Journals / Akademik Tarih ve Araştırmalar Dergisi / 2026 / Cilt: 9 Sayı: 15

Festivity and Politics in Ottoman Egypt: The Circumcision Ceremony of Çelebi İsmail Paşa’s Son (1696)

OSMANLI MISIR'INDA ŞENLİK VE SİYASET: ÇELEBİ İSMAİL PAŞA'NIN OĞLUNUN SÜNNET DÜĞÜNÜ (1696)

Pages
8–36
Publication Date
2026-04-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In conclusion, this study demonstrates that the Ottoman circumcision ceremonies played significant roles not only at the dynastic center but also at the provincial level, serving as instruments of power representation, social integration, and political legitimacy.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This article examines the circumcision ceremony organized in Cairo in 1696 by Çelebi Ismail Paşa, the Ottoman governor of Egypt, for his son Ibrahim Bey, by jointly analyzing the detailed account of an anonymous French observer and the narratives provided by contemporary Arabic chronicles.
📊
Key Findings & Data:The article first outlines the military and administrative career of Çelebi Ismail Paşa, emphasizing his prominent role during the Great Turkish War (1684-1699) and the circumstances that led to his appointment as governor of Egypt.
💡
Conclusion & Impact:In conclusion, this study demonstrates that the Ottoman circumcision ceremonies played significant roles not only at the dynastic center but also at the provincial level, serving as instruments of power representation, social integration, and political legitimacy.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Mısır · Sünnet Düğünü · Kahire Kalesi

Abstract

This article examines the circumcision ceremony organized in Cairo in 1696 by Çelebi Ismail Paşa, the Ottoman governor of Egypt, for his son Ibrahim Bey, by jointly analyzing the detailed account of an anonymous French observer and the narratives provided by contemporary Arabic chronicles. In Ottoman historiography, circumcision festivities have largely been studied through imperial and princely ceremonies, while similar events organized by provincial elites have remained understudied due to the scarcity of sources. This study seeks to address this gap. The article first outlines the military and administrative career of Çelebi Ismail Paşa, emphasizing his prominent role during the Great Turkish War (1684-1699) and the circumstances that led to his appointment as governor of Egypt. It then compares the French report with the accounts of Arabic chroniclers such as Ahmad al-Damurdashi and Abd al-Rahman al-Jabarti in order to analyze the timing, setting, participants, and entertainment practices of the circumcision ceremony. This comparative approach reveals that the event closely resembled imperial princely circumcision festivals in terms of scale, organization, and symbolic representation. In conclusion, this study demonstrates that the Ottoman circumcision ceremonies played significant roles not only at the dynastic center but also at the provincial level, serving as instruments of power representation, social integration, and political legitimacy. The circumcision festival of Ibrahim Bey thus provides a valuable case for understanding the multilayered meanings of ceremonial practices in Ottoman political culture.

Özet

Bu makale, Mısır Beylerbeyi Çelebi İsmail Paşa’nın oğlu İbrahim Bey için 1696 yılında Kahire’de düzenlediği sünnet düğününü, anonim bir Fransız gözlemcinin ayrıntılı anlatımı ile çağdaş Arap kroniklerinin sunduğu verileri birlikte değerlendirerek incelemektedir. Osmanlı tarih yazımında sünnet düğünleri çoğunlukla padişah ve şehzade törenleri üzerinden ele alınmış, eyalet düzeyindeki benzer merasimler ise kaynak yetersizliği nedeniyle büyük ölçüde ihmal edilmiştir. Bu çalışma, söz konusu boşluğu kısmen doldurmayı amaçlamaktadır. Makalede ilk olarak Çelebi İsmail Paşa’nın askerî ve idarî kariyeri ele alınmakta, Kutsal İttifak Savaşları (1684-1699) sürecinde üstlendiği görevler ve Mısır beylerbeyiliğine giden yolu ayrıntılı biçimde değerlendirilmektedir. Ardından sünnet düğününe dair Fransız raporu ile Ahmed Damurdaşi ve Abdurrahman el-Cebertî gibi Arap tarihçilerin anlatıları karşılaştırılarak düğünün zamanı, mekânı, katılımcıları ve eğlence pratikleri analiz edilmektedir. Bu karşılaştırma, törenin hem organizasyon ölçeği hem de temsil biçimleri bakımından İstanbul’da düzenlenen şehzade sünnet düğünleriyle dikkat çekici benzerlikler taşıdığını ortaya koymaktadır. Sonuç olarak bu çalışma, Osmanlı sünnet düğünlerinin yalnızca hanedan merkezli değil, eyalet elitleri düzeyinde de iktidar temsili, toplumsal bütünleşme ve siyasal meşruiyet üretimi açısından önemli işlevler üstlendiğini göstermektedir. Çelebi İsmail Paşa’nın oğlunun sünnet düğünü, Osmanlı siyasi kültüründe törenlerin çok katmanlı anlamlarını kavramak için açıklayıcı bir örnek sunmaktadır.

