AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThe study suggests that the use of AI in translation and post-editing training significantly strengthens the ability to manage idiomatic meaning, figurative meaning, and cultural transfer in a principle-based and reflective manner.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
This article examines how AI-assisted translation and post-editing training affect the idiom translation performance of students. The study is structured using a qualitative comparative case study design. The experimental group consisted of students who had completed courses in post-editing and AI-assisted translation; the control group consisted of students who had not received formal training in post-editing and who only used AI tools occasionally and unplanned. Both groups were asked to translate two short texts containing 21 idioms with high figurative, cultural, and fixed idiom density. The dataset consisted of idiom-intensive translation tasks, open-ended written reflection questions, and semi-structured interviews. All idiom examples were coded according to idiomatic equivalent (IEQ), literalisation (LIT), partial metaphor retention (PMR), and mistranslation/omission (MIS) strategies. Furthermore, the idioms were classified under figurative, cultural, and fixed idiom categories. Quantitative frequency analyses and chi-square tests were combined with qualitative content analysis of students' comments on AI. The findings show that the control group generally achieved a high level of semantic accuracy; however, it produced a systematic "loss of idiom" by largely flattening figurative meaning, cultural tone, and style. In contrast, in the experimental group, the use of idiomatic equivalents, especially in figurative and cultural idioms, increased significantly, while the rates of literal translation and incorrect/incomplete translations decreased; students exhibited a more advanced profile in terms of figurative meaning awareness, risk management, and idiomatic competence when editing the AI output. The study suggests that the use of AI in translation and post-editing training significantly strengthens the ability to manage idiomatic meaning, figurative meaning, and cultural transfer in a principle-based and reflective manner.
Özet
Bu makale, yapay zekâ destekli çeviri ve makine çevirisi sonrası düzenleme (post-editing) eğitiminin, çeviri öğrencilerinin deyim çevirisi performanslarına nasıl yansıdığını incelemektedir. Çalışma, nitel karşılaştırmalı durum çalışması deseniyle yapılandırılmıştır. Deney grubunu, makine çevirisi sonrası düzenleme ve yapay zekâ destekli çeviri derslerini tamamlamış öğrenciler; kontrol grubunu ise makine çevirisi sonrası düzenleme konusunda resmi bir eğitim almamış, yapay zekâ araçlarını yalnızca zaman zaman ve plansız biçimde kullanan öğrenciler oluşturmuştur. Her iki gruptan da mecazi, kültürel ve sabit kalıp yoğunluğu yüksek 21 deyim içeren iki kısa metni çevirmeleri istenmiştir. Veri seti; deyim yoğunluklu çeviri görevleri, açık uçlu yazılı yansıtma soruları ve yarı yapılandırılmış görüşmelerden oluşmaktadır. Tüm deyim örnekleri deyimsel eşdeğer (IEQ), birebir çeviri (LIT), kısmi metafor koruma (PMR) ve yanlış/eksik çeviri (MIS) stratejilerine göre kodlanmıştır. Ayrıca deyimler mecazi, kültürel ve sabit kalıp kategorileri altında sınıflandırılmıştır. Nicel frekans analizleri ve ki-kare testleri, öğrencilerin yapay zekâya ilişkin yorumlarının nitel içerik analiziyle birleştirilmiştir. Bulgular, kontrol grubunun genel olarak anlam doğruluğunu yüksek düzeyde sağladığını; ancak mecaz anlam, kültürel ton ve üslubu büyük ölçüde düzleştirerek sistematik bir “deyim kaybı” ürettiğini göstermektedir. Buna karşılık deney grubunda, özellikle mecazi ve kültürel deyimlerde deyimsel eşdeğer kullanımının anlamlı biçimde arttığı, birebir çeviri ve yanlış/eksik çeviri oranlarının ise düştüğü; öğrencilerin YZ çıktısını düzenlerken mecazi anlam farkındalığı, risk yönetimi ve deyimsel yeterlik açısından daha gelişmiş bir profil sergilediği görülmüştür. Çalışma, çeviride yapay zeka kullanımı ve makine çevirisi sonrası düzenleme eğitiminin çeviri eğitimine katkısının, deyimsel anlam, mecazi anlam ve kültür aktarımını ilke temelli ve yansıtıcı biçimde yönetme becerisini belirgin biçimde güçlendirdiğini ileri sürmektedir.