SavedAdd your journal

Journals / Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi / 2016 / Cilt: 13 - Sayı: 2

Alakır Çayı Havzasında (Antalya) Toprak Kaybının Mekânsal Dağılışı ve Etkili Faktörler

EMRE ÖZŞAHİN
Pages
123–134
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu çalışma CBS ve istatiksel analizlerle desteklenmiş erozyon uygulamalarının dahasağlıklı sonuçlar sunduğunu göstermiştir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Suyun neden olduğu toprak erozyonu Türkiye’nin en önemli çevresel problemlerinden biridir.
📊
Key Findings & Data:Bu çalışmada Alakır Çayıhavzasındaki toprak kaybının ortaya konması ve toprak kaybındaki mekânsal farklılıklar üzerinde etkili olanfaktörlerin vurgulanması amaçlanmıştır.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışma CBS ve istatiksel analizlerle desteklenmiş erozyon uygulamalarının dahasağlıklı sonuçlar sunduğunu göstermiştir.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Toprak erozyonu · RUSLE (Düzenlenmiş Evrensel Toprak Kaybı Denklemi) yöntemi · CBS (Coğrafi Bilgi Sistemleri)

Özet

Suyun neden olduğu toprak erozyonu Türkiye’nin en önemli çevresel problemlerinden biridir. Özellikle her geçengün bu sorun insanların yaptığı bilinçsiz faaliyetler nedeniyle daha da artmaktadır. Bu çalışmada Alakır Çayıhavzasındaki toprak kaybının ortaya konması ve toprak kaybındaki mekânsal farklılıklar üzerinde etkili olanfaktörlerin vurgulanması amaçlanmıştır. CBS (Coğrafi Bilgi Sistemleri) tabanlı RUSLE (Düzenlenmiş Evrensel ToprakKaybı Denklemi) yönteminin kullanıldığı çalışmada, çeşitli kaynaklardan toplanan çok farklı malzemelerden istifadeedilmiştir. Elde edilen bulgular, tek yönlü varyans analizi ve basit ikili korelasyon kullanılarak değerlendirilmiştir.Sonuçta havzada yıllık ortalama toprak kaybı, 5.26 t haˉ¹ yˉ¹ olarak hesaplanmıştır. Belirlenen bu toprak kaybı değeri,Türkiye ortalamasının (6.14 t haˉ¹ yˉ¹) altında olduğu için oldukça olumlu bir durumdur. Buna mukabil havzaalanında yaygın bir şekilde (% 61.9) çok hafif (Risk 1) erozyon riskinin etkili olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca istatikselanaliz sonuçlarına göre havzadaki erozyon riski ile değişkenler arasında hem anlamlı bir fark hem de pozitif (+) yönlübir ilişki hâkimdir. Havza genelinde erozyonu önlemek veya asgari düzeye indirmek amacıyla bazı tedbirleregereksinim duyulmaktadır. Bu bağlamda öncelikle, hâlihazırdaki erozyon alanları erozyon kontrol sahaları olarak ilanedilip, denetim altına alınmalıdır. Bu çalışma CBS ve istatiksel analizlerle desteklenmiş erozyon uygulamalarının dahasağlıklı sonuçlar sunduğunu göstermiştir.

🔖

Cite This Article

ÖZŞAHİN, E. (2016). Alakır Çayı Havzasında (Antalya) Toprak Kaybının Mekânsal Dağılışı ve Etkili Faktörler. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, Cilt: 13 - Sayı: 2, 123–134. https://ajindex.com/articles/366487

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (18)

  1. Ardel, A., Kurter, A., Dönmez, Y. 1969. Klimatoloji Tatbikatı. İstanbul Üniversitesi Yayınları,
  2. İstanbul.
  3. Arnoldous, H. M. J. 1977. Methodology used to determine the maximum potential average annual soil loss due to sheet and rill erosion in Morocco. FAO Soils Bulletin 34: 39-51.
  4. Atalay, İ. 1994. Türkiye Vejetasyon Coğrafyası. Ege Üniversitesi Basımevi. İzmir.
  5. Aydınalp, C., Arslan, Y. 2003. Antalya Havzasındaki Büyük Toprak Gruplarının FAO/UNESCO (1990),
  6. FitzPatrick (1988) ve Toprak Taksonomisi (USDA Soil Taxonomy, 1998) Sistemlerine Göre Sınıflandırılması. ANADOLU J. of AARI 13 (2): 117 - 139. Bayramin, İ., Erpul, G., Erdogan, H. E. 2006. Use of CORINE methodology to assess soil erosion risk in the semi-arid area of Beypazarı, Ankara. Turkish J. Agric For. 30: 81-100.
  7. Cürebal, İ., Ekinci, D. 2006. Kızılkeçili Deresi Havzasında CBS Tabanlı RUSLE (3D) Yöntemiyle Erozyon Analizi. Türk Coğrafya Dergisi 47: 115-130.
  8. Çakal, M. A., Özlü, A., Birhan, H., Bakır, H., Gültepe, N. Z., Ayday, C. 1997. Tortum gölü havzasının uzaktan algılama ve coğrafi bilgi sistemiyle erozyon risk haritasının hazırlanması. Türkiye’nin Erozyon Sorunu ve Adana’nın Yeri Kongresi, Çağrılı Bildiriler, Proje Tasarımları, Önlem ve Öneriler Kitabı, 5–6
  9. Aralık, Adana. Desmet, P. J. J., Govers, G. 1996. A GIS-procedure for automatically calculating the USLE LS-factor on topographically complex landscape units. Journal of Soil and Water Conservation 51 (5): 427-433.
  10. Doğan, O. 1987. Türkiye Yağışlarının Erosiv Potansiyelleri. Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yayınları,
  11. Ankara.
  12. Doğan, O. 2002. Türkiye Yağışlarının Erozyon Oluşturma Gücü ve Üniversal Toprak Kaybı Eşitliğinin Yağış Erozyon İndeks Değerleri. Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Yayınları Genel Yayın No: 220, Rapor Yayın No: R-120, Ankara.
  13. Doğan, O., Küçükçakar, N., Cebel, H., Akgül, S. 2000. Türkiye Büyük Toprakları “K” Faktörleri. Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Ankara Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Yayınları,
  14. Ankara.
  15. Dönmez, Y. 1979. Umumi Klimatoloji ve İklim Çalışmaları. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları No: 2506, İstanbul.
  16. Efe, R., Ekinci, D., Cürebal, İ. 2008a. Erosion Analysis of Şahin Creek Watershed (NW of Turkey) Using GIS Based on RUSLE (3D) Method. Journal of Applied Science 8 (1): 49-58.
  17. Efe, R., Ekinci, D., Cürebal, İ. 2008b. Erosion Analysis of Fındıklı Creek Catchment (NW of Turkey) Using GIS Based on RUSLE (3D) Method. Fresenius Environmental Bulletin 17 (5): 568-576.
  18. Ekinci, D.