Journals / Türk Dünyası Araştırmaları / 2021 / Cilt: 127 - Sayı: 251

BURTASLARIN ETNİK KÖKENİ HAKKINDA

Pages
351–366
Publication Date
2021-04-19
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu sebeple onların İran, Fin-Ugor ve özellikle Türk kökenli oldukları ile ilgili varsayımların literatürümüze kazandırılması elzem bir gerekliliktir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:IX-X. yüzyıldan başlayarak Arap-Fars coğrafyacılarının ülkeler tanımında, genelde bölgenin tarihsel arenasında gerçek bir siyasi gücü temsil eden Güneydoğu Avrupa halkları yer alır.
📊
Key Findings & Data:X. yüzyıl yazılı kaynaklarında Burtasların etnik aidiyeti ve yerleşkesi hakkında farklı haberlerin yer alması, Rus ve Tatar araştırmacıların çeşitli varsayımlar üretmesine neden olmuştur.
💡
Conclusion & Impact:Bu sebeple onların İran, Fin-Ugor ve özellikle Türk kökenli oldukları ile ilgili varsayımların literatürümüze kazandırılması elzem bir gerekliliktir.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Burtas · Orta İtil · Türkler

Özet

IX-X. yüzyıldan başlayarak Arap-Fars coğrafyacılarının ülkeler tanımında, genelde bölgenin tarihsel arenasında gerçek bir siyasi gücü temsil eden Güneydoğu Avrupa halkları yer alır. Zira İtil bölgesinde ve Kuzey Kafkasya'daki erken devlet oluşumlarının, İtil hattındaki ticaret yollarının güvenliği ve yol üzerinde taşınan malların istikrarı bu güçlere bağlı olmuştur. Kaynaklarda yer alan siyasi güçlerin ikisini İtil Bulgarları ve Hazarlar oluşturur. Konumuzu teşkil eden Burtaslar ise ilk etapta Hazar Hakanlığı’na, sonraki süreçte İtil Bulgarlarına bağlı komşu bir halk olarak geçer. X. yüzyıl yazılı kaynaklarında Burtasların etnik aidiyeti ve yerleşkesi hakkında farklı haberlerin yer alması, Rus ve Tatar araştırmacıların çeşitli varsayımlar üretmesine neden olmuştur. Araştırmacıların çoğunun temel amacını da bugünkü çağdaş İtil halklarını etnik olarak Burtaslara bağlamak oluşturmuştur. Burtasların etnik kimliği ya da yurtları hakkında ne yazık ki bizim literatürümüzde herhangi bir çalışma yer almamaktadır. Bu sebeple onların İran, Fin-Ugor ve özellikle Türk kökenli oldukları ile ilgili varsayımların literatürümüze kazandırılması elzem bir gerekliliktir.

🔖

Cite This Article

AKINCI, M. (2021). BURTASLARIN ETNİK KÖKENİ HAKKINDA. Türk Dünyası Araştırmaları, Cilt: 127 - Sayı: 251, 351–366. https://ajindex.com/articles/168216

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (13)

  1. AFANASYEV, Gennandiy Evgen’yeviç: “Etniçeskaya territoriya burtasov vo vtoroy polovine VIII naçale X. v.”, Sovetskaya etnografiya, No.4, 1984.
  2. AFANASYEV, Gennandiy Evgen’yeviç: Arheologiçeskie otkrıtiya na Novostroykah. Naselenie lesostepnoy zonı basseyna srednego Dona v VIII-X vv. (Alanskiy variant saltova-mayatskoy kul’turı), Vıp. 2, Moskva 1987.
  3. AKINCI, Meltem: “İtil Bulgar Kadınlarında Giyim-Kuşam, Takılar ve İbn Fadlan’a Göre Sosyal Hayat”, Türk Dünyası Araştırmaları, C. 119, S. 234, Haziran 2018.
  4. ANDREYEV, Sergey İvanoviç: “K istoriçeskoy interpretatsii Burtasov”. Vestnik TGU. Vıp. 10/102, 2011, s. 241-248.
  5. ANİKİN, Aleksandr Evgen’yeviç: Russkiy etimologiçeskiy slovar, Vıp. 5, Moskva 2011.
  6. ANTONOV, İgor: Rail’ Gumeroviç Kuzeyev ob etniçeskoy istorii Volgo-Ural’skogo regiona v epohu srednevekov’ya. Svoyö izdatel’stvo, Sankt-Peterburg 2015.
  7. ARTAMANOV, Mihail: Hazar Tarihi, Çev. Ahsen Batur, Selenge Yayınları, İstanbul 2008.
  8. BELENOV, Nikolay: “Voprosı etnoyazıkovoy prinadlejnosti burtasov po dannım onomastiki”, Filologiçeskie nauki. Voprosı teorii i praktiki, No. 9 (63), Ç.1, 2016.
  9. DOBRODOMOV, İgor Georgiyeviç: “Drevneyşie upominaniya Kazani”, Drevnyaya Rus’. Voprosı mediyevistiki. No: 4 (14), 2003. Bu kaynak için ayrıca bakınız: http://www.drevnyaya.ru/vyp/v2003.php adlı siteden 02. 04. 2020 tarihinde alınmıştır. GARKAVİ, Avraam: Skazaniya musul’manskih pisateley o slavyanah i russkih )s polovinı VII veka do kontsa X veka po R. H.), Sanktpeterburg 1870. GOLDEN, Peter: Khazar Studies, Vol. 1, Budapest 1980. GOL’MSTEN, Vera: “Burtası”, KSİİMK, Vıp. XIII, 1946.
  10. HALİKOV, Alfred: “K voprosu ob etniçeskoy territorii burtasov vo vtoroy polovine VIII-naçale X vv.”. Sovetskaya etnografiya, No.5, 1985.
  11. HALİKOV, Alfred: Tatarskiy narod i ego predki, Kazan 1989.
  12. HALİKOV, Alfred: “Burtası i ih istoriko-arheologiçeskoe opredelenie”, Voprosı etniçeskoy istorii Volgo-Don’ya v epohu srednevekov’ya i problema burtasov: tezisı k mejoblastnoy nauçnoy konferetsii 23-27 yanvarya 1990 goda, 1990.
  13. HAYRETDİNOV, Damir: “Hazarı, Kipçaki, Burtası: k voprosu ob etniçeskih predkah nijegorodskih tatar-mişarey”, Vostok (Oriens), No. 6, 2015. http://www.drevne.ru/lib/pogib_s.htm?print adlı siteden 02. 04. 2020 tarihinde alınmıştır. Hudûdü’l - Âlem Mine’l Meşrik İle’l- Magrib: Çev. Murat Ağarı ve Abdullah Duman, Kitabevi Yayınları, İstanbul 2008. HVOL’SON, Daniel: İzvestiya O Hozarah, Burtasah, Bolgarah, Madyarah, Slavyanah i Russah Abu- Ali Ahmeda Ben Omar İbn Dasta, Neizvestnogo dose