nin İbn Sina’ya Ait İhlas Suresi tefsirine haşiyesi

Pages
127–154
Publication Date
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The subjects of this article are the method, topics, criticisms, distinctions and sources of Hadimi’s epistle which is still a manuscript.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Ibn Sinâ is one of the glossator of Ikhlas Sura which contains creature, the unity/oneness of crea- ture and entity of God.
📊
Key Findings & Data:The commentary of Ikhlas Sura of Ibn Sina is one of the major philosophical exegeses in which evidences are commented by the rules of philosophy and logic/dialectic.
💡
Conclusion & Impact:The subjects of this article are the method, topics, criticisms, distinctions and sources of Hadimi’s epistle which is still a manuscript.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Abstract

Ibn Sinâ is one of the glossator of Ikhlas Sura which contains creature, the unity/oneness of crea- ture and entity of God. The commentary of Ikhlas Sura of Ibn Sina is one of the major philosophical exegeses in which evidences are commented by the rules of philosophy and logic/dialectic. This commentary puts forth how Qur’an could be understood by the philosophic and rational sciences. It also presents the outcome of the transition of Islamic philosophy from theory to practical. Many comments were written in order to understand the philosophical fiction of Ikhlas Sura. The most important of those comments is belonging to Ebu Said Muhammed Hadimi. Hadimi created his epistle in a holistic, evidential and scholarly way and he did not aspire to prove any view. Likewise, considering his work as a philosophical study, he did not digress the philosophy and logic rules. In the light of these rules he explained his opinions that he did not agree with Ibn Sina with reasons. The subjects of this article are the method, topics, criticisms, distinctions and sources of Hadimi’s epistle which is still a manuscript.

Özet

Varlık, varlığın birliği ve Allah’ın zâtı konularına yer verilen İhlâs Suresi’ni tefsir edenlerden biri İbn Sînâ’dır. İbn Sînâ’nın İhlâs Suresi Tefsiri nasların felsefe ve mantık kurallarıyla yorumlandığı felsefî tefsirlerin başlıcalarındandır. Felsefe ve aklî ilimlerle Kur’an’ın nasıl anlaşılabileceğini gösterdiği gibi İslam felsefesinin teoriden pratiğe geçişinin sonuçlarını da ortaya koymaktadır. İhlâs Suresi Tefsiri’nde kullanılan felsefî kurgunun anlaşılabilmesi için çeşitli şerh ve haşiyeler yazılmıştır. Bunlardan en önemlisi, Ebu Said Muhammed Hâdimî’nin haşiyesidir. Risalesini bütüncül, delilli ve ilmî bir tarzda kaleme alan Hâdimî, her hangi bir görüşü ispat etme amacı gütmemiştir. Aynı şekilde eserin felsefî bir tefsir olduğunu göz önünde bulundurarak felsefe ve mantık kurallarının dışına çıkmamıştır. Bu kurallar doğrultusunda İbn Sînâ’ya katılmadığı görüşlerini de gerekçeleriyle birlikte açıklamıştır. Halen yazma olan bu haşiyenin, yöntemi, konuları, eleştirileri, farklılıkları ve kaynakları bu makalenin ortaya koymaya çalıştığı hususlardandır.

🔖

Cite This Article

BEKİROĞLU, H. (2022). Ebu Said Muhammed Hadimi’s work which is named epistle on Ibn Sina’s commentary of al-Ikhlas sura as a philosophical commentary. Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 12 - Sayı: 23, 127–154. https://ajindex.com/articles/537690

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (8)

