SavedAdd your journal

Journals / Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 29 - Sayı: 1

Türk-İslâm Şehri Gürgenç ve Moğol İstilasındaki Akıbeti

Abdylla ORAZSAHEDOV
Pages
331–359
Publication Date
2020-06-25
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Çalışma, Gürgenç'in özellikle 13. yüzyılda bölgedeki ve İslâm tarihindeki yerini, şehrin ilim ehli ve savaşçı halkının tarihini de aydınlatmayı hedeflemektedir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Harezm'in önemli şehirlerinden Harezm'in kalbi olarak bilinen Gürgenç şehri, dünya ve İslâm tarihi açısından önemli kültür merkezlerinden biridir.
📊
Key Findings & Data:Gürgenç özellikle 10. yüzyılda ticarî, ilmî yönden gelişme göstererek, sadece bölgenin değil, bütün İslâm âleminin en güzide merkezi hâline gelmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Çalışma, Gürgenç'in özellikle 13. yüzyılda bölgedeki ve İslâm tarihindeki yerini, şehrin ilim ehli ve savaşçı halkının tarihini de aydınlatmayı hedeflemektedir.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:İslâm Tarihi · Gürgenç · Harezmşah

Özet

Harezm'in önemli şehirlerinden Harezm'in kalbi olarak bilinen Gürgenç şehri, dünya ve İslâm tarihi açısından önemli kültür merkezlerinden biridir. Gürgenç özellikle 10. yüzyılda ticarî, ilmî yönden gelişme göstererek, sadece bölgenin değil, bütün İslâm âleminin en güzide merkezi hâline gelmiştir. Her yönüyle Türk ve İslâm şehri olan Gürgenç, Harezmşahlar Devleti'ne başkentlik yaptığı zamanda en parlak dönemini yaşamıştır. Moğol saldırıları ve işgalinden önce Gürgenç Orta Asya’da ilim, medeniyet ve kültür başkenti idi. Bu dönemde şehir harika mimarî yapıları, sanat abideleri ile göz kamaştırıyordu. Çalışmanın amacı; Gürgenç şehrinin önemini tarihi kaynaklar ışığında ele alarak Moğol istilasındaki durumunu incelemektir. Bu bağlamda Türk ve İslâm dünyasında hakkında çok az şey bilinen bu şehrin ismi, kısa siyasî tarihi anahatlarıyla Moğol istilası ve Moğolların şehirde yaptıkları derin tahribatlar hakkında bilgi verilecektir. Çalışma, Gürgenç'in özellikle 13. yüzyılda bölgedeki ve İslâm tarihindeki yerini, şehrin ilim ehli ve savaşçı halkının tarihini de aydınlatmayı hedeflemektedir.

🔖

Cite This Article

ORAZSAHEDOV, A. (2020). Türk-İslâm Şehri Gürgenç ve Moğol İstilasındaki Akıbeti. Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 29 - Sayı: 1, 331–359. https://ajindex.com/articles/171028

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (14)

  1. Abdülkerim, Özaydın, "Hârizm", Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 16: 217-220,
  2. İstanbul, TDV Yayınları, 1997. Ahmed b. Mahmûd, Selçuk-nâme, Haz. Erdoğan Merçil, İstanbul, Kervan Kitapçılık, 1977.
  3. Atanyyazov, Soltanşa, Türkmenistanın Geografik Atlarının Düşündirişli Sözlügü, Aşkabat, Türkmenistan SSR Ilımlar Akademiyası, Ilım, 1980. Atanyyazov,, "O Proishojdenii Nazvaniya Kunya-Urgença", Pamyatniki Turkmenistana, 2, Aşkabat, 1980, 28-29. Avfî, Muhammed b. Yahya, Lübâbü'l-Elbâb, Haz. Edward G. Browne-Muhammed Kazvini, Londra -Leiden, 1903-1906.
  4. Barthold, V. V., Moğol İstilâsına Kadar Türkistan, Haz. Hakkı Dursun Yıldız, Ankara, Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1990.
  5. Barthold, V. V., Orta Asya Türk Tarihi -Dersleri-, Ankara, Çağlar Yayınları, 2004.
  6. Barthold, V. V., "Hârizmşâh", İslâm Ansiklopedisi, 5/1: 263-264.
  7. İstanbul, MEB Yayınları, 1987. Belâzürî, Ebu’l-Abbas Ahmed b. Yahya b. Cabir, Fütûhu’l-Buldân, Thk. Abdullah Enîs et-Tabba'-Ömer Enîs et-Tabba', Beyrut, Müessesetü’l-Me’ârif, 1407/1987. Beyhakî, Ebu'l-Fazl Muhammed b. Hüseyin, Târîh-i Beyhakî, Thk. Ali Ekber Feyyaz, Meşhed, Danişgah-i Firdevsi, 1383 h.ş./2003.
  8. Biçurin, N.Ya, Sobraniye Svedeniy o Narodah Obitavşih v Sredney Azii v Drevneye Vremena, Moskova-Leningrad, İzdatelstvo Akademiya Nauk SSSR, 1950.
  9. Buniyatov, Z.M., Gosudarstvo Horezmşahov-Anuşteginidov (1097-1231),
  10. Moskova, İzdatelstvo Nauka, 1986.
  11. Celal, Vahit, İslâm Medeniyetinin Yitik Mirası Harezm Me'mûn Akademisi, Ankara, Araştırma Yayınları, 2018. Cûzcânî, Ebû Amr Minhâcüddîn b. Osman b. Sirâciddîn, Tabakât-ı Nâsırî, Tsh. Abdülhey Habibi, Kâbil, İkinci Baskı, Pevheni, 1342 h.ş./1963. Cüveynî, Ata Melik b. Muhammed, Târîh-i Cihângüşâ, Tsh. Muhammed b. Abdülvehhab Kazvini, Tahran, Hermes, 1387 h.ş./2008.
  12. D'ohsson, Abraham Constantin, Moğol Tarihi, Trc. Bahadır Apaydın, İstanbul, Nesnel Yayınları, 2008.
  13. Ebulgazi Bahadır Han, Türklerin Soykütüğü (Şecere-i Terâkime), haz. Muharrem Ergin, İstanbul, ts. Ebü'l-Fidâ, el-Melikü'l-Müeyyed İmadü'd-din İsmâil b. Ali el-Eyyübî, Takvîmü'l-Büldân, Nşr: J.T. Reinaud-M.G. de Slane, Paris, 1840. Gerdîzî, Ebû Saîd Abdulhay b. Zahhak b. Mahmûd, Zeynü'l-Ahbâr (Tarih-i Gerdizi), Thk: Abdulhay Habibi, Tahran, Dünyay-i Kitap, 1363 h.ş./1984. Gerdîzî, Ebû Saîd Abdulhay b. Zahhak b. Mahmûd, Zeynü'l-Ahbâr (Tarih-i Gerdizi), Thk. Abdulhay Habibi, Tahran, Dünyay-i Kitap, 1363 h.ş./1984. Gregory Abu'l-Farac (Bar Hebraeus), Abu'l-Farac Tarihi, Trc. Ömer Riza Doğrul, Ankara,
  14. Üçüncü Baskı, Türk Tarih Kurumu Basımevi, 19