İkinci Dünya Savaşı Yıllarında Türkiye'de Varlık Vergisi Uygulaması

Özet

Varlık Vergisi, II. Dünya Savaşı yıllarında olağanüstü kamu harcamalarının karşılanabilmesi için bir kerede alınan bir çeşit servet vergisidir. Verginin gerekçeleri savaş ortamında artan bütçe harcamalarına kaynak sağlamak, çok yükselen enflasyonu dizginlemek ve bozulan gelir ve servet dağılımını düzeltmekti. Ancak, bu vergiden elde edilen gelir hükümeti mali açıdan geçici bir süre rahatlatmış, hedeflenen amaçlara ulaşılamamıştır. Varlık Vergisi, vergilemenin temel ilkelerinden adalet ilkesine uymamaktadır. Çünkü mükellefler devletin himayesi altında sağladıkları gelir ile orantılı bir vergi ödememişlerdir. Bu vergide mükelleflerin ödeyeceği vergi miktarı sağlam kriterlere göre değil keyfi bir şekilde belirlenmiştir. Vergiyi ödeme süresinin çok kısa tutulması mükellefleri büyük zararlara uğratmıştır. Gayrimüslim vatandaşların Müslümanlara göre daha yüksek oranda vergilendirilmesi, bu verginin mimarı olan Başbakan Şükrü Saracoğlu’nun ırkçılıkla suçlanmasına neden olmuştur