Journals / Hasan Kalyoncu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi / 2024 / Cilt: 14 Sayı: 27

The Effect of a Decision Rendered by a Criminal Court on a Civil Court and a Re-Examination of the Issue Following the Amendment Introduced by Law No. 7499

Ceza Mahkemesinde Verilen Kararın Hukuk Mahkemesine Etkisi ve Konunun 7499 Sayılı Kanun Değişikliği Sonrası Yeniden İncelenmesi

Cüneyt Arif Yılmaz(SELÇUK ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-9718-7868
Pages
1–34
Publication Date
2025-11-15
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

This re-examination takes into account the amendment introduced by Law No. 7499 and the new wording of Article 231/12 of the Code of Criminal Procedure.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Pursuant to Article 74 of the Turkish Code of Obligations, when deciding on whether a person has the capacity of discernment and whether the tortfeasor is at fault, a civil court judge is not bound by the rules of criminal liability under criminal law.
📊
Key Findings & Data:Moreover, neither the acquittal pronounced by a criminal court nor the decisions regarding the determination of damages and the assessment of fault are binding on the civil court judge.
💡
Conclusion & Impact:This re-examination takes into account the amendment introduced by Law No. 7499 and the new wording of Article 231/12 of the Code of Criminal Procedure.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Ceza Mahkemesi · Hukuk Mahkemesi · Bağımsızlık Prensibi

Abstract

Pursuant to Article 74 of the Turkish Code of Obligations, when deciding on whether a person has the capacity of discernment and whether the tortfeasor is at fault, a civil court judge is not bound by the rules of criminal liability under criminal law. Moreover, neither the acquittal pronounced by a criminal court nor the decisions regarding the determination of damages and the assessment of fault are binding on the civil court judge. In the doctrine, this is referred to as the principle of independence; however, it is also emphasized that this freedom is not without limits, and that certain aspects of acquittal or conviction decisions rendered by criminal courts are indeed binding on the civil court judge. In this study, various types of decisions are categorized to explain which aspects of acquittal and conviction decisions are binding on the civil court judge. Additionally, in line with the Supreme Court decisions indicating that (prior to the amendment) deferment of the announcement of the verdict-being subject to the appellate remedy of objection-was not binding on the civil court judge, the status of such decisions has been re-examined. This re-examination takes into account the amendment introduced by Law No. 7499 and the new wording of Article 231/12 of the Code of Criminal Procedure.

Özet

Türk Borçlar Kanunu madde 74 hükmüne göre hukuk hakiminin ayırt etme gücünün varlığı ya da yokluğu ile zarar verenin kusurlu olup olmadığı hususunda karar verirken ceza hukukunun sorumluluk kuralları ile bağlı olmadığı, ayrıca ceza hakimi tarafından verilen beraat kararı ile zararın belirlenmesi ve kusurun değerlendirmesi yönündeki kararların da hukuk hakimi açısından bağlayıcı nitelikte olmadığı ifade edilmiştir. Bu husus doktrinde bağımsızlık prensibi olarak açıklanmış ancak bu serbestiyetin sınırsız olmadığına değinilerek ceza hakimi tarafından verilen beraat veya mahkumiyet gibi kararların bazı yönleri itibariyle hukuk hakimi açısından bağlayıcı mahiyette olduğu vurgulanmıştır. Çalışmamızda da mahkumiyet ve beraat kararlarının hangi yönleri itibariyle hukuk hakimi açısından bağlayıcı olduğuna dair karar türleri tasnif edilmek suretiyle açıklamalara yer verilmiştir. Ayrıca hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının değişiklik öncesi itiraz yasa yoluna tabi olması sebebiyle hukuk hakimi açısından bağlayıcı mahiyette olmadığına ilişkin Yargıtay kararları doğrultusunda, 7499 sayılı kanun ile değişiklik sonrası Ceza Muhakemesi Kanunu madde 231/f. XII hükmü nazara alınarak bu kararlar açısından durum yeniden ele alınmıştır.

🔖

Cite This Article

Yılmaz, C. A. (2025). The Effect of a Decision Rendered by a Criminal Court on a Civil Court and a Re-Examination of the Issue Following the Amendment Introduced by Law No. 7499. Hasan Kalyoncu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 14 Sayı: 27, 1–34. https://ajindex.com/articles/1460605

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (38)

