Journals / Yerbilimleri / 2005 / Cilt: 26 - Sayı: 1

Mineral chemistry and petrochemistry of Tertiary calc-alkaline volcanic rocks in the İkizce (Ordu) area,NE Turkey

İkizce (Ordu) yöresindeki Tersiyer yaşlı kalk-alkalen volkanitlerinin mineral kimyası ve petrokimyası,KD Türkiye

Pages
25–47
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Besides Koçevyanı Basalt evolved by olivine + augite controlled fractionation whereas andesitic rocks developed augite + hornblende ± plagioclase controlled fractionation and assimilation + magma mixing.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The lowermost unit in the studied area, located at the west of Eastern Pontids, is the Late Cretaceous-Paleoce-ne Tekkiraz Member of Akveren Formation.
📊
Key Findings & Data:The rocks include clinopyroxene $(Wo_{44.48}En_{45.39}Fs_{10.13})$, plajiyoklas $(An_{31.80})$, olivin $(Fo_{83.84})$, hornblende (Mg# = 0.49-0.82), biotite (Mg# = 0.48-0.60), rarely magnetite, apatite and zircon.
💡
Conclusion & Impact:Besides Koçevyanı Basalt evolved by olivine + augite controlled fractionation whereas andesitic rocks developed augite + hornblende ± plagioclase controlled fractionation and assimilation + magma mixing.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Abstract

The lowermost unit in the studied area, located at the west of Eastern Pontids, is the Late Cretaceous-Paleoce-ne Tekkiraz Member of Akveren Formation. Paleocene (?)-Eocene Koçevyanı basalt overlies this unit unconformably. Eocene Tekkeköy Formation consisting of Çaybaşı Member, Kurttaşlı Tepe andesite, Kale Member, İkizce andesite and Teknecik andesite porphyr overlies this unit unconformably. The studied volcanic rocks are composed of mainly andesite, andesite porphyr and pyroclastics, rarely basalt and basaltic andesite, and show generally porphyric, microlitic porphyric, hyalo-microlitic porphyric, hyalopilitic and rarely intersertal, intergranular, fluidal and glomeroporphyric textures. The rocks include clinopyroxene $(Wo_{44.48}En_{45.39}Fs_{10.13})$, plajiyoklas $(An_{31.80})$, olivin $(Fo_{83.84})$, hornblende (Mg# = 0.49-0.82), biotite (Mg# = 0.48-0.60), rarely magnetite, apatite and zircon. In these rocks, disequilibrium textures are observed such as oscillatory zoning, sieve texture and corrosion in plagioclase phenocrysts, breakdown and opaque in hornblendes andbiotites, and dissolution in clinopyroxenes. Volcanics are generally calcalkaline and tholeiitic-alkaline transitional in character, and have medium-K contents. Major oxide and trace element variations indicate a significant role of clinopyroxene, olivine, hornblende, plagioclase, magnetite and apatite fractionation during the evolution of rocks. High LILE (Sr, K2O, Rb, Ba) and LREE (La, Ce), and low HFSE (Nb, Zr, Y, TİO2) contents show that the rocks have evolved from a parental magma derived from an enriched source of mixed subducted slab and asthenospheric melts. Besides Koçevyanı Basalt evolved by olivine + augite controlled fractionation whereas andesitic rocks developed augite + hornblende ± plagioclase controlled fractionation and assimilation + magma mixing.

Özet

Doğu Pontidler'in batısında yer alan inceleme alanının tabanında; Geç Kretase-Paleosen yaşlı Akveren Formasyonu'nun Tekkiraz Üyesi bulunmaktadır. Bu formasyonun üzerine uyumsuzlukla Paleosen (?)-Eosen yaşlı Koçevyanı bazaltı gelmektedir. Bu birimi uyumsuzlukla üzerleyen Eosen yaşlı Tekkeköy Formasyonu; Çaybaşı Üyesi, Kurttaşlı Tepe andeziti, Kale Üyesi, İkizce andeziti ve Teknecik andezit porfirinden oluşmaktadır. İncelenen volkanitler; genellikle andezit, andezit porfir ve piroklastitlerinden daha az oranda ise bazalt ve bazaltik andezitten oluşmakta olup, genelde porfirik, mikrolitik porfirik, hyalo-mikrolitik porfirik, hyalopilitik, yer yer de entersertal, entergranüler, akıntı ve glomeroporfirik doku göstermektedir. Kayaçlar; klinopiroksen $(Wo_{44.48}En_{45.39}Fs_{10.13})$, plajiyoklas $(An_{31.80})$, olivin $(Fo_{83.84})$, hornblend (Mg#=0.49-0.82), biyotit (Mg#=0.48-0.60), daha az oranda da magnetit, apatit ve zirkondan oluşmaktadır. Plajiyoklas fenokristallerinde halkalı zonlanma, elek dokusu, kemirilme; hornblend ve biyotitlerde opaklaşma ve bozunma; klinopiroksenlerde kemirilme yapıları gibi dengesizlik dokuları gözlenmektedir. Volkanitler; genel olarak kalkalkali ve toleyitik-alkali geçişli olup, orta derecede potasyum içerirler. Ana oksit ve iz element değişimleri, kayaçların gelişiminde klinopiroksen, olivin, hornblend, plajiyoklas, magnetit ve apatit ayrımlaşmasının etkili olduğuna işaret etmektedir. Yüksek büyük iyon yarıçaplı litofil element (Sr, K2O, Rb, Ba) ve hafif nadir toprak element (La, Ce) ile düşük Nb, Zr, Y ve TiO2 içerikleri, kayaçların yitim ve astenosferik ergiyiklerin karıştığı zenginleşmiş bir köken magmadan türediğine işaret etmektedir. Ayrıca Koçevyanı bazaltı olivin+ojit de-netimli ayrımlaşmayla, andezitik kayaçlar ise ojit + hornblend ± plajiyoklas kontrollü ayrımlaşma ve özümleme ± magma karışımıyla oluşmuştur.

