Journals / Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi / 2020 / Cilt: 2 - Sayı: 2

Ahîliğin Nitelikleri ve Fütüvvet Anlayışıyla İlgisi

Pages
161–178
Publication Date
2022-10-19
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

While examining these issues, throuh some documents in the Ottoman Archives attention will be drawn to the mystical characteristic of this organization.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The Ahî sect was born and developed in the Anatolian Seljuk period.
📊
Key Findings & Data:This sect was highly influential in the establishment and development of the Ottoman Empire.
💡
Conclusion & Impact:While examining these issues, throuh some documents in the Ottoman Archives attention will be drawn to the mystical characteristic of this organization.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Ahilik · Fütüvvet · Tasavvuf

Abstract

The Ahî sect was born and developed in the Anatolian Seljuk period. This sect was highly influential in the establishment and development of the Ottoman Empire. The members of the sect are mostly tradesmen. On the other hand, there are farmers, soldiers, ulema and umera among its members too. Ahîs have strictly adhered to professional and moral rules in working life. However, they performed their daily prayers and gathered in their dervich lodge in the evenings to do dhikr and chat. In addition, members of this sect attracted attention in terms of sharing, generosity and hospitality in the community. Their qualities are similar to the concepts of futuwwa. In this article, dictionary and term meanings of Ahî will be examined first. After that, the relation of Ahî order with futuwwa understanding will be revealed. Then the identity of Ahî Evran-ı Velî and the characteristics of the Ahî order will be introduced. While examining these issues, throuh some documents in the Ottoman Archives attention will be drawn to the mystical characteristic of this organization.

Özet

Ahîlik, Anadolu Selçukluları devrinde doğup gelişmiş, özellikle Osmanlı Devleti'nin kuruluş ve gelişme devrinde çok etkin olmuş bir tarîkattır. Daha çok esnaflar arasında yayılan bu tarîkatın müntesipleri arasında çiftçi, asker, ulema ve ümera da olmuştur. Ahîler çalışma hayatında meslekî ve ahlâkî kurallara sıkı sıkıya bağlı kalmışlardır. Bununla birlikte günlük ibadetlerini ifa etmişler, akşamları tekkelerinde toplanıp zikir ve sohbet meclisleri icra etmişlerdir. Ayrıca bunlar toplum içerisinde paylaşma, cömertlik ve misafirperverlik yönleriyle dikkat çekmişlerdir. Ahîlerin bu nitelikleri tasavvufta var olan fütüvvet anlayışıyla benzerlik göstermektedir. Bu makalede Ahîliğin nitelikleri ele alındıktan sonra bu kurumun fütüvvet anlayışıyla ilgisi ortaya konulacaktır.

🔖

Cite This Article

ÖZSARAY, M. (2022). Ahîliğin Nitelikleri ve Fütüvvet Anlayışıyla İlgisi. Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi, Cilt: 2 - Sayı: 2, 161–178. https://ajindex.com/articles/536213

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (7)

  1. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA) Ali Emiri Mahmud I, (AE.SMHD.I.) Babıali Evrak Odası, (BEO.) Evkaf Defterleri, (EV.d.) Evkaf Haremeyn Muhasebesi Defterleri, (EV.HMH.d.) İrade Dahiliye, (İ.DH.) İbnülemin Evkaf, (İE.EV.) Sadaret Mektubî Kalemi Nezaret ve Devair, (A.MKT.NZD.) Âbidîn Paşa, Terceme ve Şerh-i Mesnevî-i Şerîf, İstanbul:
  2. İrfan Kütübhanesi Neşriyatı, Mahmud Bey Matbaası, 1324. Ağırakça, Ahmet: “Ahî, Ahîlik”, Şamil İslâm Ansiklopesidi, İstanbul: Şamil Yayınları, 1990, C. I, s. 58-59. Aşıkî, Derviş Ahmed, Aşıkpaşazade Tarihi, haz. Cemil Çiftçi, İstanbul: Mostar Yayınları, 2012. Aşıkî, Derviş Ahmed, Tevârîh-i Âl-i Osmân'dan Âşıkpaşazâde Târîhi, İstanbul: Matbaa-i Amire, 1333. Attâr, Ferîdüddîn: Tezkiretü'l-Evliya, Ter. Süleyman Uludağ, İstanbul: İlim ve Kültür Yayınları, 1985 Câmî, Abdurrahman: Nefahâtü'l-üns, Evliya Menkıbeleri, Ter. Lâmiî Çelebi, Haz. Prof. Süleyman Uludağ, Prof. Dr. Mustafa Kara, İstanbul: Marifet Yayınları, 1995.
  3. Cebecioğlu, Ethem: Tasavvuf Terimleri ve Deyimleri Sözlüğü, İstanbul: Anka Yayınları, 2004.
  4. Devellioğlu, Ferit: Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Ankara: Aydın Kitabevi, 2011.
  5. Doğan, D. Mehmed: Büyük Türkçe Sözlük, İstanbul: İz Yayıncılık, 1996.
  6. Eraydın, Selçuk: Tasavvuf ve Tarîkatlar, İstanbul: İfav Yayınları, 1994. Et-Tancî, Muhammed: İbn Batûta Seyahatnamesi “Tuhfetü'n-nüzzâr f î garâibi'l-emsâr”, Hazırlayan: Mümin Çevik, İstanbul: Üçdal Neşriyat, 1983. Firûzâbâdî, Ebü't-Tâhir Mecdüddin Muhammed b. Yakub b. Muhammed: Besâir zevi't-temyîz f î letâifi'l-Kitâbi'l-Azîz, thk. Ali en-Neccâr, I-VI, Beyrut: el-Mektebetü'l-ilmiyye. Gökalp, Haluk: Ahî Evran-ı Veli'nin Menkıbevî Kişiliği, Gazi Üniversitesi Ahîlik Kültürünü Araştırma Merkezi Ahîlik Araştırmaları Dergisi, C. I, sayı. 2. https://sozluk.gov.tr [Erişim tarihi: 26. 7. 2020] Hucvirî: Keşfu'l-Mahcûb, Haz. Süleyman Uludağ, İstanbul: Dergâh Yayınları, 1982.
  7. Hülagu, M. Metin: Ahî Evran ve Ahîlik, https://docplayer.biz.tr/11206921-Ahi-Evran-ve-ahilik-profdr-m-metin-hulagu.html [Erişim tarihi: 26. 7. 2020] İbn Battûta, Ebu Abdullah Muhammed et-Tanci, İbn Battûta Seyahatnamesi, Çev. A. Sait Aykut, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2000. İbn Manzûr, Ebü'l-Fazl Muhammed b. Mükerrem b. Ali el-Ensârî: Lisânü'l-Arab, thk. Abdullah Ali Kebir/Muhammed Ahmed Hasbullah/Hâşim Muhammed eş-Şâzelî, Kahire: I-VI, Dâru'l-maârif. Râgıb el-İsfahânî, Ebü'l-Kāsım Hüseyn b. Muhammed b. el-Mufaddal: el-Müfredât fî garîbi'l-Kur’ân, thk. Safvân