  1. Antalya, O. Gökhan: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Seçkin Yayınevi, Cilt: V/1,2, Ankara 2019.
  2. Akçaal, Mehmet: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Yetkin Yayınevi, Ankara 2024.
  3. Akkurt, S. Sami/Erdoğan, Kemal/Tokat, Hüseyin: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Özel Hükümler, 7. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  4. Aras, Bahattin: Hukuk ve Ceza Mahkemesi Kararlarının Birbirine Etkisi, Yayımlanmış Doktora Tezi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya 2013.
  5. Arıkan, Şafak: Türk Borçlar Kanunu’na Göre Bedensel Zararlarda Manevi Tazminat, 2. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2023.
  6. Ayan, Mehmet: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 11. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2016.
  7. Aydoğdu, Murat/Nart, Serdar: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2024.
  8. Aydos, O. Sadık: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 4. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  9. Bardakçı, Z. Tuncer: Haksız Fiilden Kaynaklanan Tazminat Davaları, TAA Yayınları, Ankara 2022.
  10. Bilgili, Fatih/Demirkapı, Ertan: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 18. Baskı, Dora Yayınevi, Bursa 2024.
  11. Eren, Fikret: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 23. Baskı, Yetkin Yayınevi, Ankara 2018.
  12. Demirbaş, Timur: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 19. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  13. Doğan, Murat/Şahan, Gökhan/Atamulu, İsmail: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 3. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2023.
  14. Dülger, M. Volkan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2023.
  15. Dişel, Buse: Ceza Mahkemesinin Mahkumiyet Kararının Hukuk Mahkemesi Kararına Etkisi ve Bekletici Sorun Yapılması, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 11, Özel Sayı, 2009, ss. 183-224.
  16. Erdoğan, İhsan: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 4. Baskı, Gazi Kitabevi, Ankara 2019.
  17. Gökcan, H. Tahsin: Haksız Fiil Sorumluluğu ve Tazminat Davaları, 5. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  18. Gözler, Kemal: Res Judicata’nın Türkçesi Üzerine, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 56, Sayı: 2, 2007, ss. 45-61.
  19. Güneş Belgin, Derya: Ceza Mahkemesi Kararlarının Hukuk Mahkemesi Bakımından Etkileri, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Özel Hukuk Doktora Tezleri Dizisi No: 5, 1. Baskı, On İki Levha Yayınları, İstanbul 2019.
  20. Hakeri, Hakan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 18. Baskı, Astana Yayınları, Ankara 2020.
  21. Kapancı, K. Berk: Ceza Mahkemesi Kararlarının Hukuk Mahkemesi Kararlarına Etkisi (TBK m. 74), İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 7, Sayı: 1, 2016, ss. 511-552.
  22. İçel, Kayıhan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 7. Baskı, Beta Yayınevi, İstanbul 2023.
  23. Kendir, Arzu: Ceza Mahkemesi Kararlarının Özel Hukuk Yargılamasına Etkileri, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Bahçeşehir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2020. Kılıçoğlu, A. Mithat: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 20. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara 2016.
  24. Koca, Mahmut/Üzülmez, İlhan: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 17. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  25. Kumbasar, Enver: Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması, 1. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2012.
  26. Kuru, Baki/Aydın, Burak: Medeni Usul Hukuku El Kitabı, 2. Baskı, Yetkin Yayınevi, Cilt: 2. Ankara 2021.
  27. Narter, Sami: Kusursuz Sorumluluk, Haksız Fiil Sorumluluğu ve Tazminat Hukuku, 3. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2024.
  28. Nomer, H. Nami: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Beta Yayınevi, İstanbul 2021.
  29. Oğuzman, Kemal/Öz, Turgut: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 13. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul 2017.
  30. Özbek, V. Özer/Doğan, Koray/Meraklı, Serkan/Bacaksız, Pınar/Başbüyük, İsa: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 15. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  31. Özgenç, İzzet: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 20. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  32. Özlük, B. Tiryaki: Şematik Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 4. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2024.
  33. Pekcanıtez, Hakan/Atalay, Oğuz/ Özekes, Muhammet: Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı, 9. Baskı, Onikilevha Yayıncılık, İstanbul 2021.
  34. Polat, Tuğçe: Hukuk Mahkemesi Kararlarının Ceza Mahkemesinde Kesin Hüküm Oluşturduğu Durumlar, Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 11, Sayı: 1, 2021, ss. 393-403.
  35. Tok, Ozan: Ceza Mahkemesi Kararlarının Hukuk Yargılaması Üzerindeki Etkisinin Hukuki Niteliği Üzerine, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Cilt: 22, Sayı: 2, 2016, ss. 437-464.
  36. Topuz, Murat: İsviçre ve Türk Borçlar Hukuku ile Karşılaştırmalı Olarak Roma Borçlar Hukukunda Maddi Zarar ve Bu Zararın Belirlenmesi, 3. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2023.
  37. Ünal, O. Gazi: 7499 Sayılı Kanun Sonrası Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kararlarının Kanun Yolu Denetiminde Gerçekleşen Değişimler, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 27, Sayı: 1, 2025, ss. 541-596.
  38. Ünlütepe, Mustafa: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 1. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara 2021.