Journals / Osmanlı Araştırmaları / 2026 / Cilt: 66 Sayı: 66

Mevlid’in Kayıp Zeyli İzinde: Vefât-ı Fâtıma Mesnevisinin Tespiti ve Ervâhnâme’nin Aidiyeti Meselesi

Merve Güven(ANKARA ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-4870-2680
Reyhan Keleş(ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ)
Pages
269–297
Publication Date
2026-02-18
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Eserin muhkem bir nüshasının bulunması edebiyat tarihimiz açısından yeni tespitlere de kapı aralamış, XVI. yüzyıl şairlerinden Pîr Muhyiddîn’e isnad edilen ve türünün edebiyatımızdaki en önemli örneği kabul edilen Ervâhnâme isimli eserin, Halîl’e ait Vefât-ı Fâtıma mesnevisinin bir bölümü olduğu ortaya çıkarılmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışma Edirne Karabulut Mescidi İmamı Halîl’in, Süleyman Çelebi’nin Mevlid’ine zeyl olarak yazdığı Vefât-ı Fâtıma mesnevisi üzerine hazırlanmıştır.
📊
Key Findings & Data:Adına tezkirelerde rastlanmayan Halîl, edebiyat tarihlerinin ve ansiklopedilerin “Süleyman Çelebi ve Mevlid” maddesinde, yazmış olduğu bu zeyl ile bahse konu edilmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Eserin muhkem bir nüshasının bulunması edebiyat tarihimiz açısından yeni tespitlere de kapı aralamış, XVI. yüzyıl şairlerinden Pîr Muhyiddîn’e isnad edilen ve türünün edebiyatımızdaki en önemli örneği kabul edilen Ervâhnâme isimli eserin, Halîl’e ait Vefât-ı Fâtıma mesnevisinin bir bölümü olduğu ortaya çıkarılmıştır.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Edirne Karabulut Mescidi İmamı Halîl · Vefât-ı Fâtıma · Ervâhnâme

Özet

Bu çalışma Edirne Karabulut Mescidi İmamı Halîl’in, Süleyman Çelebi’nin Mevlid’ine zeyl olarak yazdığı Vefât-ı Fâtıma mesnevisi üzerine hazırlanmıştır. Adına tezkirelerde rastlanmayan Halîl, edebiyat tarihlerinin ve ansiklopedilerin “Süleyman Çelebi ve Mevlid” maddesinde, yazmış olduğu bu zeyl ile bahse konu edilmiştir. Literatürde eserin Raif Yelkenci’de olduğu söylenen meçhul nüshası hakkında kısıtlı bir bilgi ve Ali Emîrî Koleksiyonu’ndaki baştan eksik nüshasına dair görüşlerden başka bir malumat yer almamaktadır. İlgili çalışmalarda, henüz tam bir nüshasına ulaşılamamış olan bu mesnevinin ancak birkaç beytine yer verilebilmiştir. Eski Anadolu Türkçesi döneminin bu önemli dil yadigârı çalışmamıza kadar gün yüzüne çıkarılamamıştır. Çalışmanın birinci bölümünde söz konusu eserin tespiti sürecine yer verilmiştir. Eserin muhkem bir nüshasının bulunması edebiyat tarihimiz açısından yeni tespitlere de kapı aralamış, XVI. yüzyıl şairlerinden Pîr Muhyiddîn’e isnad edilen ve türünün edebiyatımızdaki en önemli örneği kabul edilen Ervâhnâme isimli eserin, Halîl’e ait Vefât-ı Fâtıma mesnevisinin bir bölümü olduğu ortaya çıkarılmıştır.

🔖

Cite This Article

Güven, M., Keleş, R. (2026). Mevlid’in Kayıp Zeyli İzinde: Vefât-ı Fâtıma Mesnevisinin Tespiti ve Ervâhnâme’nin Aidiyeti Meselesi. Osmanlı Araştırmaları, Cilt: 66 Sayı: 66, 269–297. https://doi.org/10.18589/oa.1892336

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (1)

  1. Agah Sırrı Levend: “Dinî Edebiyatımızın Başlıca Ürünleri”, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten, 20 (1973), s. 35-80.