Journals / İslam Tetkikleri Dergisi / 2020 / Cilt: 10 - Sayı: 2

A Librarian (Hafiz-i Kutub) in Suleymaniye: Mehmet Hazmi Tura (d. 1960) and His Examination Notes on the Manuscripts

Süleymaniye’de Bir Hâfız-ı Kütüb: Mehmet Hazmi Tura (öl. 1960) ve Yazma Eserlere Düştüğü Tetkik Notları

Pages
501–552
Publication Date
2020-09-30
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In this manner, I attempted to draw a general picture that makes it possible to examine at the notes written by Tura from a broader perspective such as cataloging the libraries and provide insights into his librarian career.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The content of this article has been shaped by nearly eight months of research.
📊
Key Findings & Data:A note on the epilogue of a copy of Fakhr al-Dīn al-Rāzī’s work Asrār al-Tanzīl, which is claimed to be the copy of the author, is the departure point of the article.
💡
Conclusion & Impact:In this manner, I attempted to draw a general picture that makes it possible to examine at the notes written by Tura from a broader perspective such as cataloging the libraries and provide insights into his librarian career.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Mehmet Hazmi Tura · Yazma Eserler · Süleymaniye Kütüphanesi

Abstract

The content of this article has been shaped by nearly eight months of research. A note on the epilogue of a copy of Fakhr al-Dīn al-Rāzī’s work Asrār al-Tanzīl, which is claimed to be the copy of the author, is the departure point of the article. The note asserting that the calligraphy is not by the author belongs to Mehmet Hazmi Tura. Tura, who lived in the transition period between the Ottoman Empire and the Turkish Republic and stands out because of his Sufi identity, worked as the director of the Süleymaniye Library for approximately ten years. Regarding that there might be similar notes on other works, I examined the exemplary Laleli collection. In this context, I identified other notes belonging to Mehmet Hazmi Tura on the recto. The content of the article is largely based on the analysis of these notes. Additionally, I attempted to clarify the possible reasons that may have led Mehmet Hazmi Tura to take these notes, and for this reason, I drew attention to the intensive classification activity that focused on the creation of catalogs of manuscripts during the period of Tura. In this manner, I attempted to draw a general picture that makes it possible to examine at the notes written by Tura from a broader perspective such as cataloging the libraries and provide insights into his librarian career.

Özet

Bu yazıya konu olan içerik, yaklaşık sekiz ay süren bir bilgi arkeolojisinin neticesinde şekillenmiştir. Fahruddîn er-Râzî’nin Esrâru’t-Tenzîl isimli eserinin, müellif hattı olduğu iddia edilen bir nüshasının hatimesine düşülmüş bir not, yazının hareket noktasını oluşturmuştur. Metnin, müellif hattı olmadığının ispatı sadedindeki notun sahibi Mehmed Hazmi Tura’dır. Kendisi, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e geçiş sürecinde yaşamış, uzun yıllar hafız-ı kütüplük yapmış ve mutasavvıf kimliğiyle ön plana çıkmış bir kimsedir; on yıl kadar da Süleymaniye Kütüphanesi müdürlüğü yapmıştır. Onun başka eserler üzerine benzer notlar düşmüş olabileceği ihtimalinden hareketle, tarafımızca Laleli koleksiyonu özelinde bir araştırma gerçekleştirilmiştir; bu çerçevede zahriye sayfalarına düşülmüş ona ait başka notlar da tespit edilmiştir. Yazının muhtevası, büyük ölçüde, bu notların tahlili üzerine kuruludur. Ayrıca bu notların düşülmesine yön vermesi muhtemel saikler ele alınmaya çalışılmış, bu amaçla da Tura’nın yaşadığı dönemde yazma eserlerin kataloglarının oluşturulması odaklı yoğun tasnif faaliyetine dikkat çekilmiştir. Bu sayede, Tura’nın düştüğü notlara kütüphanelerin kataloglanması gibi daha geniş bir zaviyeden bakma imkanı sunan ve onun kütüphaneci geçmişine ayna tutan genel bir resim ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.