  1. Altıntaş, Hayrani, İbn Sinâ Metafiziği, Ankara Ünv. İlahiyat Fak. Yay., Ankara 1992. Alusî, Ebü's-Senâ Şehâbeddîn Mahmûd b. Abdullâh b. Mahmûd (ö.1270/1854), Ruhü'l-meani fî tefsiri'l-Kur'âni'l-azim ve's-seb’i'l-mesani, Dâru İhyai't-Türasi'l-Arabi, Beyrut ts. Akyol, Aygün, Şehristani’nin Filozoflarla Mücadelesi: Musaraatu’l-Felasife’ye Göre, Şehristani’nin Felsefi Görüşleri, Araştırma Yay., Ankara 2011. --------, Şehrezûrî Metafiziği, Araştırma Yay., Ankara 2011.
  2. Alper, Ömer Mahir, “İbn Sinâ”, DİA, İstanbul 1997.
  3. Aristoteles, Metafizik, çev.; Ahmet Arslan, Sosyal Yay., İstanbul 1996. Âsî, Hasan, et-Tefsirü'l-Kur'âni ve'l-Lugatü's-Sufiyye fî Felsefeti İbn Sina, Müessesetü'l-Câmiiyye, Beyrut 1983. Beğavî, Ebû Muhammed Muhyissünne Hüseyin b. Mesud (ö.516/1122), Tefsirü'l-Beğavî = Mealimü't- tenzil, tahk.: Muhammed Abdullah Nemr, Daru Taybe, Riyad 1993. Beyhâkî, Ebü'l-Hasan Zahirüddin Ali b. Zeyd b. Muhammed (ö.565/1169), Tarîhu Hukemâi’l-İslâm, tahk.: Muhammed Kürd Ali, Matbaatu’t-Terakkî, Dımaşk 1946.
  4. Bilmen, Ömer Nasuhi, Büyük Tefsir Tarihi-Tabakâtu’l-Müfessirîn, Bilmen Yay., İstanbul 1973.
  5. Carim, Ali, el-Belâğatü'l-vâzıha: el-beyan ve’l-meani ve’l-bedi’ li’l-medarisi’s-saneviyye, Dârü'l-İlmi’l- Hadîs, Kahire 1426/2005. Ebu's-Suud b. Muhammed el-İmadî el-İskilibî (ö.M.900-982), İrşadü'l-Akli's-Selim İlâ Mezaya'l- Kitabi'l-Kerim, tahk.: Abdulkadir Ahmed Ata, Mektebetü’r-Riyâdi’l-Hadîse, Riyad ts. Gazzâlî, Ebu Hâmid Muhammed b. Muhammed (ö.505/1111), Filozofların Tutarsızlığı/Tehafütü’l- Felasife, çev.: Mahmut Kaya, Hüseyin Sarıoğlu, Klasik Yay., İstanbul 2005. --------, el-Munkızu mine’d-dalal, çev.: Hilmi Göngör, İstanbul 1990.
  6. Görkaş, İrfan, Ebu Said Muhammed Hâdimî’de Bilgi Meselesi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya 2005.
  7. Gülden, Ali, Ebu Said Hâdimî ve Vahdet-i Vücud Anlayışı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Ü. Sostal Bilimler Enstitüsü, Ankara 1996.
  8. Izutsu, Toshihiko, İslam’da Varlık Düşüncesi, çev.: İbrahim Kalın, İnsan Yay., İstanbul ts. İbn Atıyye, Ebû Muhammed Abdülhak b. Galib el-Endelüsî (ö.541/1147), el-Muharrerü'l-veciz fî tefsiri'l-Kitâbi'l-azîz, tahk. Abdüsselam Abdüşşafi Muhammed, Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut 1413/1993. İbn Ebî Usaybia, Ebü'l-Abbas Muvaffakuddin Ahmed b. Kâsım (ö.668/1270), Uyunü'l-Enba' fî Taba- kati'l-Etıbba, tahk.: Nizar Rıza, Dârü'l-Mektebeti'l-Hayat, Beyrut, ts. İbn Rüşd (ö.595/1198), Felsefe din ilişkileri, çev.: Süleyman Uludağ, Dergah Yay., İstanbul 1985.Ebü'l- Abbas Şemseddin Ahmed b.