🔖

Cite This Article

Özçelik, E. (2026). Festivity and Politics in Ottoman Egypt: The Circumcision Ceremony of Çelebi İsmail Paşa’s Son (1696). Akademik Tarih ve Araştırmalar Dergisi, Cilt: 9 Sayı: 15, 8–36. https://doi.org/10.56448/ataddergi.1889195

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (17)

  1. Arşiv Kaynakları
  2. A. Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA)
  3. Bâb-ı Âsafî, Mühimme Defterleri (A.DVNSMHM.d.), 98, 102, 105, 106, 108.
  4. İbnül Emin Tasnifi, Maliye (İE.ML.), 33/3257.
  5. Topkapı Sarayı Arşivi Evrakı (TSMA.e.), 64/13.
  6. B. Fransa Devlet Arşivi (BnF)
  7. Français 20310.
  8. Kaynak Eserler
  9. Aktemur, Ramazan. “Anonim Osmanlı Vekayinâmesi (H.1058-1106/M.1648-1694) (Metin ve Değerlendirme)”. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, 2019.
  10. Al-Damurdashi’s Chronicle of Egypt 1688-1755: Al-Durra al-Musana fi Akhbar al-Kinana. Yay. Haz. Daniel Crecelius, Abd al-Wahhab Bakr. Leiden: Brill, 1991.
  11. Anonim Osmanlı Tarihi (1099-1116/1688-1704). Yay. Haz. Abdülkadir Özcan. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 2000.
  12. Defterdar Sarı Mehmed Paşa, Zübde-i Vekayiât, Tahlil ve Metin (1066-1116/1656-1704). Yay. Haz. Abdülkadir Özcan. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1995.
  13. Karaçay Türkal, Nazire. “Silahdar Fındıklılı Mehmed Ağa Zeyl-i Fezleke (1065-22 Ca. 1106/1654-7 Şubat 1695)”. Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, 2012.
  14. Mehmed Zillioğlu Evliya Çelebi. Evliya Çelebi Seyahatnâmesi, 9-10. Cilt. İstanbul: Üçdal Neşriyat, 1985.
  15. Merveilles biographiques et historiques, ou Chroniques du cheik Abd-el-Rahman el-Djabarti. Çev. Chefik Mansour Bey. La Caire: Imprimrie Nationale, 1888.
  16. Osmanlı’da Bir Köle: Brettenli Michael Heberer’in Anıları, 1585-1588. Çev. Türkis Noyan. İstanbul: Kitap Yayınevi, 2003.
  17. Üsküdarî Abdullah Efendi. Vâkı‘ât-ı Rûz-merre, 1. cilt (yay. haz. Muzaffer Doğan), 2. cilt (yay. haz. Recep Ahıshalı), 3. cilt (yay. haz. Erhan Afyoncu), 4. cilt (haz. Mahmut Ak). Ankara: Türkiye Bilimler Akademisi, 2017.