🔖

Cite This Article

TEMİZEL, İ., ARSLAN, M. (2005). Mineral chemistry and petrochemistry of Tertiary calc-alkaline volcanic rocks in the İkizce (Ordu) area,NE Turkey. Yerbilimleri, Cilt: 26 - Sayı: 1, 25–47. https://ajindex.com/articles/332369

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (11)

  1. Adamia, S. A., Lordkipanidze, M. B., and Zakariadze, G. S., 1977. Evolution of an active continental margin as exemplified by the Alpine history of the Caucasus. Tectonophysics, 40, 183-199.
  2. Aliyazıcıoğlu, İ. ve Arslan, M., 1998. Gümüşhane yöresi volkanik kayaçlarının jeokimyasal ve petrolojik karakteristikleri: Doğu Pontid Güney Zonunda Paleosen-Eosen volkanizmasının gelişimi. Türkiye Cumhuriyeti'nin 75. Yılında Fırat Üniversitesi'nde Jeoloji Mühendisliği Eğitiminin 20. Yılı Sempozyumu Bildiri Özleri Kitabı, Elazığ, 24-25.
  3. Arslan, M., and Aliyazıcıoğlu, İ., 1998. Petrographical and geochemical characteristics of the Gümüşhane area Eocene volcanic rocks: Implications for the evolution of Eastern Pontide back-arc volcanism, Third International Turkish Geology Symposium Abstracts, Ankara, p. 182. Arslan, M., and Aliyazıcıoğlu, İ., 2001. Geochemical and petrochemical characteristics of the Kale (Gümüşhane) volcanic rocks: Implications for the Eocene evolution of Eastern Pontide arc volcanism, Northeast Turkey. International Geological Review, 43(7), 595-610.
  4. Arslan, M., Tüysüz, N., Korkmaz, S., and Kurt H., 1997. Geochemistry and petogenesis of the Eastern Pontide volcanic rocks, Northeast Turkey. Chemi der Erde (Geochemistry), 57, 157-187.
  5. Arslan, M., Aslan, Z., Şen, C., and Hoskin, P., 2000. Constrains on petrology and petrogenesis of Tertiary volcanism in the Eastern Pontide Paleo-arc system, NE Turkey. Goldschmidt 2000.
  6. Journal of Conference Abstracts, Volume 5(2), 157-158.
  7. Arslan, M., Temizel, İ., and Abdioğlu, E., 2002. Subduction input versus source enrichment and role of crustal thickening in the generation of Tertiary magmatism in the Pontid Paleo-Arc setting, NE Turkey. In: B. De Vivo and R.J. Bodgar (eds.) Workshop-Short Course on Volcanic Systems, Geochemical and Geophysical Monitoring, Melt inclusions: Methods, Applications and Problems, Naples, Italy, 13-16.
  8. Aydın, F., 2003. Değirmendere vadisi (Trabzon-Esiroğlu, KD-Türkiye) volkanitlerinin mineral kimyası, petrolojisi ve petrojenezi. Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi,
  9. Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon, 233 s (yayımlanmamış). Bacon, C.R., and Hirschmann, M. M., 1988. Mg/Mn partitioning as a test for equilibrium between coexiting Fe-Ti oxides. American Mineralogist, 73, 57-61.
  10. Baker, D.R., and Eggler, D.H., 1983. Fractionation paths of Atka (Aleutians) high-alumina basalts: constraints from phase relations. Journal of Volcanology and Geothermal Research, 18, 387-404.
  11. Bektaş, O., Yılmaz,