Journals / Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi / 2005 / Sayı: 35

The Tombs Existed in Isparta Province Centre

Isparta İl Merkezi'nde Bulunan Türbeler

Pages
71–103
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

For this aim, studied tombs in İsparta Province were as follows; Aldan Dede (Alaeddin Efendi), Andık Dede ve Perforated Stone (Andık Deresi), Arap Beşir Dede (Hacı Beşir), Ayırt Dede, Beşkazalı Osman Zühtü Efendi, Gök Veli Sultan-Şeyh Recep (Ayak Dedesi), Hace'i Sultani/Abdulkadir Geylani, Halife Sultan, Hızır Abdal Sultan (Hızır Dede), Hüseyin Baş Dede.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Traditional practices behind the tombs that one of the important research subjects of folklore are fundamentally investigated under the topic of public beliefs.
📊
Key Findings & Data:Tombs are used as places that peoples look for ways for their sickness or peoples express their wishes and desires in the frame of powers believed to existent of persons lying down in their graves.
💡
Conclusion & Impact:For this aim, studied tombs in İsparta Province were as follows; Aldan Dede (Alaeddin Efendi), Andık Dede ve Perforated Stone (Andık Deresi), Arap Beşir Dede (Hacı Beşir), Ayırt Dede, Beşkazalı Osman Zühtü Efendi, Gök Veli Sultan-Şeyh Recep (Ayak Dedesi), Hace'i Sultani/Abdulkadir Geylani, Halife Sultan, Hızır Abdal Sultan (Hızır Dede), Hüseyin Baş Dede.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Isparta · Isparta

Abstract

Traditional practices behind the tombs that one of the important research subjects of folklore are fundamentally investigated under the topic of public beliefs. Tombs are used as places that peoples look for ways for their sickness or peoples express their wishes and desires in the frame of powers believed to existent of persons lying down in their graves. One part of traditional prac¬tices behind of the tombs includes several desires of peoples, for example to find a job, to open his-her destiny, to want a child, to buy a car or a house, to look for a cure to his-her sickness etc. In this article, it was aimed to investigate to tombs toward folklore in İsparta Province, to determine exact locations of tombs, and knowledge about persons lying down in graves, to designate legend and stories about tombs, to determine goals of visitors coming to tombs, and to study traditional practices of tomb visitors about their wishes. For this aim, studied tombs in İsparta Province were as follows; Aldan Dede (Alaeddin Efendi), Andık Dede ve Perforated Stone (Andık Deresi), Arap Beşir Dede (Hacı Beşir), Ayırt Dede, Beşkazalı Osman Zühtü Efendi, Gök Veli Sultan-Şeyh Recep (Ayak Dedesi), Hace'i Sultani/Abdulkadir Geylani, Halife Sultan, Hızır Abdal Sultan (Hızır Dede), Hüseyin Baş Dede.

Özet

Halkbilimin önemli araştırma konularından olan türbeler etrafındaki geleneksel uygulamalar, temel olarak halk inanışları başlığı altında incelenmektedir. Türbeler, içinde yatan kişilerin mezarlarında var olduğuna inanılan güçten yararlanma çerçevesinde, insanların çeşitli istek ve dileklerini dile getirdikleri, hastalıklarına çare aradıkları yerler olarak kullanılmaktadır. Türbeler çevresindeki geleneksel uygulamaların bir bölümü, insanların çeşitli dileklerini (evlenmek isteyen gençlerin kısmet açmak, çocuk dilemek, evliliklerinin huzur içinde geçmesini istemek, hastalığına şifa aramak vb.) kapsamaktadır. Bu makalede, İsparta İlinde bulunan 39 türbenin halkbilimsel açıdan ele alınarak, türbelerin tam olarak bulunduğu yerlerin, türbelerde yatan kişiler konusunda bilgilerin, türbelere atfedilen efsane ve hikâyelerin, hangi amaçlarla türbelerin ziyaret edildiğinin belirlenmesi ve türbeleri ziyaret edenler tarafından gerçekleştirilen geleneksel uygulamaların incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, inceleme kapsamına alınan türbelerden bazıları: Aldan Dede (Alaeddin Efendi), Andık Dede ve Delikli Taş (Andık Deresi), Arap Beşir Dede (Hacı Beşir), Ayırt Dede, Beşkazalı Osman Zühtü Efendi, Gök Veli Sultan-Şeyh Recep (Ayak Dedesi), Hace'i Sulta-ni/Abdulkadir Geylani, Halife Sultan, Hızır Abdal Sultan (Hızır Dede), Hüseyin Baş Dede) türbeleridir.

