Bu yazıda sözlüğün tanımı, kapsamı, işlevi, tarihçesi ve sözlük türleri hakkında bilgi verilmiş; sözlük biliminin kapsamı ve diğer tartışmalı konuları eleştirel bir bakış açısıyla ele alınmıştır.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:Türk sözlükçülüğü, ilk sözlüğümüz olan Divanu Lugati’t Türk’ten günümüze oldukça farklı görünümler arz etmiştir.
📊
Key Findings & Data:Sözlük bilimi (leksikografi) adı altında yapılan çalışmalar önemli bir seviyeye ulaşmış olsa da bu alanın bir bilim dalı olup olmadığı hâlâ tartışılmaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Bu yazıda sözlüğün tanımı, kapsamı, işlevi, tarihçesi ve sözlük türleri hakkında bilgi verilmiş; sözlük biliminin kapsamı ve diğer tartışmalı konuları eleştirel bir bakış açısıyla ele alınmıştır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:sözlük · sözlükbilim · sözlükbilimi
Özet
Türk sözlükçülüğü, ilk sözlüğümüz olan Divanu Lugati’t Türk’ten günümüze oldukça farklı görünümler arz etmiştir. Tanzimat Dönemi sözlükçülüğümüz önemli gelişmelere sahne olmuş, Cumhuriyet sonrasında ise kurumlar aracılığıyla bilimsel düzeyde sözlük yayınları yapılmaya başlanmıştır. Sözlük bilimi (leksikografi) adı altında yapılan çalışmalar önemli bir seviyeye ulaşmış olsa da bu alanın bir bilim dalı olup olmadığı hâlâ tartışılmaktadır. Bu yazıda sözlüğün tanımı, kapsamı, işlevi, tarihçesi ve sözlük türleri hakkında bilgi verilmiş; sözlük biliminin kapsamı ve diğer tartışmalı konuları eleştirel bir bakış açısıyla ele alınmıştır.
Sözlüğün Tarihi, Türk Dili Dil ve Edebiyat Dergisi, 699, 268-279.
Akalın, Ş. H. (2010b).
Sözcük Bilimi ve Sözlükçülük, Türk Dili, 698, 162-169.
Akalın, Ş. H. (2017). Geçmişten Geleceğe Türk Sözlükçülüğü. Elginkan Vakfı 3. Türk Dili ve Edebiyatı Kurultayı: 19-21 Nisan 2017, İstanbul. Geçmişten Bugüne Türk Sözlükçülüğünden Bir Kesit: Türkiye Türkçesi Sözlükleri Sergisi Kılavuz Kitabı. Ankara.
Aksan, D. (2015). Her Yönüyle Dil Ana Çizgileriyle Dilbilim (C. III). Ankara: TDK Yayınları. Argunşah,M, Güner,G. (2015). Codex Cumanicus. İstanbul:
Kesit Yayınları Aslan, E.(2017). Sözlükbilimsel İnceleme Yöntemi: Eser-i Şevket Örneği, International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 12/30, 35-70
Baskın, S.(2014). Türkiye ve Dünyada Sözlük Bilimi: Tanımı, Kapsamı ve Diğer Bilimlerle İlişkisi, International Journal of Language Academy, 2/4, 445-457.
Baskın, S. (2016). Güncel Türkçe Sözlük Kullanıcı Dostu mu?, International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 11/10, 59-88.
Bergenholtz, H. (2014). Sözlük Nedir?. (Çev. Ezgi Corga Aslan). Dil ve Edebiyat Araştırmaları, 10, 7-21.
Bingöl, Z. (2006). Sözlük ve Sözlükçülük Üzerine Bir Araştırma. Akademik Bakış Dergisi, S 9, s. 197-207.
Boz, Erdoğan (2006). Sözlük ve Sözlükçülük Sorunu. Gürer Gülsevin ve Erdoğan Boz (Haz.) Türkçenin Çağdaş Sorunları(s. 3-43). Ankara:
Gazi Kitabevi.
Boz, E.(2011). Leksikografi Teriminin Tanımı ve Türkçe Karşılığı Üzerine, Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 4, 9-14.
Boz, E. (2013). Farsça-Türkçe İlk Manzum Sözlük Tuhfe-i Hüsâmî’nin Bursa (İneybey) Nüshası, Osmanlı Bursası’nda Dil-Kültür ve Edebiyat Bilgi Şöleni Bildiri Kitabı. Bursa: Uludağ Üniversitesi Yayınları.
Boz, E. (2015). “Türk Sözlükbilimi (Sorunlar ve çözüm önerileri)” Yeni Türkiye Dergisi, 55, 1533- 1540. Boz, E. (2017).Türk Sözlük Biliminin Sorunları. Türk Dilinin Çağdaş Sorunları ve Çözüm Önerileri. C. Akın(Ed.) İstanbul:
Kesit Yayınları.
Boz, E., Bozkurt, F., & Doğru, F. (2017). Derlem Tabanlı Sözlükbilimi Terminolojisi Araştırmasında Sayısallaştırılmış Metinlerin Etiketlenmesi. Geçmişten Geleceğe Türk Sözlükçülüğü-Elginkan Vakfı 3. Türk Dili ve Edebiyatı Bildirileri(s. 365-379). İstanbul:
Elginkan Vakfı. Çakmak, S. (2019a). Osmanlı Dönemi Türk Sözlükçülüğünün Keşfedilmemiş Bir Örneği: Osmanzâde Ahmed Tâib‟in Mir‟atü‟l-Müşkil adlı bilinmeyen eseri. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 8(3), 1337-1354.