SavedAdd your journal

Journals / Yerbilimleri / 2017 / Cilt: 38 - Sayı: 2

Hisarlıdağ (Enez-Trakya) Volkanizması Ortaç ve Asidik Kayaçlarının Jeokimyasal ve Petrolojik Özellikleri

AYKUT GÜÇTEKİN
Pages
141–160
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Şoşonitik karakterli K’ca zengin ortaç kayaçlardan oluşan Hisarlıdağ volkanizması, yaklaşan plaka sınırlarına benzer jeokimyasal özellikler göstermekle birlikte, flogopit içeren kıta altı litosferik mantonun ergimesi sonucunda gelişmiştir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Trakya güneyinde Enez civarlarında bulunan Hisarlıdağ şoşonitik volkanizması ortaç ve asidik bileşimde lavlar ve geniş hacimlerde piroklastik ürünlerinden oluşmaktadır.
📊
Key Findings & Data:Kayaçlar %52-67 arasında değişen silis içerikleriyle bazaltik andezitten dasite kadar bileşim aralığı sunmaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Şoşonitik karakterli K’ca zengin ortaç kayaçlardan oluşan Hisarlıdağ volkanizması, yaklaşan plaka sınırlarına benzer jeokimyasal özellikler göstermekle birlikte, flogopit içeren kıta altı litosferik mantonun ergimesi sonucunda gelişmiştir.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Magma karışımı · manto metasomatizması · şoşonitik seriler

Özet

Trakya güneyinde Enez civarlarında bulunan Hisarlıdağ şoşonitik volkanizması ortaç ve asidik bileşimde lavlar ve geniş hacimlerde piroklastik ürünlerinden oluşmaktadır. Kayaçlar %52-67 arasında değişen silis içerikleriyle bazaltik andezitten dasite kadar bileşim aralığı sunmaktadır. Volkanizmayı oluşturan kayaçlar genel olarak hyalopilitik, porfirik dokular sergilemekle birlikte fenokristal topluluklarında gözlenen bir dizi dengesiz kristallenme özellikleri ile belirgindir. Kayaçların nadir toprak element (REE) içerikleri normalize diyagramında düzenli ve yarı paralel olup, hafif nadir toprak elementlerde (LREE) ağır nadir toprak elementlere (HREE) göre göreceli bir zenginleşme görülmektedir. N-tipi MORB’a göre normalize edilmiş çoklu element diyagramda Rb, Ba, Th, U, K gibi iri katyonlu litofil (LIL) elementlerde ve hafif nadir toprak elementlerde belirgin zenginleşme, Ta, Nb, Ti, Hf gibi yüksek değerlikli katyonlar (HFS) ve ağır nadir toprak elementlerde (HREE) göreceli tüketilme yitim bileşeni etkisi ile manto kaynağında metasomatizmayla açıklanabilir. İz element verileri ile teorik olarak hesaplanan fraksinasyon vektörleri, kayaçların gelişiminde plajiyoklaz, ortopiroksen, K-feldispat, amfibol, klinopiroksen kristalizasyonunun etkili olduğunu göstermektedir. Benzer şekilde asimilasyon ve fraksiyonel kristalizasyon (AFC) süreçlerini belirlemek için yapılan modellemelerden elde edilen sonuçlar, metasomatize olmuş bir manto kaynağından türeyen magmanın AFC işlemlerinden etkilendiğini (r=0.2-0.8) ve değişen oranda kabuksal malzeme ile kirlendiğini göstermektedir. Şoşonitik karakterli K’ca zengin ortaç kayaçlardan oluşan Hisarlıdağ volkanizması, yaklaşan plaka sınırlarına benzer jeokimyasal özellikler göstermekle birlikte, flogopit içeren kıta altı litosferik mantonun ergimesi sonucunda gelişmiştir.

🔖

Cite This Article

GÜÇTEKİN, A. (2017). Hisarlıdağ (Enez-Trakya) Volkanizması Ortaç ve Asidik Kayaçlarının Jeokimyasal ve Petrolojik Özellikleri. Yerbilimleri, Cilt: 38 - Sayı: 2, 141–160. https://ajindex.com/articles/336579

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (9)

  1. Agostini, S., Doglioni, C., Innocenti, F., Manetti, P., Tonarini, S. Savaşçın, M.Y., 2007. The transition from orogenic to intraplate Neogene magmatism in Western Anatolia and Aegean area. In: Beccaluva, L., Bianchini, G. Wilson, M. (eds) Cenozoic Volcanism in the Mediterranean Area. Geological Society of America, Special Papers, 418, 1-15. Albarède, F., 2003. Geochemistry: An Introduction, Cambridge Press, 262 pp. Aldanmaz, E., Pearce, J.A., Thirlwall, M.F., Mitchel, J.G., 2000. Petrogenetic evolution of late Cenozoic, post-collision volcanism in western Anatolia, Turkey. J. Volcanol. Geotherm. Res., 102, 67-95.
  2. Aldanmaz, E, Köprübaşı, N., Gürer, Ö.F., Kaymakcı, N., Gourgaud, A., 2006. Geochemical constraints on the Cenozoic, OIB-type alkaline volcanic rocks of NW Turkey: implications for mantle sources and melting processes. Lithos, 86, 50-76.
  3. Arculus, R.J., 1994. Aspects of magma genesis in arcs. Lithos, 33 (1-3), 189-208.
  4. Atalık, E. 1992. Depositional systems of the Osmancık formation in the Thrace Basin. Doktora Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, 343 s. Ankara (yayımlanmamış). Bonchev, E., 1980. The Transbalcan strip of postLutetien tectonomagmatic and metallogenic mobilisation. Geol. Balc., 10 (4), 3 -34. Bonev, N., and Stampfli, G., 2011. Alpine tectonic evolution of a Jurassic subduction–accretionary complex: deformation, kinematics and 40Ar/39Ar age constraints on the Mesozoic low-grade schists of the Circum-Rhodope Belt in the eastern Rhodope-Thrace region, Bulgaria–Greece. J. Geodyn., 52, 143-167.
  5. Boynton, W.V., 1984. Geochemistry of the rare earth elements: meteorite studies. In: Henderson, P. (Ed.). Rare Earth Element Geochemistry, Elsevier, Amsterdam, 63-114.
  6. Carr, M.J., Feigenson, M.D., Bennett, E.A., 1990. Incompatible element and isotopic evidence for tectonic control of source mixing and melt extraction along the Central-American Arc. Contributions to Mineralogy and Petrology, 105 (4), 369-380.
  7. Cervantes, P., and Wallace, P.J., 2003. Role of H2O in subduction-zone magmatism: new insights from melt inclusions in high-Mg basalts from central Mexico. Geology, 31 (3), 235-238.
  8. Chazot, G., Menzies, M.A., Harte, B., 1996. Determination of partition coefficients between apatite, clinopyroxene, amphibole, and melt in natural spinel lherzolites from Yemen: implications for wet melting of the lithospheric mantle. Geochimica et Cosmochimica Acta, 60 (3), 423-437.
  9. Cvetkovic, V., Harkovska, A., Karamata, S., Knezevic, V., Memovic, E., Pecskay, Z., 1