SavedAdd your journal

Journals / Mühendislik ve Yer Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 5 Sayı: 1

Arslanlı (Seyitömer/Türkiye) sahası bitümlü kayaçlarında karbonat minerali oluşturan elementlerin davranışları ve organik madde ile ilişkileri

Ali Sarı(ankara üniversitesi)0000-0001-6289-3332
Mahmut Erkut Atalık(ANKARA ÜNİVERSİTESİ)
Pages
7–23
Publication Date
2020-06-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bu durum Mn elementinin çökeldiği redoks koşullarıyla ilişkilidir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışmada Orta-Üst Miyosen yaşlı Seyitömer Formasyonuna ait incelenen 13 adet bitümlü kayaç (bitümlü şeyl ve bitümlü marn) numuneleri Arslanlı (Seyitömer/Kütahya) bölgesinde, yüzeyden yaklaşık 30 cm’lik bölüm çıkarıldıktan sonra havalandırılmayan bölümünden alındı.
📊
Key Findings & Data:Bitümlü kayaçlarda k arbonat minerallerinin bileşimlerine giren Ca, Mg, Mn, ve Sr elementleri yaygın olarak Kalsit ve Aragonit (CaCO 3 ), Stronsiyanit (SrCO 3 ), Dolomit (CaMg(CO 3 ) 2 , Magnezit (MgCO 3 ) ve Rodokrozit (MnCO3) gibi karbonat minerallerini oluştururlar.
💡
Conclusion & Impact:Bu durum Mn elementinin çökeldiği redoks koşullarıyla ilişkilidir.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:13 adet
⚙️Variables:Bitümlü kayaç · bitümlü şeyl · bitümlü kiltaşı

Özet

Bu çalışmada Orta-Üst Miyosen yaşlı Seyitömer Formasyonuna ait incelenen 13 adet bitümlü kayaç (bitümlü şeyl ve bitümlü marn) numuneleri Arslanlı (Seyitömer/Kütahya) bölgesinde, yüzeyden yaklaşık 30 cm’lik bölüm çıkarıldıktan sonra havalandırılmayan bölümünden alındı. Karbonat minerallerinin hakim olduğu bitümlü kayaç grubu bitümlü marnlardır. Bitümlü kayaçlarda k arbonat minerallerinin bileşimlerine giren Ca, Mg, Mn, ve Sr elementleri yaygın olarak Kalsit ve Aragonit (CaCO 3 ), Stronsiyanit (SrCO 3 ), Dolomit (CaMg(CO 3 ) 2 , Magnezit (MgCO 3 ) ve Rodokrozit (MnCO3) gibi karbonat minerallerini oluştururlar. Ars-2,9a ve 14 nolu bitümlü örneklerde Ca ve Sr elementlerinin belirgin bir şekilde yüksek olması özellikle Aragonit (CaCO 3 ) mineralinin yüksekliğine işaret etmektedir. Ars-6 ve Ars-13 numaralı örneklerde Ca ve Sr elementleri kısmen düşük değerlerde iken Mn ve Mg elementlerinin nispeten yüksek olmaları bu örneklerin kısmen daha killi kayaçlar olduğuna işaret eder. İncelediğimiz bitümlü kayaçlardaki karbonat minerallerinin dağılımları ölçülü stratigrafik kesitin tabanından Ars-9 numaralı örneğe kadar su koşullarının kısmen daha oksijenli olduğunu gösterir. Buradan kesitin üst bölümündeki Ars-14 numaralı örneğe doğru su koşulları kısmen nötr ve asidik şartlara doğru değişir. Ars-14 numunesi su koşullarının tekrar oksijenlediğine, bu noktadan üste doğru su koşullarının tekrar nötr şartlara değiştiğine işaret etmektedir. Bitümlü kayaçlarda Ca, Mg, Sr elementleriyle %TOC arasında pozitif korelasyon ilişkisi yoktur. Bu durum Ca, Mg, Sr elementlerin su kolonundan sediment içerisine taşınmasında organik maddenin etkili olmadığına işaret eder. Ancak, bitümlü kayaçlarda Mn ile %TOC arasında pozitif korelasyon ilişkisi vardır. Bu durum Mn elementinin çökeldiği redoks koşullarıyla ilişkilidir.