🔖

Cite This Article

KALAYCI, M. (2020). A Librarian (Hafiz-i Kutub) in Suleymaniye: Mehmet Hazmi Tura (d. 1960) and His Examination Notes on the Manuscripts. İslam Tetkikleri Dergisi, Cilt: 10 - Sayı: 2, 501–552. https://ajindex.com/articles/130911

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (21)

  1. Ağırakça, Ahmet. “Ahmed Zekî Paşa”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 2/163-164. İstanbul: TDV Yayınları, 1989.
  2. Akalın, İsa. “Hüseyin Avni Arapkirli’nin Arapça Usûlü’l-Hadîs Elyazması Ders Notları”. Hadis Tetkikleri Dergisi 15/2 (2017), 115-143.
  3. Albayrak, Nurettin. “Kul Mesud”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 26/252-253. Ankara: TDV Yayınları, 2002.
  4. Altıkulaç, Tayyar. “Sehâvî, Alemüddîn”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 36/311-313. İstanbul: TDV Yayınları, 2009.
  5. Altınışık, Ahmet Haşim. Atatürk-İnönü Dönemi Politikaları Temelinde Türk Tarih ve Türk Dil Kurumu. Kırşehir: Ahi Evran Üniversitesi,
  6. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2011.
  7. Anameriç, Hakan. Türkiye’de Çağdaşlaşma Sürecinde Bilginin Toplumsallaşması ve Bilgi Merkezleri. Ankara:
  8. Ankara Üniversitesi,
  9. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2008.
  10. Ay, Taner. “İsmail Saip Sencer “Ne Kitapsız, Ne Kedisiz”. http://www.kalabalikcadde.com/ismail-saip-sencer-ne-kitapsiz-ne-kedisiz/ (Erişim tarihi: 05.05.2020) Baklî, Ebû Muhammed Rûzbihân. Arâ’isu’l-Beyân fî Hakā’iki’l-Kur’ân. İstanbul:
  11. Süleymaniye Kütüphanesi, Laleli, 180, 1-625.
  12. Bilgin, A. Azmi. “İsmail Saib Sencer”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 23/122-123 (stanbul: TDV Yayınları, 2001. Bursalı Mehmed Tahir. Osmanlı Müellifleri. İstanbul: Matbaa-i Amire, 1933.
  13. Cunbur, Müjgan. “Yazma Kütüphanelerimiz Bugünkü Durumları ve Meseleleri”. Türk Kütüphaneciler Derneği Bülteni 19/1 (1970), 3-17.
  14. Dener, Halit. “Kuruluşunun 50’nci Yılında Süleymaniye Kütüphanesi”. Türk Kütüphaneciler Derneği Bülteni, 17/4 (1968), 275-288.
  15. Dener, Halit. Süleymaniye Umumi Kütüphanesi. İstanbul: Maarif Basımevi, 1957. Ebül-Ulâ Mardin. Huzur Dersleri. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2017.
  16. Erdem, Sadık. “Neylî”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 33/69-71. İstanbul: TDV Yayınları, 2007.
  17. Ergin, Osman. “İbni Sina Bibliyografyası”. Büyük Türk Filozof ve Tıb Üstadı İbni Sina Şa[h]siyeti ve Eserleri Etrafında Tetkikler. 3-80. İstanbul: Muallim Ahmet Halit Kitap Evi, 1937.
  18. Erkan, Mustafa - Mustafa Özkan. “Hoca Mesud”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 18/189-191. İstanbul: TDV Yayınları, 1998.
  19. Erünsal, İsmail. E. “Hâfız-ı Kütüb”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 15/94-98. İstanbul: TDV Yayınları, 1997.
  20. Erünsal, İsmail E. “Katalog”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 25/24-28. Ankara: TDV Yayınları, 2002.
  21. Erünsal, İsmail E. “Lâleli Kütüphanesi”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 2