AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThe findings suggest that bachas played a central role in entertainment culture, performing at both public and private events and receiving recognition comparable to leading artists.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
In the Ottoman Empire, köçeks were male dancers who performed in women's clothing. In Turkestan, this role was filled by male dancers known as bacha. While studies in Turkey provide information on the Ottoman köçek tradition, the lack of information on how it was practised in Turkestan prompted this research. However, due to the inadequacy of pre-19th century studies and the fact that most works providing information on the bachas in Turkestan date from the Russian Empire period, this study is limited to the 19th century. This paper uses the records of 19th century Russian and Western researchers who came to Turkestan to discuss the bacha profession, their performances and songs, situations caused by them and their prohibition, and to outline the bacha tradition in Turkestan. The findings suggest that bachas played a central role in entertainment culture, performing at both public and private events and receiving recognition comparable to leading artists.
Özet
Osmanlı’da köçekler, kadın kılığına girerek dans eden ve bunu meslek hâline getiren profesyonel erkek dansçılardır. Türkistan’da ise bu rolü beçe olarak bilinen erkek dansçılar üstlenmiştir. Osmanlı’daki köçeklik geleneğine dair bilgilere Türkiye’de yapılan araştırmalar aracılığıyla ulaşılırken Türkistan’daki köçekliğin nasıl yaşandığı konusundaki çalışmaların yetersizliği bu araştırmanın yapılmasını gerekli kılmıştır. Ancak bu konuda XIX. yüzyıl öncesine ait kaynakların sınırlı olması ve Türkistan’daki köçeklik geleneği ile ilgili bilgi veren eserlerin pek çoğunun Rus İmparatorluğu dönemine ait olması nedeniyle araştırma XIX. yüzyıl ile sınırlı tutulmuştur. Bu çalışmada, XIX. yüzyılda Türkistan’a gelen Rus ve Batılı araştırmacıların kayıtları ışığında beçelik mesleği, beçelerin performansları ve şarkıları, beçelik mesleğinin yol açtığı bazı durumlar ve beçeliğin yasaklanması gibi konular ele alınarak Türkistan’daki beçelik geleneği ana hatlarıyla ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırma sonuçları, beçelerin eğlence kültürünün vazgeçilmez bir unsuru olduğunu; hem halka açık etkinliklerde hem de özel davetlerde eğlence hayatının merkezinde yer aldıklarını ve dönemin önde gelen sanatçılarıyla eşdeğer düzeyde saygı ve ilgi gördüklerini ortaya koymaktadır.