🔖

Cite This Article

Sarı, A., Atalık, M. E. (2020). Arslanlı (Seyitömer/Türkiye) sahası bitümlü kayaçlarında karbonat minerali oluşturan elementlerin davranışları ve organik madde ile ilişkileri. Mühendislik ve Yer Bilimleri Dergisi, Cilt: 5 Sayı: 1, 7–23. https://ajindex.com/articles/1597502

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (21)

  1. Aller R.C. & Rude, P.D., 1988. Complete oxidation of solid phase sulfides by manganese and bacteria in anoxic marine sediments, Geochim. Cosmochim. Acta, 52, 751-765
  2. Ando A., Kawahata H. and Kakegawa T., 2006. Sr/Ca ratios as indicators of varying modes of pelagic carbonate diagenesis in the ooze, chalk, and limestone realms, Sedimentary Geology. 191,37-53
  3. Banner J.L., 2005. Application of the trace element and isotope geochemistry of strontium to studies of carbonate diagenesis, Sedimentology 42, 805–824
  4. Bratton J.F., Berry W.B.N., Morrow J.R., 1999. Anoxia pre-dates Frasnian-Famennian boundary mass extinction horizon in the Great Basin, USA. Palaeogeogr. Palaeoclimatol. Palaeoecol. 154, 275-292
  5. Brumsack H.J., 2006. The trace metal content of recent organic carbon‐rich sediments: Implications for Cretaceous black shale formation, Palaeogeogr. Palaeoclimatol. Palaeoecol., 232, 344–361, doi:10.1016/j.palaeo.2005.05.011
  6. Büyük F., 2019. Bozcahüyük (Seyitömer/Kütahya) havzası bitümlü şeyllerinin organik jeokimyasal değerlendirmesi ve hidrokarbon potansiyeli. Ank. Üni. Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi. 167s, Yayımlanmamış
  7. Calvert S.E., & Pedersen T.F., 1993. Geochemistry of Recent Oxic and Anoxic Marine Sediments: Implications for the Geological Record. Marine Geology, 113, 67-88 Calvert S.E., & Pedersen T. F., 1996. Sedimentary geochemistry of manganese; implications for the environment of formation of manganiferous black shales. Economic Geology, 91, 36– 47
  8. Carvounides M., 1915. Seyitömer linyiti, Anadolu Osmanlı demiryolları müdüriyeti. MTA Raporu, No. 49 (yayınlanmamış), Ankara
  9. Feng X.S., Yang L.P., Xiang C.Q., Wu S.T., Zhou Y.F., Zhong D.K., 2010. Three‐ dimensional solar wind modeling from the Sun to Earth by a SIP‐CESE MHD model with a six‐ component grid, Astrophys. J., 723, 300–319
  10. Humphrey J.D., 2015. Personal communication. Discussion of Sr and Mn Geochemistry, 1/9/2015
  11. Katz A., Sass E., Holland H.D., Starinsky A., 1972. Strontium behavior in the aragonite- calcitetransformation: An experimental study at 40-98ºC. Geochemica et Cosmochemica Acta, 36,4, Abstract
  12. Liu H.F., Su X.Y., Li X., Zhao X., Zang L., Pan W.S., 2006. Development of Prolonged Release Microspheres of Metformin Hydrochloride Using Ion Exchange Resins. Chin. Pharm. Sci., 15, 155-161
  13. Longman M.W., Luneau B.A., Landon S.M., 1998. Nature and distribution of Niobrara lithologies in the Cretaceous Western Interior Seaway of the Rocky Mountain region: Mountain, Geologist, 35, 137-170
  14. Raiswell R., Newton R., Wignall P.B., 2001. An Indicator of Water-Column Anoxia: Resolution of Biofacies Variations in the Kimmeridge Illite (Upper Jurassic, U.K.), Journal of Sedimentary Research, 71, 286-294
  15. Rowe H., Hughes N., Robinson K., 2012. The quantification and application of handheld energy-dispersive X-ray fluorescence (ED-XRF) in mudrock chemostratigraphy and geochemistry, Chemical Geology, 324-325,122-131
  16. Sarıyıldız M., 1990. Seyitömer (Kütahya) KB’sindeki kömürlü Neojen kayalarının jeolojisi, Dokuz Eylül Üniversitesi Araştırma Raporları, No: FBE/JEO-89-AR104, 28s, İzmir
  17. Schulz H.D., Schulz H.N., 2005. Large sulfur bacteria and the formation of phosphorite, Science, 307, 416–418
  18. Şengüler İ., 1999. Seyitömer (Kütahya) Petrollü şeyllerin ekonomik kullanım olanaklarının araştırılması. Doktora tezi, 193 s., Ankara Üniversitesi F.B.E., Ankara
  19. Tribovillard N., Algeo T.J., Lyons T., Riboulleau A., 2006. Trace metals as paleoredox and paleoproductivity proxies: An update, Chemical Geology, 232, 12–32
  20. Veizer J., Mackenzie F.T., 2009. Evolution of Sedimentary Rocks in Holland, H.D. and Turekian,K.K. (eds.) Readings from the Treatise on Geochemistry, Elsevier, pp. 468-500
  21. Ziegler J., 1936. Bericht über die montangeologischen Untersuchungen im Randgebiet des Kütahya Braunkohlenfeldes Seyitömer. MTA Raporu (yayınlanmamış), No. 110, Ankara