Keywords
🔖

Cite This Article

ÖLMEZ, F. N., GÖKMEN, Ş. (2005). The Tombs Existed in Isparta Province Centre. Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 35, 71–103. https://ajindex.com/articles/353162

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (13)

  1. Aksu, F., (1941), "Piri Mehmet Halife" ve "Kınalı Damadı Abdüssemi Çelebi", Ün Dergisi, 2. Kanun, Şubat, Sayı:82-83, s. 1134-1135.
  2. Aldan, M., (1985), İsparta. Akdeniz Üniversitesi İsparta Mühendislik Fakültesi Matbaası,İsparta. Boratav, P.,N., (1994). 100 Soruda Türk Folkloru, Türk Halk Bilim II, Gerçek Yayınevi. 100 soruda dizisi:40, Üçüncü Baskı,İstanbul. Böcüzade Süleyman Sami, (1983),
  3. İsparta Tarihi, Suat SEREN, İstanbul, s. 115-129. Durdu A., ve Durdu, B., K., (1998). Geçmişten Günümüze Ölüm Adetleri ve Kemaliye Köyünde Ölüm. Türk Halk Kültürü Araştırmaları-1997. Kültür Bakanlığı Yaymları:2176, HAGEM Yay:275, Süreli Yayınlar Dizisi:36. Ankara, s.51-87 http://www.atamanhotel.com/tr/seljuk-medrese.html Selçuklu Medreseleri ile Türbeleri. (07.05.2004) http://www.kuranikerim.eom/islam_ansiklopedisi/A/adak.htm Adak (Nezir) (07.05.2004) http://www.kuranikerim.eom/islam_ansiklopedisi/T/139.htm Türbe (07.05.2004)
  4. İnan, A., (1972)., Tarihte ve Bugün Şamanizm. Türk Tarih Kurumu Basım Evi. Ankara, s. 180 İslam Ansiklopedis, (1995), 'Adak',. C.l, s.338. Katırcıoğlu, N., (1958),
  5. İsparta Tarihi-Bütün İsparta, İsparta, s.110-120.
  6. Ocak, A., Y., (1989). Türk Folklorunda Kesik Baş. Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları:95, Seri:IV, Sayı:A.26. Ankara, s-7 Örnek, S., V., (2000).,
  7. Türk Halk Bilimi., II. Baskı. Kültür Bakanlığı Yayınları:1629, HAGEM Yayınları:210, Gelenek, Göerenk ve İnançlar Dizisi:20, s. 132 Örnek, S.,V., (1971)., Anadolu Folklorunda Ölüm. Ankara Üniversitesi DTC Fakültesi Yayınları:218. A.Ü. Basımevi Ankara s51-58 Rehber Ansiklopedi, (1984a).,
  8. Türbe', C.17, İstanbul, s.43. Rehber Ansiklopedi, (1984b)., 'Adak', C.l, İstanbul, s.51. Sankçıoğlu, E., (1979), "İsparta ve Çevre Köylerdeki Ziyaret ve Adak Yerleri", Atatürk Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi Dergisi, Sayı: 3, Ankara, s. 135-147.
  9. Santur, A., (2004), "Türbe ve Yatırlar Etrafındaki İnanışların Atatürk Devrimleri ve Halk Hekimliği Çerçevesinde Değerlendirilmesi", I. Uluslararası Atatürk ve Türk Halk Kültürü Sempozyumu Bildirileri.T. C. Kültür Bakanlığı. http://www.kultur.gov.tr/portal/tarih_tr.asp?belgeno=37830 (07.05.2004)
  10. Sözen, M., Tanyeli, U., (2001),
  11. Sanat Kavram ve Terimleri Sözlüğü, Remzi Kitabevi.6. Basım. Büyük Fikir Kitaplan Dizisi:71. İstanbul.s-242. Süldür, E., (1951),
  12. II. İsparta Tarihi, İzmir, s.56-65
  13. Tanyu, H., (1967), Ankara ve Çevresinde Adak ve Adak Yerleri, Ankara Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi Yayınları: LXXVIII, s.215-218. Türkçe Sözlük, (1988), 'Adak', T.D.K.,Anka